Geri Dön

Kemoterapi ilişkili alopesinin sosyal izolasyon ve yaşam kalitesine etkisi

The effect of chemotherapy-related alopecia on social isolation and quality of life

PDF İndir

  1. Tez No: 872611
  2. Yazar: MERVE KAPLAN
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NAZMİYE ÇIRAY
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Hemşirelik, Nursing
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2024
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Ege Üniversitesi
  10. Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

ÖZET Kemoterapi İlişkili Alopesinin Sosyal İzolasyon ve Yaşam Kalitesine Etkisi Amaç: Bu çalışma, kemoterapi ilişkili alopesi sıkıntısının bireyler üzerindeki etkisini Yapısal Eşitlik Modellemesi ile inceleyerek sosyal izolasyon ve yaşam kalitesi arasındaki ilişkiyi saptamak amacıyla planlanmıştır. Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı tipte olan araştırman Aralık 2022- Mayıs 2023 tarihleri arasında İzmir Katip Çelebi Üniversitesi Atatürk Eğitim Araştırma Hastanesi Günübirlik Kemoterapi Ünitesi'nde kemoterapi tedavisi gören bireyler ile yürütülmüştür. Örneklemi, örnekleme dahil edilme kriterlerine uyan ve çalışmaya katılmaya gönüllü kemoterapi ilişkili alopesi yaşayan 353 birey oluşturmuştur. Araştırma verileri; literatür taranarak hazırlanan“Birey Tanıtım Formu”,“Kemoterapi İlişkili Alopesi Sıkıntı Ölçeği”,Kemoretapiye Bağlı Alopeside Yaşam Kalitesi Ölçeği“, ”Sosyal İzolasyon Ölçeği“ formları ile yüz yüze görüşme tekniği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde SPSS 22.0 istatistik programı, yapısal eşitlik modeli-yol analizi, pearson korelasyon analizi, t-testi, tek yönlü varyans analizi (Anova) ve post hoc (Tukey, LSD) analizlerinden faydalanılmıştır. Bulgular: Hastaların, %31.2'sinin 51-60 yaş arası olduğu, %61.8'inin kadın, %37.7'sinin lise eğitim düzeyinde, %77.1'inin evli, %86,1'i çalışmadığı belirlenmiştir. Hastaların %32.9'unun meme kanseri olduğu, %24,1'inde kullanılan kemoterapötik ajanın paklitaksel olduğu görülmüştür. Hastaların %55.9'unun hastalıktan önce başörtüsü kullandığı, %88.1'inin saç dökülmesinden sonra yardımcı araç kullandığı görülmüştür. Yardımcı araç kullanan kadın hastaların %47.8'inin başörtüsü kullandığı, yardımcı araç kullanan erkek hastaların %93.1'inin şapka kullandığı, hastaların %83.6'sının saç dökülme öncesi yardımcı araç kullanmadığı saptanmıştır. Hastaların kemoterapi ilişkili alopesi sıkıntı toplam puan ortalaması 17.81±8.64, ”fiziksel sıkıntı“ ortalaması 2.35±1.42, ”duygusal sıkıntı“ ortalaması 5.64±3.47, ”günlük aktivitelere yönelik sıkıntı“ ortalaması 8.77±4.21, ”ilişkilere yönelik sıkıntı" ortalaması 1.05±1.65 olarak saptanmıştır. Sosyal izolasyon puan ortalaması 21.32±5.35 olarak ve kemoterapiye bağlı alopeside yaşam kalitesi puan ortalaması 58.00±12.00 olarak bulunmuştur. Kemoterapi ilişkili alopesi alt boyutlarının sosyal izolasyon ve yaşam kalitesine etkisi path analizi ile test edilmiştir. Duygusal sıkıntı (β=0,42), günlük aktivitelere yönelik sıkıntı (β=0,30), ilişkilere yönelik sıkıntı (β=0,17) sosyal izolasyonu arttırmaktadır. Sosyal izolasyonda toplam değişimin %62.9'u kemoterapi ilişkili alopesi alt boyutları tarafından açıklanmaktadır. Fiziksel sıkıntı (β=-0.07), duygusal sıkıntı (β=-0.31), günlük aktivitelere yönelik sıkıntı (β=-0.03) yaşam kalitesini azaltmaktadır (p<0,05). Yaşam kalitesinde toplam değişimin %62.9'u kemoterapi ilişkili alopesi alt boyutları tarafından açıklanmaktadır. Sonuç: Alopesi yaşayan bireylerde alopesi sıkıntı ve sosyal izolasyon ortalamasının yüksek, yaşam kalitesi ortalamasının düşüktür, kemoterapi ilişkili alopesinin yaşam kalitesi ve sosyal izolasyon ile ilişkili olduğu belirlenmiştir. Hemşirelerin alopesi yaşayan hastaları izlemesi, başa çıkma yöntemleri konusunda danışmanlık vermesi, bakım protokolünün oluşturulması önem taşımaktadır. Anahtar Kelimeler; Alopesi, Kemoterapi, Sosyal İzolasyon, Yaşam Kalitesi, Hemşirelik

Özet (Çeviri)

ABSTRACT The Effect of Chemotherapy-Related Alopecia on Social Isolation and Quality of Life Objective: This study was planned to determine the relationship between social isolation and quality of life by examining the impact of chemotherapy-related alopecia on individuals using Structural Equation Modeling. Method: This cross-sectional and descriptive study was conducted with individuals receiving chemotherapy treatment at Izmir Katip Çelebi University Atatürk Training and Research Hospital Daily Chemotherapy Unit between December 2022 and May 2023. The sample consisted of 353 individuals with chemotherapy-related alopecia who met the inclusion criteria and volunteered to participate in the study. Research data; It was collected using the“Individual Introduction Form”,“Chemotherapy-Related Alopecia Distress Scale”, Chemoretherapy-Related Alopecia Quality of Life Scale“, ”Social Isolation Scale“ forms prepared by scanning the literature and face-to-face interview technique. SPSS 22.0 statistical program, structural equation model-path analysis, Pearson correlation analysis, t-test, one-way analysis of variance (ANOVA) and post hoc (Tukey, LSD) analyzes were used to analyze the data. Results: It was determined that 31.2% of the patients were between the ages of 51-60, 61.8% were women, 37.7% had high school education, 77.1% were married, and 86.1% were not working. It was observed that 32.9% of the patients had breast cancer, and the chemotherapeutic agent used in 24.1% was paclitaxel. It was observed that 55.9% of the patients used a headscarf before the disease, and 88.1% used auxiliary devices after hair loss. It was determined that 47.8% of female patients using assistive devices used headscarves, 93.1% of male patients using assistive devices used hats, and 83.6% of the patients did not use assistive devices before their hair loss. The patients' chemotherapy-related alopecia distress total score average was 17.81±8.64, ”physical distress“ average was 2.35±1.42, ”emotional distress“ average was 5.64±3.47, ”distress regarding daily activities“ average was 8.77±4.21, and ”relationship distress" average was 1.05±1.65. It was determined as . The mean social isolation score was found to be 21.32±5.35, and the mean quality of life score in chemotherapy-induced alopecia was 58.00±12.00. The effects of chemotherapy-related alopecia subdimensions on social isolation and quality of life were tested with path analysis. Emotional distress (β=0.42), distress in daily activities (β=0.30), distress in relationships (β=0.17) increase social isolation. 62.9% of the total variation in social isolation is explained by chemotherapy-related alopecia subdimensions. Physical distress (β=-0.07), emotional distress (β=-0.31), and difficulty with daily activities (β=-0.03) reduce the quality of life. 62.9% of the total change in quality of life is explained by chemotherapy-related alopecia subdimensions. Conclusion: In individuals experiencing alopecia, the average of alopecia distress and social isolation is high and the average of quality of life is low. It has been determined that chemotherapy-related alopecia is associated with quality of life and social isolation. It is important for nurses to monitor patients experiencing alopecia, provide counseling on coping methods, and create a care protocol. Keywords; Alopecia, Chemotherapy, Social Isolation, Quality of Life, Nursing

Benzer Tezler

  1. Tez No

    900160

    Kanserli hastalarda kemoterapiye bağlı alopesi algısı ve bütüncül iyilik halinin değerlendirilmesi

    Evalation of chemotherapy induced alopecia perception and holistic well being in cancer patients

    ÜMMİHAN CANDAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    OnkolojiTrakya Üniversitesi

    İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SEDA KURT

  2. Tez No

    622404

    Dihidropirimidin dehidrogenaz gen polimorfizminin 5-fluorourasil kemoterapi ajanı alan kanser tanılı hastalarda gelişebilecek toksisiteler ile ilişkisi

    The relationship between dihydropyrimidine dehydrogenase gene polymorphism and toxicities in cancer patients receiving 5-fluorouracil

    TAHSİM YÜKSEL

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    OnkolojiHarran Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ ÇİĞDEM CİNDOĞLU

  3. Tez No

    243162

    Küçük hücreli akciğer kanseri tanısı alan hastalarımızın prospektif değerlendirilmesi

    Prospective evaluation of patients with diagnosis of small cell lung cancer

    TİBEL TUNA

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2009

    OnkolojiOndokuz Mayıs Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. M.LEVENT ERKAN

  4. Tez No

    464164

    Akciğer kanserli hastalarda kemoterapiye yanıt ve bir yıllık yaşam süresinin değerlendirilmesi

    Chemotherapy responses in lung cancer diseases and evaluation of one year survival

    GÖKHAN SÖGÜT

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Göğüs HastalıklarıTrakya Üniversitesi

    Göğüs Hastalıkları ve Tüberküloz Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÜNDENİZ ALTIAY

  5. Tez No

    224794

    Beyin tümörlü hastalarda danışmanlığın günlük yaşam aktivitelerindeki bağımsızlık düzeylerine ve bakım sonuçlarına etkisi

    Effects of training on independence levels of daily living activities and care outcomes among patients with brain tumour

    ARZU TUNA MALAK

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2007

    HemşirelikEge Üniversitesi

    Cerrahi Hastalıklar Hemşireliği Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ALEV DIRAMALI

Geri Dön