Tefsir bağlamında Muʽtezile'nin akılcı yaklaşımı ile modern akılcılığın karşılaştırılması
Comparison of Mu'tazila's rational approach and modern rationalism in the context of tafsir
- Tez No: 859837
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ MUKADDER ARİF YÜKSEL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2023
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ardahan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Tefsir Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Muʽtezile, dini bilgi alanındaki entelektüel-mezhepçi hareketlerin en ünlüsüdür. Muʽtezile düşünürleri her şeyden önce bir“metodoloji”olarak akli tefekkürü ve dini ilkeleri, özellikle de Kur'an ayetlerini anlamak ve yorumlamak için bir kaynak olarak“akli idraki”vurgulamışlardır. Bu kelam hareketi, hicri birinci asrın sonları ile ikinci asrın başlarında, o dönemde gündemde olan Ehl-i Beyt takipçileri dışındaki hadis ehli ile Haricî, Mürcie, Kaderiyye, Müşebbihe ve Mücessime gibi mezhepler arasındaki fikrî ve mezhebî çatışma ortamında ortaya çıkmıştır. Bu teorinin kurucularına göre Mutezile olmanın temel kriteri, bilinen beş ilkeye (usûlü'l-hamse) inanmaktır. Tasvir ve tahlile dayalı bir yöntemle dinî düşünceye yeni ve daha derin bir açılım sağlamayı amaçlayan bu çalışmada, Kur'an tefsirinde Muʽtezile'nin akla yönelişi ve bu yönelişte Muʽtezile'nin akılcı yaklaşımı ile modern akılcılık karşılaştırılmaya çalışılmıştır. Bu amaç doğrultusunda çalışmanın birinci bölümde Muʽtezile ekolünü geniş çerçevede ve tefsir bağlamında ele alınmıştır. İkinci bölümde tefsir bağlamında Muʽtezile'nin akılcı yaklaşımı, üçüncü bölümde ise Muʽtezile akılcılığı ile modern akılcılığının mukayesesi detaylı incelenmiştir.
Özet (Çeviri)
Muʽtezile is the most famous of the intellectual-sectarian movements in the field of religious knowledge. Mu'tazila thinkers, above all, emphasized rational contemplation as a 'methodology' and 'rational perception' as a source for understanding and interpreting religious principles, especially the verses of the Qur'an. This theological movement emerged at the end of the first century and the beginning of the second century, in an environment of intellectual and sectarian conflict between the people of Hadith, other than the followers of Ahl al-Bayt, who were on the agenda at that time, and sects such as Kharijites, Murji'ah, Kadariyya, Müshabbihe and Mujahshima. According to the founders of this theory, the main criterion of being a Mutazijist is to believe in the five known principles (usûlü'l-hamse). In this study, which aims to provide a new and deeper expansion to religious thought with a method based on description and analysis, Muʽtezile's orientation towards reason in the interpretation of the Quran and the rational approach of Muʽtezile in this orientation are tried to be compared with modern rationalism. For this purpose, in the first part of the study, the Muʽtezile school is discussed in a broad framework and in the context of exegesis. In the second chapter, the rational approach of Muʽtazila, in the third chapter, the comparison of Muʽtezile rationalism and modern rationalism is examined in detail.
Benzer Tezler
- Mâturîdî ve Râzî tefsirlerinde Mu'tezile eleştirilerinin mukayesesi
The comparison of Mu'tazila criticism in Maturidi and Razi tafsirs
MUSTAFA MURAT BATMAN
- Keşşaf'ta kötülük problemi
Problem of evil in tafseer al-Kashshaaf
AYŞE TUBA UYSAL
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
DinNecmettin Erbakan ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAMİL GÜNEŞ
- Zemahşerî'nin Kur'ân'ı yorumlama yöntemi (Keşşâf Örneği)
Zamakhshari's interpretation method of the Qur'ân (Case of al-Kashshaf)
OĞUZHAN ŞEMSEDDİN YAĞMUR
Doktora
Türkçe
2019
DinDokuz Eylül ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ÖMER DUMLU
- Zemahşerî'nin Keşşaf tefsirindeki Ahkam ayetlerini yorumlama metodu
Zamakhshari's interpretation method of Ahkam verses in the Tafsir of Kafshaf
FATMA SOLAKER
Doktora
Türkçe
2019
DinEskişehir Osmangazi ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ABDULLAH ACAR
- Râzî tefsirinde şefaat kavramı
Shefaat concept in al-râzî's tafseer
RAMAZAN YİĞİT
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
DinSüleyman Demirel ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSHAK ÖZGEL