On thin ice: Understanding parental psychological control in Turkish and Pakistani individuals mediating role of needs satisfaction across cultures
Taşan son damla: Türk ve Pakistanlı genç yetişkinlerin ebeveyn psikolojik kontrolüne yaklaşımları psikolojik ihtiyaç tatmininin kültürlerarası aracılık rolü
- Tez No: 846025
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ROBERT IAN BOWERS, DR. ÖĞR. ÜYESİ ATHANASIOS MOURATIDIS
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Ebeveyn Psikolojik Kontrolü, İhtiyaç Tatmini, Özerklik Desteği, Autonomy Support, Needs Satisfaction, Parental Psychological Control
- Yıl: 2023
- Dil: İngilizce
- Üniversite: İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi
- Enstitü: Ekonomi ve Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bireylerin özerklikleri, sözlü tehdit veya suçluluk uyandırma gibi farklı şekillerde sindirilebilir. Bu tür yöntemlerin kişiler üzerindeki etkisi detaylıca araştırılmamıştır. Bu çalışma kapsamında, özne arası bir tasarım kullanılarak, katılımcılar üç çalışma koşulundan birine yerleştirilmiştir. Türk (N = 454) ve Pakistanlı (N = 149) genç yetişkinlerde ebeveyn kontrolünün psikolojik ve davranışsal boyutlarda etkisi araştırılmıştır. Tepkisellik ve kültürel eğilimler potansiyel moderatörler olarak ele alınmıştır. Her iki grupta da, ebeveyn özerklik desteği olumlu psikolojik sonuçlar göstermiştir. Ebeveyn kontrolü ise genç yetişkinlerde psikolojik ihtiyaç tatminini ve ebeveyn meşruiyetini anlamlı bir boyutta düşürmüş, optimal olmayan sonuçlar doğurmuştur. Türk katılımcılar, içsel ve dışsal ebeveyn kontrolü altında yüksek bir karşı gelme dürtüsü ortaya koymuşlardır. Pakistanlı katılımcılar ise dışsal kontrol altında karşı gelme dürtülerini, özerklik desteğine kıyasla daha yüksek bir şekilde sergilemişlerdir. Buna ek olarak, Pakistanlı katılımcıların kişisel bağımsızlık skorları moderatör görevi üstlenmiş, dışsal kontrol grubunda karşı koyma dürtülerinin arttığı gözlenmiştir. Kültürlere bağlı olarak farklı davranışsal tepkiler ortaya çıksa da, çalışmanın bulguları Kendini Belirleme Kuramının evrensellik iddiasıyla paralellik göstermiş ve ihtiyaç tatminin kişilerin gelişimindeki olumlu aracı rolünü işaret etmiştir.
Özet (Çeviri)
Autonomy-thwarting practices may entail a wide range of practices from declaring an ultimatum to guilt elicitation—a nuanced distinction that merits attention. Employing a between-subject design via three vignettes, the present study examined to what extent these two aspects of control attempts differ in facilitating psychological and behavioral outcomes in Turkish (N = 454) and Pakistani (N = 149) young adults. Reactance and cultural orientations were tested as potential moderators. Parental autonomy support correlated with positive psychological outcomes, while parental control was linked to sub-optimal outcomes due to reduced needs satisfaction and perceived legitimacy. Turkish participants expressed significantly higher defiance intentions under both types of psychological control. Pakistani participants exhibited greater defiance intentions under external control compared to autonomy condition, and their independence scores moderated defiance intentions under external control. Among Turkish adults, higher independence was associated with decreased levels of compliance under both types of parental control. In line with the Self Determination Theory, these findings highlight the universally growth-promoting role of autonomy support and the mediating role of needs satisfaction. Simultaneously, they uncover subtle differences in young adults' behavioral responses to psychological control despite the adverse effects of control, transcending cultural and individual differences.
Benzer Tezler
- Ovulasyon indüksiyonu tedavisinde folliküler gelişimin ultrasonografik takibi
Başlık çevirisi yok
MERİH BAYRAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- Çimentonun sertleşmesi üzerinde kimyasal komponentlerin etkisi
Başlık çevirisi yok
NACİYE TÜRKEL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Kimya MühendisliğiUludağ ÜniversitesiKimya Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA CEBE
- İzmir'de bazı yolların kapatılarak yaya bölgeleri oluşturma da kent peyzajını geliştirme açısından yeniden planlanması üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
BAHAR TÜRKYILMAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Şehircilik ve Bölge PlanlamaEge ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
- Atherosklerotik kalp hastalıklarında risk faktörleri
Risk factors in the coronary artery disease
MURAT SUHER
- Diesel motorları yakıt püskürtme sistemlerinin dinamik simülasyonu
Başlık çevirisi yok
İRFAN KARAGÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. OĞUZ BORAT