Kaotik yapay sinekkuşu algoritmaları
Chaotic artificial hummingbird algorithms
- Tez No: 924102
- Danışmanlar: DOÇ. DR. HARUN BİNGÖL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Mühendislik Bilimleri, Engineering Sciences
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Malatya Turgut Özal Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Enformatik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Optimizasyon; günümüz dünyasında vazgeçilmez bir alan haline gelmiştir. Bunun başlıca nedeni Fizik, Kimya, Mühendislik ve daha birçok alandaki problemlerin çözümünde hızlı olması ve başarım oranının yüksek olmasıdır. Bu işi yaparken optimizasyon algoritmaları bağımsız değişkenlere sahiptir ve çeşitli kısıtlayıcı şartlarla optimum çözüme yakınsamaya çalışır. Doğada yaşayan canlıların beslenme, avlanma, uçma, saldırma gibi eşsiz yetenekleri birbiriyle olan kusursuz dayanışmaları, içlerindeki hiyerarşik yapı optimizasyon algoritmalarının ilham kaynağı olmuştur. Tezimizde canlıların bu eşsiz dayanışmasından ilham alarak oluşturulmuş YSA, BA, KAA, YA, GKA incelendi. Bunlar sırasıyla Çadır harita, Gauss harita, Çember harita, Lojistik Harita, Henon harita, Sinüozidal haritadır. Meta-sezgisel algoritmalar arama sürecini çeşitlendirmek ve yerel minimumlardan kaçmak için rastgeleliği kullanır. Tezimizde fazla zaman ve fazla rastgelelik içeren bu klasik başlangıç yerine kaotik haritalar kullanıldı. Yapay sinekkuşu optimizasyon algoritmasının başarımlarını ve performansını arttıracak altı kaotik haritalı yeni versiyonu üretildi. Bunlar sırasıyla Çadır harita, Gauss harita, Çember harita, Lojistik Harita, Henon harita, Sinüozidal haritadır. Elde edilen bu yeni algoritmaların başarımları tek modlu ve çok modlu on adet kalite test fonksiyonunun yardımıyla ölçüldü. Sonuç kısmında elde ettiğimiz sonuçlara göre KYSA' nın bu altı versiyonun global optimuma yakınsamada daha başarılı olduğunu ve diğer algoritmalara göre daha hızlı sonuçlar verdiği görüldü.
Özet (Çeviri)
Optimization has become an indispensable field in today's world. The main reason for this is that it is fast and has a high success rate in solving problems in Physics, Chemistry, Engineering and many other fields. While doing this job, optimization algorithms have independent variables and try to converge to the optimum solution with various restrictive conditions. The unique abilities of living beings in nature such as feeding, hunting, flying, and attacking, and their flawless solidarity with each other, have inspired the hierarchical structure optimization algorithms within them. In our thesis, YSA, BA, KAA, YA, GKA, which were created by taking inspiration from this unique solidarity of living beings, were examined. These are Tent map, Gauss map, Circle map, Logistic Map, Henon map, Sinusidal map, respectively.. Metaheuristic algorithms use randomness to diversify the search process and escape from local minima. In our thesis, instead of this classical starting point, which involves a lot of time and a lot of randomness, chaotic maps were used. Six new versions of the artificial hummingbird optimization algorithm with chaotic maps were produced to increase its performance and achievements. These are Tent map, Gaussian map, Circle map, Logistic map, Henon map, Sinusoidal map, respectively. The achievements of these new algorithms were measured with the help of ten single-mode and multi-mode quality test functions. According to the results we obtained in the conclusion section, it was seen that these six versions of KYSA were more successful in converging to the global optimum and gave faster results than other algorithms.
Benzer Tezler
- Yapay sinekkuşu optimizasyon algoritmasının geliştirilmesi ve ileri beslemeli yapay sinir ağlarına uygulanması
Development of the artificial hummingbird optimization algorithm and its application to feedforward neural networks
ESMA ÖZEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolSelçuk ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ONUR İNAN
- Brecht ve Dürrenmatt'da bilim adamı sorumluluğu
Başlık çevirisi yok
SEMA KISAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1988
Alman Dili ve Edebiyatıİstanbul ÜniversitesiAlman Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NİLÜFER KURUYAZICI
- Büyük Menderes grabeni Sultanhisar-Kuyucak (Aydın) arasının jeotekniği
Başlık çevirisi yok
HASAN SÖZBİLİR
- Skizofrenik hastalarda görülen akinetik ve post psikotik depresyonlar ve tedavi yaklaşımları
Başlık çevirisi yok
HÜMEYRA PINAR
- Chaotic dynamic analysis of a vehicle model over road irregularities
Başlık çevirisi yok
LEVENT İLERİ
Yüksek Lisans
İngilizce
1990
Mühendislik BilimleriOrta Doğu Teknik ÜniversitesiMühendislik Bilimleri Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ENGİN KARAESMEN