Tanzimat dönemi Türk romanında sonu felaketle biten evlilikler
Disastrous marriages in Turkish novels of the Tanzimat period
- Tez No: 908768
- Danışmanlar: PROF. DR. İHSAN SAFİ
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Türk Dili ve Edebiyatı, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Görücü usulü evlilik, Tanzimat edebiyatı, Türk ailesi, Türk romanı, Arranged marriage, Tanzimat Literature, Turkish family, Turkish novel
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Recep Tayyip Erdoğan Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Yeni bir dönemi başlatan Tanzimat, birçok alanda değişikliği de beraberinde getirmiştir. Bu alanlardan biri de sosyal hayatta yaşanan değişimlerdir. Şüphesiz aile kurumu da bu süreçte yaşanan değişikliklerden nasibini almıştır. Değişikliğin temelini yeni girilen Batı medeniyetine uyum sağlayamama sonucunda yaşanan çatışmalar oluşturmaktadır. Toplumun temel yapısını oluşturan ailedeki değişikliklerin gözlemlenebildiği kaynaklardan biri de romanlardır. Aileye önem veren Tanzimat romancısı yaşanan değişmeler karşısında aile kurumunu korumayı görev bilir. Bu nedenle de evlilik, kadın-erkek ilişkileri gibi konuları eğitici ve topluma yol gösterici bir tarzda ele alır. Bununla birlikte evliliğin felaketle bitmesine neden olan sebepleri izaha çalışarak ibret dersi vermeyi amaçlar. Bu çalışmada 1870-1896 yılları arası kaleme alınan Tanzimat dönemi Türk romanlarından sonu felaketle biten evlilikler incelenerek dönemin aile yaşantısı hakkında çıkarımlarda bulunulmuştur. Evliliğin felaketle bitmesine neden olan faktörler; aldatma ve aldatma zannı, kıskançlık/rakibin hilesi, ana-baba zoruyla yapılan görücü usulü evlilik, esaret kurumu, din ayrılığı, sefahat hayatı ve çok eşlilik olarak tespit edilmiş ve ele alınan romanlar bu başlıklar altında incelenmiştir. Dönem yazarlarının tutum ve davranışlarının ortak olduğu, evlilik birliğini muhafaza eden ya da bozan kadın veya erkeğe tepkilerinin mükâfat ve ceza ekseninde gerçekleştiği sonucuna varılmıştır.
Özet (Çeviri)
Tanzimat, which ushered in a new era, brought about changes in many areas. One of these areas is the changes in social life. Undoubtedly, the institution of the family also had its share of the changes in this process. The basis of the changes was the conflicts arising from the inability to adapt to the new Western civilization. One of the sources where the changes in the family, which constitutes the basic structure of society, can be observed is novels. The Tanzimat novelist, who attaches importance to the family, considers it his duty to protect the family institution in the face of the changes. For this reason, he deals with issues such as marriage, male-female relations in an educational and guiding manner. In addition, he aims to teach a lesson by trying to explain the reasons for the disastrous end of marriage. In this study, marriages with disastrous endings from the Turkish novels of the Tanzimat period written between 1870-1896 were analyzed and inferences were made about the family life of the period. The factors that cause marriages to end in disaster were identified as infidelity and suspicion of infidelity, jealousy/trickery of the rival, arranged marriage forced by parents, the institution of bondage, religious difference, debauchery and polygamy, and the novels were analyzed under these headings. It was concluded that the attitudes and behaviors of the writers of the period were common, and that their reactions to women or men who preserved or broke the marriage union were realized on the axis of reward and punishment.
Benzer Tezler
- 19. yüzyıl Osmanlı-Türk romanında Gayrimüslim imgeleri
Non-muslim images in Ottoman-Turkish novels at 19th century
SEDA UYANIK
Yüksek Lisans
Türkçe
2007
Türk Dili ve Edebiyatıİhsan Doğramacı Bilkent ÜniversitesiTürk Edebiyatı Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. LAURENT MİGNON
- 1870-1923 yılları arasında yayımlanan Türk romanında asker tipleri
The Soldier characters in Turkish novels published in between 1870 and 1923
HAKAN ÖZKÜTÜKÇÜ
Yüksek Lisans
Türkçe
2001
Türk Dili ve EdebiyatıMarmara ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF.DR. SEMA UĞURCAN
- Eğitim konulu Cumhuriyet Dönemi Türk romanlarında söz varlığı
The vocabulary in the Republican Era Turkish novels regarding education
MEHMET TOYRAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Türk Dili ve EdebiyatıGaziosmanpaşa ÜniversitesiTürkçe Eğitimi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SAMİ BASKIN
- Türk edebiyatında Millî Mücadele algısı ve millî edebiyatta mütareke
Başlık çevirisi yok
ELİFNUR AKSU
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Türk Dili ve Edebiyatıİstanbul Bilgi ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYHAN AKTAR
- Tanzimat Dönemi Türk romanında anneler ve kızları
Mothers and daughters in Turkish novel of the Tanzimat Period
ŞEYDA DAĞKOÇAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Türk Dili ve EdebiyatıErzurum Teknik ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MURAT KACIROĞLU