Renal transplantasyon hastalarında ilaçlar hakkında inanç ve immünsüpresif ilaç kullanımına uyumun belirlenmesi
Determination of medication beliefs and immunosuppressive medication compliance in renal transplantation patients
- Tez No: 922797
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ HATİCE POLAT
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Hemşire, ilaç inançları, ilaç uyumu, immunsupresif ilaç, renal transplantasyon, İmmunosuppressive medication, medication adherence, medication beliefs, nurse, renal transplantation
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Atatürk Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Renal Transplantasyon Hastalarında İlaçlar Hakkında İnanç ve İmmünsüpresif İlaç Kullanımına Uyumun Belirlenmesi Amaç: Bu araştırma renal transplantasyon yapılan hastaların ilaçlar hakkındaki inançları, ilaç uyumları ve ikisi arasındaki ilişkinin belirlenmesi amacı ile yapılmıştır. Materyal ve Metot: Araştırma tanımlayıcı tipte yapılmıştır. Evrenini Atatürk Üniversitesi Eğitim Araştırma Hastanesi Nefroloji Polikliniğine 15 Mayıs 2024- 15 Aralık 2024 tarihleri arasında başvuran hastalar oluşturmuştur. Örneklemi ise araştırmaya dahil edilme kriterlerini taşıyan 183 renal transplantasyon olmuş bireyler oluşturmuştur. Veriler Tanıtıcı Anket Formu, İlaçlar Hakkında İnançlar Anketi (BMQ-T) ve İmmünsüpresif İlaç Uyum Ölçeği (İİUÖ) kullanılarak yüz yüze görüşme yöntemi ile toplanmıştır. Verilerin değerlendirilmesinde sayı, yüzde, t Testi, Pearson ve Spearman korelasyonu ve varyans analizi kullanılmıştır. Bulgular: Katılımcıların İİUÖ toplam puan ortalaması 48.10±7.11, BMQ-T ölçeği alt boyutlarından; spesifik endişeler 3.19±0.65, spesifik gereklilik 3.87±0.42, genel aşırı kullanım 3.02±0.65 ve genel zarar 2.98±0.71 olarak belirlenmiştir. BMQ-T ölçeğinin spesifik gereklilik alt boyut puanı ortalaması ile İİUÖ puan ortalaması arasında istatistiksel olarak anlamlı, pozitif yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki olduğu bulundu (p<0.05). İİUÖ puan ortalaması ile transplantasyon süresi arasında negatif yönlü ve düşük düzeyli bir ilişki olduğu bulundu (p<0.05). İİUÖ puan ortalaması ile spesifik gereklilik (R=0.152, R2adjusted=0.018, F(1,181)=4.263; p=0.040) alt boyut puan ortalaması arasında anlamlı bir ilişki olduğu bulundu. İİUÖ puan ortalaması BMQ-T spesifik gereklilik puan ortalamasının %1.8'ini açıklamaktadır. Sonuç: Araştırmaya katılan renal transplantasyon hastalarının ilaç uyumları yüksektir. İlaç inançları ise orta düzeydedir. İmmünsüpresif ilaç kullanım gerekliliğine ilişkin inançları arttıkça ilaç uyumları da artmaktadır. Transplantasyon olduğu zaman süresi arttıkça ilaç uyumu azalmaktadır. Transplantasyon sonrası geçen süre arttıkça bireylerin daha yakından izlenmesi önerilir.
Özet (Çeviri)
Determination of Medication Beliefs and Immunosuppressive Medication Compliance in Renal Transplantation Patients Aim: This study was conducted to determine renal transplant patients' beliefs about medications, medication compliance and the relationship between the two. Material and Method: The study was conducted as descriptive research. The population consisted of patients who presented to the Nephrology Outpatient Clinic of Atatürk University Training and Research Hospital between May 15, 2024, and December 15, 2024. The sample included 183 renal transplant patients who met the inclusion criteria. Data were collected through face-to-face interviews using the Descriptive Questionnaire, the Beliefs About Medicines Questionnaire (BMQ-T), and the Immunosuppressive Medication Adherence Scale (IMAS). In the data analysis, frequency, percentage, t-test, Pearson and Spearman correlation, and analysis of variance (ANOVA) were used. Results: The participants scored 48.10±7.11 on the total IMAS, 3.19±0.65 on the Specific Concerns, 3.87±0.42 on the Specific Necessity, 3.02±0.65 on the General Overuse, and 2.98±0.71 on the General Harm subscale of the BMQ-T. A statistically significant, positive and low-level relationship was found between the mean score of the specific necessity sub-dimension of the BMQ-T scale and the mean score of the IMAS (p<0.05). It was found that there was a negative and low-level relationship between IMAS mean score and transplantation time (p<0.05). A significant relationship was found between the IMAS mean score and the specific necessity sub-dimension mean score (R=0.152, R2adjusted=0.018, F(1,181)=4.263; p=0.040). The IMAS score average explains 1.8% of the BMQ-T specific requirement score average. Conclusion: The renal transplant patients participating in the study have high medication compliance. Their medication beliefs are at a moderate level. As their beliefs about the necessity of immunosuppressive medication use increase, their medication compliance also increases. As the duration of transplantation increases, medication compliance decreases. As time passes after transplantation, closer monitoring of individuals is recommended.
Benzer Tezler
- Adana ili, turunçgil toptan fiyatlarının analizi
Başlık çevirisi yok
USULET ÖZTUNÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. OĞUZ YURDAKUL
- Computer aided design of lumped and distributed broadband matching and filtering networks
Başlık çevirisi yok
ADNAN KÖKSAL
Yüksek Lisans
İngilizce
1987
Elektrik ve Elektronik MühendisliğiOrta Doğu Teknik ÜniversitesiElektrik-Elektronik Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NEVZAT YILDIRIM
- Statik elektrikle yüklenmiş sıvı ilacın pamuk ilaçlamasında etkinliğinin belirlenmesi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
ALİ BAYAT
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
ZiraatÇukurova ÜniversitesiTarımsal Mekanizasyon Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. YUSUF ZEREN
- Hemodiyalize bağımlı kronik böbrek hastalarında gonadotropik hormonlar ile östrojen ve testosteron düzeylerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
HANDAN İLGÜNŞATIROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıCumhuriyet ÜniversitesiFizyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SENA ERDAL