Ruh sağlığı okuryazarlığının ruhsal hastalıklara yönelik toplum tutumları üzerine etkisinde şizofreniye ilişkin mitlerin aracılık rolü
The mediating role of myths about schizophrenia in the effect of mental health literacy on community attitudes toward mental illness
- Tez No: 784809
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA USLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikiyatri, Hemşirelik, Psychiatry, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Hemşirelik, Mit, Ruh sağlığı okuryazarlığı, Şizofreni, Tutum, Mitler, Ruh sağlığı, Sağlık okuryazarlığı, Tutumlar, Nursing, Myth, Mental health literacy, Schizophrenia, Attitude, Myths, Mental health, Health literacy, Attitudes
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Hemşirelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Ruh Sağlığı ve Psikiyatri Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma; ruh sağlığı okuryazarlığının ruhsal hastalıklara yönelik toplum tutumları üzerine etkisinde şizofreniye ilişkin mitlerin aracılık rolünü incelemek amacıyla tasarlanmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-ilişki arayıcı modelde tasarlanmış bu araştırmanın evrenini bir üniversite hastanesinde dahili ve cerrahi birimlerde yatarak bakım hizmeti alan hastaların yakınları oluşturmaktadır. Evreni belli olmayan örneklem hesabı yapılmış ve çalışma 270 (n=270) hasta yakınının katılımı ile tamamlanmıştır. Veriler Nisan 2022-Ekim 2022 tarihleri arasında Kişisel Bilgi Formu, bu çalışma kapsamında geliştirilen Şizofreniye İlişkin Mitler Formu, Ruh Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği, Ruhsal Sorunlu Bireylere Yönelik Toplum Tutumları Ölçeği ile toplanmıştır. Araştırmanın aracılık etkisinin değerlendirilmesinde hiyerarşik regresyon analizleri PROCESS Model 4 kullanılmıştır. Anlamlılık değeri p<0,05 olarak belirlenmiştir. Bulgular: Ruh sağlığı okuryazarlığının ruhsal hastalıklara yönelik olumlu toplum tutumları (iyi niyet alt boyutu, toplum ruh sağlığı ideolojisi alt boyutu) üzerine etkisinde şizofreniye ilişkin mitlerin aracılık rolü bulunmazken (p>0,05), olumsuz toplum tutumları (korku/dışlama alt boyutu) üzerine etkisinde mitlerin aracılık ettiği tespit edilmiştir (β:0,403; p=0,000). Sonuç: Bu çalışma ile birlikte şizofreniye ilişkin mitleri değerlendiren bir form geliştirilmiştir ve aracılık etkisi ilk kez değerlendirilmiştir. Ayrıca şizofreniye ilişkin mitlerin olumsuz toplum tutumlarına neden olduğu belirlenmiştir. Bu doğrultuda ruh sağlığı okuryazarlığı düzeyinin arttırılarak mit düzeyinin azaltılmasına ve olumlu toplum tutumlarının geliştirilmesine yönelik toplumsal farkındalığı arttıracak hemşirelik girişimlerinin planlanması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study was planned to investigate the mediating role of myths about schizophrenia in the effect of mental health literacy on community attitudes toward mental illness. Methods: The population of this study, which was designed in a descriptive-correlational model, consisted of the relatives of patients who were receiving inpatient care in the internal and surgical units of a university hospital. The sampling of unknown population formula was used to calculate the sample size, and the study was completed with the participation of 270 (n=270) patient relatives. Study data were collected between April 2022 and October 2022 by using a Personal Information Form, Myths about Schizophrenia Questionnaire, which was developed within the scope of this study, the Mental Health Literacy Scale, and the Community Attitudes towards Individuals with Mental Problems Scale. Hierarchical regression analysis of PROCESS Model 4 was used to evaluate the mediation effect of the study. The significance level was set at p<0.05. Results: While myths about schizophrenia did not have a mediating role in the effect of MHL on positive community attitudes toward mental illnesses (goodwill sub-dimension, community mental health ideology sub-dimension) (p>0.05), they were found to mediate the effect of MHL on negative community attitudes (fear/exclusion sub-dimension) (β:0.403; p=0.000). Conclusion: A questionnaire to evaluate myths about schizophrenia was developed and its mediation effect was evaluated for the first time. Myths about schizophrenia caused negative social attitudes. It is recommended to plan nursing interventions to increase social awareness about reducing myth levels and improving positive community attitudes by increasing the level of mental health literacy.
Benzer Tezler
- Psikiyatri kliniğinde çalışan hemşirelerin ruh sağlığı okuryazarlığına ilişkin görüşleri
The views of nurses working in psychiaty clinics on mental health literacy
ZEKİYE KAYA
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikAkdeniz ÜniversitesiRuh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KERİME BADEMLİ
PROF. DR. İLHAN GÜNBAYI
- Ruh Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği'nin Türkçe geçerlik ve güvenirlik çalışması
Turkish validity and reliability study of Mental Health Literacy
FATMA YURTSEVEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HemşirelikPamukkale ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GANİME CAN GÜR
- Bir üniversitedeki öğrencilerin ruh sağlığı okuryazarlığı ve ilişkili faktörlerin belirlenmesi
Assessing mental health literacy and related factors in university students
FATMA CANATAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
Halk Sağlığıİstanbul ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SELMA KARABEY
- Ruhsal hastalığı olan bireylerde ruh sağlığı okuryazarlık düzeyleri ile sağlık algılarının belirlenmesi
Determination of mental health literacy levels and health perceptions in individuals with mental illness
ELİF BABACAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
PsikiyatriTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEDİNE KOÇ
- Lise öğretmenlerinin ruh sağlığı okuryazarlığı ile ruhsal hastalığa yönelik inançları arasındaki ilişki ve etkileyen faktörler
The relationship between high school teachers' mental health literacy and their beliefs on mental disease and its affecting factors
ESENGÜL ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
HemşirelikBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZMİYE YILDIRIM