Ergenlerde stres ve akıllı telefon bağımlılığının, duygusal yeme davranışları ve yeme bağımlılığı üzerindeki etkisinin incelenmesi
Investigation of the effect of stress and smartphone addiction on emotional eating behavior and eating addiction in adolescents
- Tez No: 916857
- Danışmanlar: DOÇ. DR. SİNE YILMAZ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2024
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Medipol Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, ergenlerde stres ve akıllı telefon bağımlılığının, yeme bağımlılığı ve duygusal yeme arasındaki ilişkileri araştırmak amacıyla yapılmıştır. Çalışmaya 305 kız, 195 erkek olmak üzere 500 ergen dahil edilmiştir. Katılımcılara kişisel bilgilerinin sorgulandığı anket formu, Adölesan Stres Ölçeği (ASQ-S), Akıllı Telefon Bağımlılığı Ölçeği – Kısa Versiyonu (ATBÖ-KV), Çocuk ve Adölesanlar için Duygusal Yeme Ölçeği (EES-C) ve YALE Çocuklar için Yeme Bağımlılığı Ölçeği 2.0 (YFAS-C 2.0) uygulanmıştır. Ergen kızların YFAS-C 2.0, ASQ-S ve ATBÖ-KV puanlarının ergen erkeklere göre daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0,001). Üç ana ve 3/üzeri ara öğün yapan ergenlerin EES-C toplam puanları, 1 ve 2 ana ve ara öğün yapanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p=0,004). İki ve 3/üzeri ara öğün yapan ergenlerin YFAS-C 2.0 puanları, ara öğün yapmayanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (p<0,001). Öğün atlayan ergenlerin ASQ-S puanları ve ATBÖ-KV puanları, öğün atlamayanlara göre anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu belirlenmiştir (sırasıyla p<0,001; p=0,004). Katılımcıların Beden Kütle İndeksi (BKİ) (kg/m2) ile YFAS-C 2.0 arasında ve BKİ Z-skoru ile YFAS-C 2.0 arasında pozitif yönde, çok zayıf derecede ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (sırasıyla p<0,05; p=0,003). YFAS-C 2.0 ile ASQ-S ve ATBÖ-KV arasında pozitif yönde, zayıf derecede ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (p<0,05). Akıllı telefon bağımlılığı riski, YFAS-C 2.0 1 birim arttığında %5,7, ASQ-S 1 birim arttığında ise %3,1 artmıştır (sırasıyla OR=1,057; OR=1,031). Sonuç olarak stres ve akıllı telefon bağımlılığının ergenlerde yeme davranışları üzerinde önemli bir etkiye sahip olduğu görülmektedir. Ergenlerde yeme bozukluklarının önlenmesi için özellikle okullarda stres yönetimi ve akıllı telefon kullanımı ile ilgili müdahalelerin geliştirilmesi gerekmektedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted to investigate the relationships between stress and smartphone addiction, food addiction and emotional eating in adolescents. 500 adolescents, 305 girls and 195 boys, were included in the study. A survey form in which participants were asked about their personal information, Adolescent Stress Scale (ASQ-S), Smartphone Addiction Scale – Short Version (ATBÖ-KV), Emotional Eating Scale for Children and Adolescents (EES-C) and YALE Food Addiction Scale for Children 2.0 ( YFAS-C 2.0) was applied. It was found that adolescent girls' YFAS-C 2.0, ASQ-S and ATBÖ-KV scores were higher than adolescent boys (p<0.001). It was determined that the EES-C total scores of adolescents who ate 3 meals and 3 or more snacks were significantly higher than those who ate 1 or 2 meals and snacks (p=0.004). It was determined that the YFAS-C 2.0 scores of adolescents who had 2 or more snacks were significantly higher than those who did not have snacks (p<0.001). ASQ-S scores and ATBÖ-KV scores of adolescents who skip meals were determined to be significantly higher than those who did not skip meals (p<0.001; p=0.004, respectively). A positive, very weak and statistically significant relationship was detected between participants' Body Mass Index (BMI) (kg/m2) and YFAS-C 2.0, and between BMI Z-score and YFAS-C 2.0 (p<0.05; p=0.003, respectively). A positive, weak and statistically significant relationship was detected between YFAS-C 2.0 and ASQ-S and ATBÖ-KV (p<0.05). The risk of smartphone addiction will increase by 5.7% when YFAS-C 2.0 increases by 1 unit, and by 3.1% when ASQ-S increases by 1 unit (OR=1.057; OR=1.031, respectively). As a result, it appears that stress and smartphone addiction have a significant impact on eating behaviors in adolescents. In order to prevent eating disorders in adolescents, interventions related to stress management and smartphone use need to be developed, especially in schools.
Benzer Tezler
- Lise öğrencilerinde akıllı telefon bağımlılığının duygusal zeka ile ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between smartphone addiction and emotional intelligence in high school students
SEVDA DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
PsikolojiÇukurova ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FULYA CENKSEVEN ÖNDER
- İntihar davranışı bozukluğu ile intihar olmayan kendini yaralama tanısı olan ergenlerin akıllı telefon bağımlılığı riski ve siber zorbalık açısından karşılaştırılması
Comparison between suicidal behavior disorder and non-suicidal self injury in terms of smartphone addiction risk and cyberbullying
ELİF YERLİKAYA ORAL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2022
PsikiyatriSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜL KARAÇETİN
- Çocuklarda vazovagal senkop ve ekran maruziyeti ilişkisi
Relationship between vasovagal syncope and screen exposure in children
NİSA KILIÇ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEMİHA TOKGÖZ
- Ergenlerde akıllı telefon kullanımının anksiyete, stresle başa çıkma stratejileri ve bağlanma stilleri ile ilişkisinin incelenmesi
The relationship of smartphone use in adolescents with anxiety, strategies of coping with stress and attachment styles
ÇAĞATAY CEM İZİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
PsikolojiÜsküdar ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EMEL SARI GÖKTEN
- Trabzon ili lise öğrencilerinde teknoloji bağımlılıkları prevalansı ve etkileyen faktörler
Prevalence of technology addictions and associated factors among high school students in trabzon province
ZEYNEP CÖMERT
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2026
Halk SağlığıKaradeniz Teknik ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAZIM ERCÜMENT BEYHUN