Geri Dön

Türkiye'de vergi denetimi performansının TOPSİS yöntemiyle analizi: 2000-2021 dönemi

Analysis of tax audit performance in Turkey by TOPSIS method: 2000-2021 period

  1. Tez No: 788112
  2. Yazar: ÖZGÜN AŞYEMEZ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. ULVİ SANDALCI
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Maliye, Finance
  6. Anahtar Kelimeler: Denetim, Performans, Performans ölçümleri, TOPSIS, Vergi denetimi, Vergiler, Control, Performance, Performance measurements, TOPSIS, Tax audit, Taxes
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Kütahya Dumlupınar Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Maliye Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Devletin en önemli gelir kaynaklarından verginin toplanmasında devamlılık sağlanması için vergi denetim performansının ve etkinliğin yüksek seviyelerde olması gerekmektedir. Çalışmanın amacı vergi denetimindeki etkinlik sorunlarını inceleyerek denetimde etkinliğin arttırılması ve 2000-2021 yılları gerçekleşen vergi denetimlerinin performans yönünden ölçülerek denetimlerin yeterliliklerini göz önüne sermektir. Seçilmiş ülkelerdeki(ABD, Kanada, Fransa, İngiltere, İtalya, Almanya) vergi denetim mekanizmaları incelenerek Türkiye'deki vergi denetimi ile karşılaştırılması yapılmıştır. Vergi denetim performansının ölçülmesinde çok kriterli karar verme yöntemlerinden olan TOPSİS yöntemi kullanılarak belirlenen performans kriterleri ile değerlendirme yapılıp analiz edilmiştir. Performans kriterlerinin belirlenmesinde Gelir İdaresi Başkanlığı ve Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı performans ölçütleri ile daha önceki çalışmalarda kullanılan performans ölçütlerinden yararlanılmıştır. Denetim performansının en yüksek olduğu yıl 2015, en düşük olduğu yıl ise 2019 olarak karşımıza çıkmaktadır. 2005 yılında Gelir İdaresi Başkanlığı kurulması ve 2011 yılında Vergi Denetim Kurulu Başkanlığı kurulması ile birlikte denetim performansı kısa sürelide olsa olumlu yönde etkilenmiş ancak bunun dışında kalan dönemlerde dalgalanmalar olduğu tespit edilmiştir.

Özet (Çeviri)

In order to ensure continuity in the collection of taxes, one of the most important income sources of the state, tax audit performance and efficiency must be at high levels. The aim of the study is to increase the efficiency in the audit by examining the efficiency problems in tax audit and to reveal the adequacy of the audits by measuring the performance of the tax audits that took place between 2000-2021. Tax audit mechanisms in selected countries (USA, Canada, France, England, Italy, Germany) were examined and compared with tax audits in Turkey. In the measurement of tax audit performance, the evaluation was made and analyzed with the performance criteria determined by using the TOPSIS method, which is one of the multi-criteria decision-making methods. In determining the performance criteria, the performance criteria of the Revenue Administration and the Tax Inspection Board and the performance criteria used in previous studies were used. The year with the highest audit performance is 2015, and the year with the lowest is 2019. With the establishment of the Revenue Administration in 2005 and the establishment of the Tax Inspection Board in 2011, the audit performance was affected positively, albeit for a short time, but fluctuations were detected in the remaining periods.