Türk efsanelerinde tayyimekân ve tayyizaman olgusu
Phemomenon of overrun the time and overrun the space in Turkish legends
- Tez No: 760454
- Danışmanlar: PROF. DR. SİNAN GÖNEN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Halk Bilimi (Folklor), Türk Dili ve Edebiyatı, Folklore, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Efsaneler, Halk bilimi, Halk edebiyatı, Mekan, Mistik motifler, Mucizeler, Türk efsaneleri, Türk halk edebiyatı, Türk halk hikayeleri, Zaman, Mythologies, Folklore, Folk literature, Space, Mystical motives, Miracles, Turkish legends, Turkish public literature, Turkish folk stories, Time
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Halk anlatıları, anlatının en küçük unsuru konumundaki motiflerle şekillenen ve zenginleşen sözlü kültür ürünleridir. Bu durum dinî nitelikli, inandırıcılık özelliğine sahip nesir şeklindeki kısa anlatmalar olarak halk anlatıları içerisinde öne çıkan efsanelerde de görülmektedir. Zaman ve mekânla kısıtlanmış insanoğlunun söz konusu sınırlarını aşabilme çabasının hissedildiği tayyimekân ve tayyizaman olguları, aynı zamanda velilerin gerçekleştirebildikleri mekânsal yolculuk ve boyutsal geçişleri ifade eden motiflerdir. Tayyimekân ve tayyizaman olgularının kavramsal bir çerçeveye yerleştirildiği bu çalışmayla bahsi geçen olguların şekillendirdiği efsaneler; gerçekleştirilme amaçları, şekilleri, şahıs kadrosu, zaman, mekân, işlev vb. açılardan incelenmiştir. Sonrasında tayyimekân ve tayyizaman motifli Türk efsanelerinden hareketle hazırlanan katalog, çalışmaya dâhil edilmiştir. Tayyimekân ve tayyizaman olgularının mucizeden keramete, kerametten anlatı motifine uzanan serüvenini Türk efsaneleri üzerinden değerlendirme düşüncesinin ürünü olan bu çalışma, Anadolu coğrafyasında anlatılan efsanelerden örneklem yöntemiyle seçilmiş metinlerle sınırlandırılmıştır.
Özet (Çeviri)
Folk narratives are oral culture products that are shaped and enriched by motifs that are the smallest element of the narrative. This situation is also seen in the legends that come to the fore in folk narratives as short narratives in the form of prose with religious quality and persuasiveness. The tayyimekan and tayyizaman phenomena, in which the effort of human beings limited by time and space is felt, are also motifs that express the spatial journey and dimensional transitions that the saints can realize. In this study, in which the phenomenon of tayyimekan and tayyizaman is placed in a conceptual framework, the legends shaped by the aforementioned phenomena; realization purposes, forms, personnel, time, place, function, etc. examined from different angles. Afterward, the catalog prepared based on Turkish legends with tayyimekan and tayyizaman motifs was added to the study. This study, which is the product of the idea of evaluating the adventure of tayyimekan and tayyizaman phenomena from miracle to oracle, from oracle to motif, through Turkish legends, is limited to texts selected by sampling method from the legends told in the Anatolian geography.
Benzer Tezler
- Türk efsanelerinde değişme motifi (4 cilt)
Başlık çevirisi yok
METİN ERGUN
Doktora
Türkçe
1993
Türk Dili ve EdebiyatıSelçuk ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SAİM SAKAOĞLU
- Türk dünyası efsanelerinde“Su çıkarma”motifi üzerine bir araştırma
A study on the water extraction motif in Turkish world legends
EMİNE NUR ATA
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Türk Dili ve EdebiyatıNecmettin Erbakan ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALİ BERAT ALPTEKİN
- Türk dünyası efsanelerinde hayvanlarla ilgili motifler
Motifs about animals in the legends of Turkish world
NESLİHAN HURİ YİĞİT
Doktora
Türkçe
2018
Türk Dili ve EdebiyatıBartın ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ŞERİFE SEHER EROL
- Türk dünyası efsanelerinde kötülük
Evil in Turkish world legends
MÜZEYYEN SAĞLAM GÜMÜŞ
Doktora
Türkçe
2023
Türk Dili ve EdebiyatıBartın ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞERİFE SEHER EROL ÇALIŞKAN
- Türk dünyası efsanelerinde Türk halk astronomisi ve eğitime yansımaları
Turkish folk astronomy in Turkish world legends and its reflections on education
GAMZE AĞIRBAŞ YAŞAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İRFAN POLAT