Dil felsefesinde doğruluk-değeri sezgisi tartışmaları
Truth-value intuition debates in philosophy of language
- Tez No: 920330
- Danışmanlar: PROF. DR. HASAN BÜLENT GÖZKAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Felsefe, Philosophy
- Anahtar Kelimeler: Bağlam, Önvarsayım, Context, Presupposition
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Felsefe Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Felsefe Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışmasında gönderimi bulunmayan ifadeler içeren cümlelerin doğruluk-değerinin nasıl belirleneceği problemi ele alınmıştır. Bu problem, dil felsefesi alanında güncel tartışmalardan biri olmakla beraber ön-varsayım, özel ad, belirli betimleme ve gönderim gibi geniş bir kavramsal çerçeveyi de içermektedir. Gönderimi bulunmayan ifadeler içeren cümlelerin doğruluk-değeri hakkındaki tartışmalar bu tez çalışmasında semantik ve pragmatik alanlar etrafında tartışmaya açılmıştır. Semantik alan içerisinde bu problem ile ilgili iki baskın görüş bulunmaktadır. Bunlardan ilki Russell'ın niceleyicili analizi, diğeri ise Strawson'un ön-varsayımsal analizidir. Kısacası bu tartışmanın semantik alanında Frege, Russell ve Strawson bulunmaktadır. Pragmatik alana geçmeden önce belirli betimlemelerin kullanımı üzerine yapmış olduğu ayrım ile tanınan Donnellan'ın niteliksel/gönderimsel kullanım ayrımına değinilmiş ve bu ayrımın semantik mi yoksa pragmatik mi olduğu sorgulanarak Kripke'nin söz konusu ayrımın pragmatik olduğuna dair görüşlerine yer verilmiştir. Pragmatik alana geçişte ise öncelikle pragmatik ön-varsayımın ne olduğu Stalnaker'in görüşleri üzerinden açıklanmış ardından bu tez çalışmasının ana düşüncesini verecek olan iki görüş ele alınmıştır. Bu görüşler sırasıyla Fodor'un olanaklı dünyalar ontolojisine dayanan görüşü ile Schoubye'nin Yanlış Sezgi Hipotezi görüşüdür. Ardından Fodor'un görüşleri Doğrulamacı Kuram açısından, Schoubye'nin görüşü ise Deneysel felsefe açısından tartışmaya açılmış ve son olarak Fodor ve Schoubye üzerinden birleşik bir analiz benimsenerek ön-varsayım (pragmatik ön-varsayım) ile doğruluk-değeri ilişkisi cümle içinde“kategorisel sezgi farkı”adını vermiş olduğum bir farka dayandırılmıştır. Bu kategoriler sırasıyla; ulaşılabilir, sezgisel ve geçişken olarak isimlendirdiğim kategorilerdir.
Özet (Çeviri)
In this thesis, the problem of how to determine the truth-value of sentences containing non-referential expressions is addressed. This problem is one of the current debates in the philosophy of language, but it also includes a broad conceptual framework such as presupposition, proper name, definite description and reference. The debate about the truth-value of sentences containing non-referential expressions is discussed in terms of semantics and pragmatics. Within the field of semantics, there are two dominant views on this problem: Russell's quantificational analysis and Strawson's presuppositional analysis. In short, Frege, Russell and Strawson are in the semantic field of this debate. Before moving on to pragmatics, Donnellan's referential/attributive distinction, which is known for its distinction on the use of definite descriptions, is mentioned and Kripke's views on whether this distinction is semantic or pragmatic are questioned. Moving on to the pragmatic field, firstly, the pragmatic presupposition is explained through Stalnaker's views, and then the two views that will give the main idea of this thesis are discussed. These views are Fodor's view based on the ontology of possible worlds and Schoubye's False Intuition Hypothesis. Then Fodor's views are discussed in terms of Verification Theory, Schoubye's view is discussed in terms of Experimental philosophy, and finally, by adopting a unified analysis over Fodor and Schoubye, the relation between presupposition (pragmatic presupposition) and truth-value is based on a difference that I have called the“categorial intuition difference”in the sentence. These categories are named as accessible, intuitive and transitive respectively.
Benzer Tezler
- Çağdaş mantık, matematik ve bilgi felsefelerinde a priori gerekçelendirme sorunu
The problem of a priori justification in contemporary philosophies of logic, mathematics and knowledge
ALİ BİLGE ÖZTÜRK
- Pre-eklampsi ve eklampsi vakalarında immünoglobülin düzeylerinin değerlendirilmesi (Klinik ve immünobiolojik araştırma)
Examination des valeurs d'immunoglobulines en cas de la toxemie gravidique
M. MURAT SEMİZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- İsmayıl Hakkı Baltacıoğlu'nun kültür ve eğitim kavramı üzerine bir inceleme
An Examination of the concepts of culture and education of Ismayıl Hakkı Baltacıoğlu
ABDULLAH DİKİCİ
Doktora
Türkçe
1986
Eğitim ve ÖğretimUludağ ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SUAT ANAR
- Sera domates üretiminde aşı uygulaması ile elde edilen çift kök sistemine sahip domateslerin verim ve kalite yönünden üstünlükleri üzerine bir araştırma
Başlık çevirisi yok
ALİ DİZDAROĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
ZiraatEge ÜniversitesiBahçe Bitkileri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FAHRETTİN MECİT
- 1985-1986 yıllarında Polatlı Devlet Hastanesine kaza nedeniyle başvuranların incelenmesi
Başlık çevirisi yok
FERHAN ŞENOL
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
İlk ve Acil YardımGazi ÜniversitesiKazaların Çevresel ve Teknik Araştırması Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. HİKMET PEKCAN