Türkiye'de bulunan kum sineği türlerinde (dıptera: Psychodıdae) cacophony ve period gen bölgelerinin varyasyonu
Variation of cacophony and period gene regions in sand fly species (diptera: Psychodidae) in Turkey
- Tez No: 781898
- Danışmanlar: DOÇ. DR. ÖZGE ERİŞÖZ KASAP
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Biyoloji, Biology
- Anahtar Kelimeler: Genetik-popülasyon, Kum sineği, Genetics-population, Sandflies
- Yıl: 2019
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Hacettepe Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ekoloji ve Çevre Biyolojisi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Kum sinekleri insan ve hayvan sağlığını yakından ilgilendiren birçok patojenin taşınmasında etkilidir. Vektör-patojen ilişkisinin doğru kurulabilmesi için tür teşhisi, en önemli adımı oluşturmaktadır. Kum sinekleri temelde morfolojik karakterler kullanılarak birbirlerinden ayrılırken; yakın akraba türleri ve tür komplekslerinin üyelerini birbirlerinden ayırmak oldukça zordur. Kum sineği davranışıyla ilgili genlerin yakın akraba türleri ve tür komplekslerini ayırmada başarılı olduğu bilinmektedir. Çalışmanın amacı, kum sineklerinin kur yapma davranışı ile ilgili cacophony ve period genleri kullanılarak Türkiye'de çok çeşitli coğrafi kökenlerden toplanan kum sineği türleri içindeki ve arasındaki farklılıkları ortaya koymaktır. Analizler, Türk kum sineği faunasının temsilcisi olan 16 tür / tür kompleksine ait toplam 884 örnek kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Yukarıda belirtilen genlerin amplifikasyonundan sonra tür içi ve türler arası uzaklıklar hesaplandı, filogenetik ağaçlar oluşturuldu ve populasyonların genetik analizleri yapıldı. Bu genlerin farklı türler ve tür komplekslerinin üyeleri arasındaki ayrım gücü de tartışıldı. Cacophony geni için elde edilen sonuçlar türler arası mesafe değerlerinin Paraphlebotomus alt cinsinde %1.34-%14.36, Larroussius alt cinsinde %4.23- %10.34, Adlerius alt cinsinde %0.93-%31.86, Transphlebotomus alt cinsinde %5.15-%7.55, Sergentomyia alt cinsinde %18 arasında değiştiğini göstermiştir. Period geni için türler arası genetik uzaklık değerleri Paraphlebotomus alt cinsinde %1.94-%12.77 arasında değişmiş; Larroussius ve Adlerius alt cinsinde sırasıyla %6 ve %7 olarak hesaplanmıştır. Bu çalışmada değerlendirilen cacophony ve period genlerinin Türkiye'deki tüm kum sineği türlerinin ayırt edilmesinde başarılı ve tür komplekslerinin üyelerinin belirlenmesinde kullanışlı oldukları bulunmuştur. Buna ek olarak cacophony geni kullanılarak Phlebotomus major kompleksi üyeleri arasında olası bir hibridizasyon durumu tespit edilmiştir. Tüm sonuçların birlikte değerlendirilmesi, hem cacophony hem de period geninin kum sineği taksonomisinde kullanılabilecek önemli moleküler belirteçler olduğunu göstermiştir.
Özet (Çeviri)
Sand flies are important in transporting many pathogens which are closely related to human and animal health. Specimen identification is the most important step in establishing the vector-pathogen relationship correctly. While specimen identification of sand flies basically relies on traditional approaches, it is difficult to make a robust discrimination between the members of species complexes and between closely related species using only morphological characters. Genes related to sand fly behavior have been reported to be successful in distinguishing between the closely related species and species complexes. The aim of this study was to reveal the variations within and between the sand fly species collected from a wide range of geographical origins in Turkey using cacophony and period genes that are related to courtship behavior of sand flies. The analyses were conducted using a total of 884 specimens belonging to 16 species/species complexes that are the representatives of Turkish sand fly fauna. Intraspecific and interspecific distances were estimated, phylogenetic trees were constructed and genetic analyses of populations were performed after the amplification of above mentioned genes. The discrimination power of these genes between the different species and members of species complexes were also discussed. Results obtained for cacophony gene showed that the interspecific distance values range between 1.34% - 14.36% in Paraphlebotomus subgenus, 4.23% - 10.34% in Larroussius subgenus, 0.93% - 31.86% in Adlerius subgenus, 7.55% - 5.15% in Transphlebotomus subgenus and 18.00% in Sergentomyia subgenus. For the period gene, the interspesific distance values were ranged between 1.94% -12.77% in Paraphlebotomus subgenus and estimated as 6% and 7% in Larroussius and in Adlerius subgenera, respectively. Both cacophony and period genes evaluated in this study were found to be successful in discrimination of all sand fly species in Turkey, and helpful for the delineation of the members of the species complexes. Moreover, using the cacophony gene a possible hybridization event was identified between the members of Phlebotomus major complex for the first time. Evaluation of all results together showed that both cacophony and period genes are important molecular markers which can be used in sand fly taxonomy.
Benzer Tezler
- Türkiye'de yayılım gösteren kum sineği (dıptera: psychodıdae) türlerinin konak tercihleri
Host preferences of sand fly (diptera: psychodidae) species distributed in Turkey
SEVİLAY KARAGÜL
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
BiyolojiHacettepe ÜniversitesiBiyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ÖZGE ERİŞÖZ KASAP
- Türkiye kum sineği (dıptera:psychodıdae) faunası üzerine taksonomik ve ekolojik araştırmalar: wolbachıa endosimbiyozu, proteomik profilleme ve geometrik morfometri
Taxonomic and ecological studies on the Turkish sand fly fauna (diptera: psychodidae): wolbachia endosymbiosis, proteomic profiling, and geometric morphometrics
AYDA YILMAZ
- Türkiye'de farklı illerden toplanan Phlebotomus papatasi (diptera: psychodidae) popülasyonlarının Leishmania spp., kan beslenme kaynakları ve piretroid direnciyle ilişkili VGSC gen mutasyonları yönünden moleküler olarak araştırılması
Molecular investigation of Phlebotomus papatasi (diptera: psychodidae) populations collected from different provinces of türki̇ye for Leishmania spp., blood nutrition sources and VGSC gene mutations related to pyrethroid resistance
SÜMMANİ ÇİFCİ
Doktora
Türkçe
2026
Veteriner HekimliğiErciyes ÜniversitesiVeterinerlik Parazitolojisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ZUHAL ÖNDER
- Antimikrobiyal bileşen içeren polimer temelli yara örtülerinin geliştirilmesi
Development of polymer-based wound dressings containing antimicrobial components
YAREN ERENGİL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
BiyoteknolojiYıldız Teknik ÜniversitesiBiyoteknoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMRAH ŞEFİK ABAMOR
PROF. DR. SERAP ACAR
- Bazı neonikotinoid insektisitlerin leishmaniasis endemik alanlardaki kum sineği popülasyonları üzerine etkinliğinin araştırılması
Investigation of the effectiveness of some neonicotinoid insecticides on sand fly populations in leishmaniasis endemic areas
SUHA KENAN ARSERİM
Doktora
Türkçe
2023
ParazitolojiManisa Celal Bayar ÜniversitesiTıbbi Parazitoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM CÜNEYT BALCIOĞLU
PROF. DR. MEHMET EMİN LİMONCU