Şizofreni tanısı alan kadın hastaların içselleştirilmiş damgalama ve işlevselliği ile bakım vericilerinin duygu dışavurumu arasındaki ilişkinin incelenmesi
Investigation of the relationship between internalized stigmatization and functioning of female patients with schizophrenia and emotional expression of caregivers
- Tez No: 719029
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZGE SUKUT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikiyatri, Hemşirelik, Psychiatry, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Bakım verenler, Damgalama, Duygu dışavurum tarzları, Duygu ifadesi, Kadınlar, Şizofreni, Caregivers, Stigmatization, Emotional expression styles, Expressed emotion, Women, Schizophrenia
- Yıl: 2021
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Okan Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, şizofreni tanısı alan kadın hastalarının içselleştirilmiş damgalama ve işlevselliği ile bakım vericilerinin duygu dışavurumu arasındaki ilişkinin incelenmesidir. Tanımlayıcı ve karşılaştırmalı tipte gerçekleşen araştırmanın örneklemini; Eylül 2020 - Aralık 2020 tarihleri arasında bir Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesinde yatan şizofreni tanısı konan 120 kadın hasta ve 120 hasta yakını oluşturdu. Verilerin toplanmasında sosyo-demografik bilgi formu, Ruhsal Hastalıklarda İçselleştirilmiş Damgalama Ölçeği (RHİDÖ), Şizofrenide İşlevsel İyileşme Ölçeği (ŞİLÖ), Duygu Dışavurumu Ölçeği (DDÖ) kullanılmıştır. Veriler; tanımlayıcı analizler, Mann Whitney-U, Kruskal Wallis, Spearmann ve Lojistik regresyon ile analiz edildi. Damgalanmaya karşı direnç ve kalıp yargıların onaylanması alt ölçek puanı ile düşmancıl eleştirel oluş, aşırı ilgi koruma kollama müdahale ve DDÖ toplam puan arasında anlamlı zayıf pozitif korelasyon tespit edilmiştir. ŞİLÖ alt ölçek puanları ile düşmancıl eleştirel oluş, aşırı ilgi koruma kollamama müdahale alt ölçek puanları ve DDÖ toplam puan arasında anlamlı zayıf negatif korelasyon tespit edilmiştir. Çalışmada, hastaların yatış nüks sıklığı arttıkça hasta yakınlarının düşmancıl eleştirel oluş, aşırı ilgi koruma kollama müdahale ve toplam DDÖ puanları istatistiksel açıdan anlamlı olarak artış göstermektedir (p<0,001). Psikiyatrik hastalık süresi ile düşmancıl eleştirel oluş puanları anlamlı zayıf pozitif korelasyon tespit edilmiştir (p=0,048, rho=0,178). DDÖ toplam üzerine psikiyatrik hastalık süresi 0,478 katsayı (p=0,001) ile etki ettiği tespit edilmiştir. Düşmancıl eleştirel oluş alt ölçeği üzerine yatış sayısı 0,289 kat sayı ile (p=0,010) etki ettiği tespit edilmiştir. Araştırma sonucuna göre, bakım vericilerdeki duygu dışavurumu ile hastaların içselleştirilmiş damgalanma ve işlevselliği arasında ilişki olduğu saptanmıştır. Tüm bu sonuçlar doğrultusunda, hasta yakınlarındaki yüksek duygu dışavurumunu ve hastalardaki içselleştirilmiş damgalanmayı azaltmak, işlevselliği arttırmak için sosyal beceri eğitimleri, hasta ve bakım vericilerinin olumlu aile ilişkisini artıracak eğitim ve destekleyici psikoeğitim çalışmaları yapılabilir.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the relationship between internalized stigmatization and functionality of female patients diagnosed with schizophrenia and their caregivers' emotional expression. Descriptive and comparative design research sample conducted 120 patient relatives and 120 woman patients diagnosed with schizophrenia hospitalized in a Mental Health and Neurological Diseases Training and Research Hospital between September 2020 and December 2020. Socio-demographic information form, Internalized Stigmatization Scale for Mental Illnesses (ISMI), Functional Recovery Scale in Schizophrenia (FRSS), Expressed Emotion Scale (EE) were used to collect the data. Data; Descriptive analyzes were analyzed by Mann Whitney-U, Kruskal Wallis, Spearmann and Logistic regression. A significant weak positive correlation was found between resistance to stigmatization and the approval of stereotypes subscale score, and hostile criticality, over-attention-seeking, intervention, and the total score of EE. Significant weak negative correlation was found between the FRSS subscale scores and the hostile criticality, excessive attention-seeking intervention subscale scores, and the total score of EE. In the study, as the frequency of hospitalization relapse increases, the hostile criticality, over-attention-seeking, intervention and total EE scores of the patients' relatives increase statistically significantly (p <0.001). A significant weak positive correlation was found between the duration of psychiatric illness and the hostile criticality scores (p = 0,048, rho = 0,178). It was determined that the duration of psychiatric illness with a coefficient of 0,478 (p = 0,001) was found to have an effect on the total EE. It was determined that the number of hospitalizations affected the hostile criticism subscale with a coefficient of 0,289 (p = 0,010). According to the results of the study, it was found that there was a relationship between emotional expression in caregivers and internalized stigmatization and functionality of the patients. In line with all these results, social skills training, education and supportive psychoeducation studies that will increase the positive family relationship of patients and caregivers can be carried out to reduce the high expression of emotion in the patient's environment and internalized stigmatization in patients, and to increase functionality.
Benzer Tezler
- Psikotik bozukluk tanısı olan hasta ailelerinde içselleştirilmiş damgalanma ve aile yükü
Stigmatization and family burden of caregivers of patients with psychotic disorders
ELİF ALAYBAY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiHitit ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DERYA AKBIYIK
- Şizofreni tanılı bireylerin, şizofreni bilgi düzeylerinin işlevsel iyileşme, içsel damgalanma ve başa çıkma tutumları arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Investigation of the relationships between the schizophrenia knowledge levels, functional recovery, internal stigma and coping attitudes of individuals diagnosed with schizophrenia
İBRAHİM KARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
PsikolojiBahçeşehir ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ÖZLEM GÜL
- şizofreni ve bipolar bozukluk tanısı ile ayaktan tedavi gören hastaların eşlerinin depresyon anksiyete ve cinsel işlev düzeylerinin incelenmesi
A research on sexual function, depression and anxiety levels of schi̇zophrenia and bipolar outpatient?s wifes
TÜRKAN ÖBEKLİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
Psikolojiİstanbul Arel ÜniversitesiPsikoloji Bölümü
DOÇ. DR. AYŞE FULYA MANER
YRD. DOÇ. DR. ZÜMRA ÖZYEŞİL
YRD. DOÇ. DR. PINAR KURT
- Atipik antipsikotik ilaç tedavisi alan şizofreni hastalarında ilaç kan düzeylerinin klinik özellikler ve işlevsellikle ilişkisi
Relationship between drug blood levels wıth clinical features and functionality in schizophrenic patients treated with atypical antipsychotic drugs
GÖKCEN KUMANDAŞ ŞİGAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
PsikiyatriErciyes ÜniversitesiPsikiyatri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SALİHA DEMİREL-ÖZSOY
- Bakırköy Ruh Sağlığı ve Sinir Hastalıkları Eğitim ve Araştırma Hastanesi Acil Servise başvuran ve bipolar depresif dönem tanısı alan hastalarda SUSİD oranları
Clinical diagnosis and sociodemographic data of the patients who admitted to the emergency psychiatry unit of BRSHH
ÇİĞDEM KÜÇÜKALİ BOZKURTER
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2012
PsikiyatriSağlık BakanlığıPsikiyatri Ana Bilim Dalı
UZMAN NEŞE ÜSTÜN GÜVENEROĞLU