Türk sinemasında suça yeniden bakmak: 1990 sonrasında Türkiye'de suç filmleri
Revisiting crime in Turkish cinema: Crime films in Turkey after 1990
- Tez No: 766238
- Danışmanlar: PROF. DR. SEMİRE RUKEN ÖZTÜRK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Radyo-Televizyon, İletişim Bilimleri, Radio and Television, Communication Sciences
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2022
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Radyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: 118
Özet
“Türk Sinemasında Suça Yeniden Bakmak: 1990 Sonrasında Türkiye'de Suç Filmleri”başlıklı bu tezde 1990 yılı sonrası Türkiye'de yapılan suç filmleri temel alınarak, suç olgusunun Türk sinemasındaki izdüşümleri, suç sosyolojisi ve sinemada tür kuramı temel alınarak incelenmiştir. Suç sosyolojisi bağlamında suça ilişkin teorilere göre suç olgusunun farklı perspektiflerden tanımları yapılmış, tür kuramı ve sinemada suç türünün ilişkisi tanımlanmıştır. İlk olarak Amerikan sinemasında suç türünün ilk örneklerini oluşturan gangster ve kara film türlerinin gelişim, dönüşüm, anlatı yapısı, ikonografik özellikleri ve toplumsal gelişmelerle bağlantıları incelenmiştir. Buradan hareketle suç türünün Türkiye'de farklı dönemlerdeki örnekleri ve bu örnekler kapsamında türün diğer türlerde olduğu gibi kalıplaşmış ikonografik ve anlatısal birtakım ögelerle tanımlanmasının sınırlılıkları vurgulanmıştır. Eşkıya (Yavuz Turgul, 1996) filmi, Türkiye'de suç filmlerinin sayısının artışına sağladığı katkı ve izleyicinin ilgisi bakımından Türk sinemasında önemli bir yer teşkil etmektedir. Bu sebeple tezde incelenmek üzere Türk sinemasında suçun izdüşümlerini farklı bağlamlarda ele almak adına suçun, anlatının merkezinde konumlandığı Eşkıya başta olmak üzere, günümüze yaklaştıkça türün önemli örnekleri olarak konumlandırılabilecek Karışık Pizza (Umur Turagay, 1998), Mustafa Hakkında Her Şey (Çağan Irmak, 2004), Organize İşler (Yılmaz Erdoğan, 2005), Barda (Serdar Akar, 2007), Celal Tan ve Ailesinin Aşırı Acıklı Hikayesi (Onur Ünlü, 2011) ve Kronoloji (Ali Aydın, 2019) filmleri belirlenmiş ve bu filmler ile suçun Türk sinemasındaki değişen görünümleri belirlenmiştir. Yapılan inceleme sonucunda Türk sinemasında suç türünün sınırlarının belirlenip belirlenemeyeceği tartışılmış, sinemada suç olgusunun 1990 yılından günümüze gelen süreçte toplumsal gelişmelerle de paralel olarak toplumsal cinsiyet, sınıf ve kent bağlamında değiştiği iddia edilmiştir. Türkiye'de sinemada toplumsal cinsiyet, kentin filmlerdeki değişken konumu ve suçun sinemada sınıfsal bir olgu olarak temsil edilmesi başlıkları da temel alınarak söz edilen filmler analiz edilmiştir. Filmlerin incelenmesi ve filmlerdeki suç olgusunun değişim ve dönüşümünün tanımlanabilmesi adına yöntem olarak metin analizi kullanılmıştır.
Özet (Çeviri)
In this thesis titled“Revisiting Crime in Turkish Cinema: Crime Films in Turkey After 1990”, crime films which were made in Turkey after 1990 were analyzed, and the projections of crime in Turkish cinema were analyzed on the basis of criminal sociology and genre theory in cinema. In the context of the crime sociology, the phenomenon of crime has been defined from different perspectives according to the theories related to crime, and the relationship between genre theory and the type of crime in films has been defined. First of all, the development and the transformation, narrative structure, iconographic features and social developments of the gangster and film noir genres, which are the first examples of the genre in American cinema were examined. From this point of view, examples of crime genre in different periods in Turkey and the limitations of defining the genre with stereotypical iconographic and narrative elements as in other genres are emphasized within the scope of these examples. The Bandit (Yavuz Turgul, 1996) has an important place in Turkish cinema in terms of its contribution to the increase in the number of crime films produced in Turkey and the interest of the audience. For this reason, in order to deal with the projections of crime in Turkish cinema in different contexts to be examined in this thesis, especially the Bandit, where crime is located in the center of the narrative, Mixed Pizza (Umut Turagay, 1998), Everything About Mustafa (Çağan Irmak, 2004), Magic Carpet Ride (Yılmaz Erdoğan, 2005), In Bar (Serdar Akar, 2007), The Extreme Tragic Story of Celal Tan and His Family (Onur Ünlü, 2011) and Chronology (Ali Aydın, 2019) films which can be defined as important examples of the genre and the changing aspects of crime in Turkish cinema were determined with these films. As a result of the examination, it was discussed whether the boundaries of the crime genre in Turkish cinema could be determined or not, and it was claimed that the phenomenon of crime in cinema has changed in the context of gender, class and city in parallel with the social developments in the process since 1990. The films mentioned were analyzed based on the titles of gender in cinema in Turkey, the variable position of the city in films, and the representation of crime as a class phenomenon in cinema. Textual analysis was used as a method in order to examine the films and to define the change and transformation of the crime phenomenon in the films.
Benzer Tezler
- Türk sinemasında suç olgusunun çocuk karakterler bağlamında değerlendirilmesi: 'Daha', 'Kardeşler' ve 'Güvercin Hırsızları' filmleri
The evaluation of crime in Turkish cinema within the context of characters: 'Daha' (More), 'Kardeşler' (Brothers) and 'Güvercin Hırsızları' (Pigeon thiefs) movies
MEHPARE YAĞLICI
Doktora
Türkçe
2023
İletişim BilimleriSakarya Üniversitesiİletişim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYTEKİN İŞMAN
- 1960-1970 dönemi Türk sinemasında çocuk işçiliği
Child labor in Turkish cinema in 1960-1970
EBRU BÜYÜKAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Çalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileriAkdeniz ÜniversitesiÇalışma Ekonomisi ve Endüstri İlişkileri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. METE KAAN NAMAL
- Tayfun Pirselimoğlu'nun sinemasını okumak
Reading Tayfun Pirselimoglu's cinema
ULVIYYA MAMMADOVA
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Sahne ve Görüntü SanatlarıGazi ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYDAN ÖZSOY
- Zeki Demirkubuz filmlerinde anlatı yapısı
Narrative structure in Zeki Demirkubuz's films
MİKAİL BOZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Radyo-TelevizyonEge ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. DİLEK TAKIMCI
- Türk sinemasında kadınlar 'Bedia Muvahhit' [Film (VHS video kaset)]
Bedia Muvahhit 'she is a venüs'
MÜJGAN YILDIRIM
Sanatta Yeterlik
Türkçe
1999
Sahne ve Görüntü SanatlarıMarmara ÜniversitesiSinema Televizyon Ana Sanat Dalı
PROF. ZAFER DOĞAN