Bizans ve İslâm sanatında hale ve sembolü
Halo and its symbol in Byzantine and Islamic art
- Tez No: 902077
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EBRU BİLGET FATAHA
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sanat Tarihi, Art History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sivas Cumhuriyet Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Sanat tarihi terminolojisinde sıkça kullanılan hale sembolü, kişilerin ruhani değerlerini ön plana çıkarmak ve vurgulamak amacıyla kullanılmıştır. Hale sembolünün ilk olarak ne zaman kullanılmaya başlandığı net olarak bilinmemektedir. Hale sembolünün kaynağı, antik dönemlerden itibaren“Güneş”ve“Işık”olarak değerlendirilmektedir. Bu kavramların kutsal kitaplarda yer alan yorumları, hale sembolüne yüklenen anlamları ve kullanım amacını açıklamaya yardımcı olmaktadır. Antik Mısır, Antik Yunan, Antik Roma, İran ve Asya kültürlerinde, kökenine ulaşılan hale sembolünün uygulandığı medeniyetinin etkisiyle biçimlendiği ve değişime uğradığını görmekteyiz. Antik dönemlerden itibaren hale sembolü bir köken oluşturarak sonraki medeniyetlerde de uygulanmıştır. Hıristiyan ikonografisinde sıklıkla tercih edilen hale sembolünün kullanımı terk edilmemiş aksine çağdaşı olan farklı kültürleri de etkilemiştir. Türk- İslâm dönemi eserlerinde, Selçuklu devrinden başlayarak Osmanlı dönemini kapsayacak şeklide kullanıldığı bilinmektedir. Kronolojik süreç içerisinde halenin biçim ve anlam değişiklikleri ile kullandığı yerler, kişiler çalışmamızın ana sorunsallarıdır. Hale sembolünün kullanımı, eserler üzerinden anlatılarak bağlı bulunduğu kültürün ve dinin etkisiyle geçirdiği yenilikler ve değişimler üzerine değerlendirmeler yapılmıştır.
Özet (Çeviri)
The halo symbol, which is frequently used in art history terminology, was used to highlight and emphasize the spiritual values of people. It is not clear when the halo symbol first started to be used. The source of the halo symbol has been considered as“Sun”and“Light”since ancient times. The interpretations of these concepts in the holy books help to explain the meanings attributed to the halo symbol and its purpose. In Ancient Egypt, Ancient Greece, Ancient Rome, Iran and Asian cultures, we see that the halo symbol, which has its origins, was shaped and changed under the influence of the civilization to which it was applied. The halo symbol has an origin since ancient times and has been used in subsequent civilizations. The use of the halo symbol, which is frequently preferred in Christian iconography, has not been abandoned, on the contrary, it has influenced different contemporary cultures. It is known that it was used in the works of the Turkish-Islamic period, starting from the Seljuk period and covering the Ottoman period. The changes in form and meaning of the halo in the chronological process and the places and people it uses are the main problematics of our study. The use of the halo symbol is explained through works and evaluations are made on the innovations and changes it has undergone under the influence of the culture and religion to which it is affiliated.
Benzer Tezler
- 14.-15. yüzyıl Timurlu ve Osmanlı çinilerinde karşılaştırılmalı bitkisel süsleme programı
Comparative vegetal decoration program of 14 th and 15 th centuries Timurid and Ottoman tiles
DİDEM MERİÇ KARPUZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Sanat TarihiKarabük ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. LÜTFİYE GÖKTAŞ KAYA
- Avrupa Birliği'ne entegrasyon sürecinde bankacılık sektörünün konumu (GAP illeri örneği)
Başlık çevirisi yok
MEHMET REŞİT SEVİNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2004
EkonomiHarran Üniversitesiİktisat Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. H. MUSTAFA PAKSOY
- Doğu Anadolu bölgesi Hıristiyan dini mimarisinde Jamatun yapıları I
Başlık çevirisi yok
YALÇIN KARACA
Doktora
Türkçe
2004
Sanat TarihiYüzüncü Yıl ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. OSMAN AYTEKİN
- Türk İslam sanatında cam kandiller (9.-14. yüzyıllar arası)
Oil glass lamps in the Turkish İslamic art (9th-14th centuries)
LEVENT YONAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2003
Sanat TarihiMimar Sinan Güzel Sanatlar ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. BANU MAHİR
- Kapadokya Bizans anıtsal resim sanatında bezeme
Ornament in Byzantine monumental painting art of Cappadocia
METİN KAYA
Doktora
Türkçe
2023
Sanat Tarihiİstanbul ÜniversitesiSanat Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ASNU BİLBAN YALÇIN