Geri Dön

Katılımcı havza planlaması bütününde ekosistem hizmetlerinin değerlendirilmesi: Tersakan mikro havzası örneği

Development of participatory basin planning within the framework of ecosystem services approach in Tersakan sub-basin

  1. Tez No: 842118
  2. Yazar: AYŞE YEŞİLYURT ALKAN
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. DEMET EROL
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Şehircilik ve Bölge Planlama, Urban and Regional Planning
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2023
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Gazi Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Şehir ve Bölge Planlama Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Doğal kaynakların etkin ve doğru bir şekilde kullanımı ekonomik ve sosyal kalkınmanın sağlanmasında önemli bir unsurdur. İhtiyaçların giderek artması ve küresel sorunların yaşanması (Covid, iklim değişikliği vb.) doğal kaynaklar üzerinde büyük bir baskı oluşturmaktadır. Bu baskının etkisiyle yanlış arazi kullanımı, doğal kaynakların tahrip edilmesi ve en önemlisi insanlara hizmet sağlayan ekosistem hizmetleri kaynaklarında yaşanılan sorunların artmasına neden olmaktadır. İnsan yaşamını etkileyen ve insanlara fayda sağlayan hizmetlerin üretildiği alanlar olan havza alanlarının korunması ve uygun bir biçimde kullanılması büyük önem arz etmektedir. Havzalarda yeni sorunların ortaya çıkması, bir an önce çözüm yolları üretilmesi gereksinimini vurgulamaktadır. Havzaların korunmasını etkin ve verimli kullanımının sağlanması için yeni yöntem ve planlara ihtiyaç vardır. Bu amaçla bu tez havza alanlarında yaşanılan sorun ve problemleri çözmek ve insan sağlığını ve refahını iyileştirmek ihtiyaç duyulan ekosistem hizmetlerinin mevcut durumunu tespit etmek ve korumak için katılımcı havza planlamaya girdilerini araştırmayı amaçlamaktadır. İlk olarak çalışma alanı MOORA yönteminin uygulanmasıyla belirlenmiştir. Yöntem sonucunda belirlenen çalışma alanı Yeşilırmak havzasının Tersakan mikro havzasıdır. Tersakan mikro havzası mevcut durum analizleri ve ekosistem hizmetlerinin üretildiği alanlar Analitik Hiyerarşi Prosesi (AHP) ve coğrafi bilgi sistemi (CBS) kullanılarak haritalandırılmıştır. Bu araştırma analiz sonuçlarına bağlı olarak ekosistem hizmetleri perspektifinde SWOT analizi yapılarak işlevselliğine yönelik katılımcı havza planlama girdilerini önermektedir. Yapılan tüm analizler sonucunda ekosistem hizmetleri bütününde katılımcı havza planlaması model önerisi geliştirilmiştir.

Özet (Çeviri)

Effective and proper utilisation of natural resources is an important factor in ensuring economic and social development. Increasing needs and global problems (Covid, climate change, etc.) create a great pressure on natural resources. With the effect of this pressure, it causes improper land use, destruction of natural resources and most importantly, and an increase in the problems experienced in ecosystem services resources that provide services to people. The protection and proper utilisation of basin areas, which are the areas where services that affect human life and benefit people are produced, are of great importance. The emergence of new problems in the basins has emphasised the need to find solutions as soon as possible. There is a need for new methods and plans to ensure the effective and efficient use of watersheds. For this purpose, this thesis aims to investigate the inputs to participatory basin planning to solve the problems and problems experienced in the basin areas and to determine and protect the current status of ecosystem services needed to improve human health and welfare. Firstly, the study area was determined by applying the MOORA method. The study area determined as a result of the method is the Tersakan sub-basin of the Yeşilırmak basin. The current situation analyses of the Tersakan sub-basin and the areas where ecosystem services are produced were mapped using Analytical Hierarchy Process (AHP) and geographic information system (GIS). Based on the results of the analyses, this research proposes participatory basin planning inputs for the functionality of ecosystem services through SWOT analysis in the perspective of ecosystem services. As a result of all analyses, a participatory watershed planning model proposal was developed in the whole of ecosystem services.

Benzer Tezler

  1. Peyzaj planlama ve kırsal kalkınma ilişkisi: Bartın Arıt Çayı havzası örneği

    Landscape planning and rural development relationship: Bartin Arit Stream watershed case

    PINAR BOLLUKCU

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2014

    Peyzaj MimarlığıBartın Üniversitesi

    Peyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SEBAHAT AÇIKSÖZ

  2. Akıllı hareketlilik ve engelsiz yaşam üzerine bir araştırma: Konya kenti örneği

    A research on smart mobility and barrier free life: The case of Konya

    BUŞRA FAZLA

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2022

    Şehircilik ve Bölge PlanlamaKonya Teknik Üniversitesi

    Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. HAVVA FİLİZ MEŞHUR

  3. Türkiye'de ekonomik kalkınma perspektifinden ulaştırma sektörü ve politikaların evrimi: Avrupa Birliği'ne uyum sürecinde sektörel swot analizi

    The transportation sector by economic development perspective and the evolution of policies in Turkey: The sectoral swot analyses in the process of adaptation to the European Union

    HAVVA TUBA ERDOĞAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    EkonomiMarmara Üniversitesi

    İktisat Bölümü

    DOÇ. DR. NADİR EROĞLU