Afganistan Faryab ili Andhoy ilçesi Özbek ağızları (inceleme- metin- sözlük)
Uzbek Turkish dialects of Afghanistan Faryab province Andhoy district (review-text-dictionary)
- Tez No: 775565
- Danışmanlar: PROF. DR. TURGUT TOK
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Dilbilim, Türk Dili ve Edebiyatı, Linguistics, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Afganistan, Ağızlar, Özbek Türkleri, Özbek şivesi, Özbekçe, Afghanistan, Dialects, Uzbek Turks, Uzbek accent, Uzbek language
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yeni Türk Dili Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tezimiz, Afganistan'ın Faryab İlinde yer alan Andhoy ilçesinde yaşayan Özbek Türklerinin ağız özelliklerini kapsamaktadır. Andhoy İlçesi, Afganistan'ın kuzey bölgesinde yer alan Özbek ve Türkmen nüfusun yoğun olduğu yerleşim alanıdır. Bugünkü Türk yazı dillerini resmi şekilde kullanma şansı bulamayan Türk topluluklardan biri de Afganistan Türkleridir. Ayrıca çalışma sahamız olan Afganistan'ın Faryab bölgesinde hâkim olan dillerin (Farsça/Derice) etkisiyle bu bölgede konuşulan ağızların yavaş yavaş kaybolmaya başladığı da bir gerçektir. Bu doğrultuda çalışmamıza konu olan Afganistan Faryab İli Andhoy İlçesi Özbek Ağızları (İnceleme-Metin -Sözlük) bölümlerinden oluşmaktadır. Giriş bölümünde araştırmanın kapsamı, amacı, metodu, metinler ve bölgenin coğrafî, tarihî ve sosyo kültürel yapısı hakkında bilgi verilmiştir. İnceleme bölümünde transkripsiyonu tamamlanan metinler iki başlık altında (Ses Bilgisi ve Şekil Bilgisi) bakımından Standart Özbek Türkçesi ile karşılaştırılmış, benzerlik ve farklılıklar tespit edilmeye çalışılmıştır. İnceleme bölümünde ele alınan konular, metinde geçen örnekleriyle birlikte açıklanmıştır. Bu incelemeden elde edilen veriler sonuç ve değerlendirme bölümünde sıralanmıştır. Tezin temel kaynağını oluşturan metin bölümü tarafımızca derlenen, Özbek Türklerinin yoğun olarak yaşadığı köylerden elde edilmiştir. Sözlük bölümünde ise kelime boyutuyla Türkiye Türkçesinden değişiklik gösteren kelimeler alfabetik olarak açıklanmıştır. Bu bölümün içerisinde atasözleri ve deyimler verilmiştir.
Özet (Çeviri)
Our thesis includes the dialect characteristics of Uzbek Turks living in Andkhoy District in Faryab Province of Afghanistan. Andkhoy District is a residential area with a dense Uzbek and Turkmen population in the northern region of Afghanistan. One of the Turkish communities that could not find the chance to use today's Turkish written languages in an official way is the Afghan Turks. In addition, it is a fact that the dialects spoken in this region are gradually disappearing with the influence of the languages (Persian/Deri) dominant in the Faryab region of Afghanistan, which is our field of study. In this direction, Faryab Province Andkhoy District, which is the subject of our study, consists of Uzbek Turkish Dialects (Review-Text-Dictionary). In the introduction, information is given about the scope, purpose, method, texts and geographical, historical and socio-cultural structure of the region. In the analysis section, the texts whose transcription was completed were compared with the Standard Uzbek Turkish in terms of two titles (Phonetic and Morphology), and similarities and differences were tried to be determined. The topics covered in the review section are explained with examples of their use in the text. The data obtained from this review are listed in the conclusion and evaluation section. The text part, which constitutes the main source of the thesis, has been obtained from the villages where the Uzbek Turks live intensely, compiled by us. In the dictionary section, words that differ from Turkey Turkish in word size are explained alphabetically. In this section, proverbs and idioms are given.
Benzer Tezler
- Afganistan halı ve kilim dokumacılığı sektör analizi: Herat ili örneği
Afghan carpet and rug weaving sector analysis: The case of Herat province
HABIBULLAH ELTAF
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
ZiraatBursa Uludağ ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SERTAÇ DOKUZLU
- Geç dönem Çağatay edebiyatından günümüze Afganistan Özbek edebiyatının tarihi gelişimi ve Faryab edebi muhiti
The historical development of literature in Afghanistan today Uzbek late Chagatai literature and location in Faryab literary
MURAT AKYÜZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2012
Türk Dili ve EdebiyatıFatih ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NODİRKHON KHASANOV
- Afganistan'ın Faryab ili örneğinde klasik İslami medreseler ve Arapça eğitimi
Classical Islamic medrases and Arabic education in Afghanistan, example of Faryab province
MOHAMMAD AASSEF ESMAİL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DilbilimBursa Uludağ ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞENER ŞAHİN
- Afganistan'ın Faryab bölgesindeki Türkmenlerin sosyo-kültürel yapısı
Turkmens in Faryab region of Afghanistan socio-cultural structure
BORY NASIR
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
TarihKırşehir Ahi Evran ÜniversitesiTarih Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AHMET GÖKBEL
- Afganistan Meymene'de (Faryab) vernaküler konut mimarisi üzerine araştırma
Study of vernacular residation architecture in the Maimana (Faryab)Afghanistan
QADRIA SHEWA QADERY