Meleis'in geçiş teorisine göre temellendirilmiş hemşirelik yaklaşımının, akut miyokard enfarktüsü geçiren hastaların; kalp yaşam kalitesine ve uyuma etkisi
Nursing approach based on Meleis's transition theory, patients suffering from acute myocardial infarction; effect on cardiac quality of life and adaptation
- Tez No: 930635
- Danışmanlar: PROF. DR. RAHŞAN ÇEVİK AKYIL, PROF. DR. GÜLENGÜN TÜRK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Hemşirelik teorisi, Miyokard enfarktüsü, Nursing theory, Myocardial infarction
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırmada Meleis'in geçiş teorisine göre temellendirilmiş hemşirelik yaklaşımının, AMI geçiren hastaların; kalp yaşam kalitesine ve uyuma etkisini belirlemek amaçlanmıştır. Gereç ve Yöntem: Deneysel basit randomize kontrollü bu çalışma Aydın Devlet Hastanesi Kardiyoloji Kliniğinde Akut Miyokard Enfarktüsü tanısı ile koroner anjiyo yapılan örnekleme dahil edilme kriterlerine uyan (53 müdahale, 53 kontrol) toplam 106 hasta ile Aralık 2023-Aralık 2024 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında Meleis'in geçiş teorisine göre oluşturulmuş Tanıtıcı Bilgi Formu ile Psikososyal Uyum Öz Bildirim Ölçeği (PAIS-SR) ve MacNew Kalp Hastalığı Sağlıkla ilgili Yaşam Kalitesi Anketi kullanılmıştır. Müdahale ve kontrol grubundaki hastalarla ilk temas hastanede kurulmuştur. Yasal bilgilendirmeler yapılıp ve izinler aldıktan sonra Müdahale grubundaki hastalar taburculuktan sonraki 15. günde evlerinde ziyaret edilmiş. Tanıtıcı form ve ölçekler uygulandıktan sonra Meleis'in geçiş teorisine göre temellendirilmiş eğitim kitapçığı ile eğitim verilmiştir. Hasta ile 1. hastane Kontrollünden sonra 15'er gün arayla üç telefon görüşmesi daha yapılmış süreç değerlendirilmiştir. Taburcu olduktan sonraki üçüncü ayda hasta poliklinik kontrolüne çağırılarak; rutin kan takipleri ile boy kilo ölçümü yapılmış ve ölçekler ile tanıtıcı bilgi formu uygulanarak süreç tamamlanmıştır. Kontrol grubu ile hastane taburculuğu sonrası 15.günde ev ziyareti yapılarak ilgili formlar ve ölçekler doldurulmuş,1. ve 3. ay kontrolünde hastaneye gelen hastanın rutin kan takipleri ile kilo ölçümü yapılmıştır. 3. Ay kontrolünde hastaya iligili formlar ve ölçekler hastanede uygulanmış ve eğitim uygulanarak süreç bitirlmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde; tanımlayıcı istatistiksel analizler, normal dağılım gösteren karşılaştırmalarda Student t test, Paired Samples test, pearson Ki-kare testi; normal dağılım dışı karşılaştırmalarda Mann Whitney U, Wilcoxon testleri kullanılmıştır. Araştırmanın gerçekleştirilmesi için gerekli olan etik kurul izni, kurum izni, ölçek kullanım izni ve katılımcı yazılı onayları alınmıştır. Bulgular: Müdahale ve kontrol grupları arasında Psikososyal Uyum Öz Bildirim Ölçeği (PAIS-SR)'nin geniş aile ilişkileri (p<0,001), psikolojik distres (p=0,004), ve MacNew ölçeginin duygusal, fiziksel ve sosyal fonksiyonlar (p<0,001) alt boyutlarında müdahale grubunun skorları istatistiksel olarak anlamlı düzeyde yüksek bulunmuştur. Zaman ana etkisi, sosyal çevre alt boyutu (p=0,625) dışında tüm boyutlarda istatistiksel olarak anlamlı bulunmuş, Müdahale grubunda zamanla belirgin bir iyileşme görülmüştür. Grup × Zaman etkileşimi, sağlık bakımına oryantasyon (p=0,003), geniş aile ilişkileri (p<0,001), psikolojik distres (p=0,002) ve MacNew duygusal, fiziksel ve sosyal fonksiyonel boyutlarında (p<0,001) anlamlıdır ve Müdahale grubunda son-test skorlarında daha fazla artış gözlemlenmiştir. HDL, LDL ve trigliserit düzeylerinde zaman içinde genel olarak olumlu değişimler görülmüş ve bu değişimler özellikle müdahale grubunda daha belirgin olmuştur. Kilo ve BKI değişimlerinde zamanın etkisi kontrol grubunda nispeten azdır, müdahale grubunda ise kilo ve BKI seviyelerinde anlamlı azalmalar gözlenmiştir. Sonuç: Meleis'in geçiş teorisine temellendirilmiş hemşirelik yaklaşımının, AMI geçiren hastaların; kalp yaşam kalitesini ve psikososyal uyumunu artırdığı sonucuna ulaşııldı. Yaşam tarzı değişikliğinin sağlanarak değiştirilebilir risk faktörlerinin azaltılmasında ve sağlıklı davranışlar sergilenmesinin desteklenmesinde tekrarlı yatışların azaltılmasında Meleis'in geçiş teorisine göre temellendirilmiş hemşirelik yaklaşımının kullanılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Purpose: In this study, the nursing approach based on Meleis's transition theory was used in patients suffering from acute myocardial infarction; It was aimed to determine its effect on cardiac quality of life and adaptation. Method: This experimental randomized controlled study was conducted between December 2023 and December 2024 with a total of 106 patients, 53 intervention and 53 control groups, who underwent coronary angiography and treatment with the diagnosis of Acute Myocardial Infarction at the Aydın State Hospital Cardiology Clinic, and who met the inclusion criteria in the sample. The Personal Information Form based on Meleis's transition theory, the Psychosocial Adjustment Self-Report Scale (PAIS-SR), and the MacNew Heart Disease Health-Related Quality of Life Questionnaire were used to collect data. The first contact with the patients in the experimental and control groups was established in the hospital. After legal information was provided and permissions were obtained, the patients in the experimental group were visited at their homes on the 15th day after discharge. After the personal form and scales were applied, education was provided with the education booklet based on Meleis's transition theory. Three more telephone interviews were made with the patient at 15-day intervals after the 1st Hospital Control and the process was evaluated. In the third month after discharge, the patient was called for a polyclinic check-up; routine blood tests and height and weight measurements were performed, and the process was completed by applying scales and a personal information form in a suitable quiet room in the hospital. In the control group, forms and scales related to the home visit were recorded on the 15th day after hospital discharge, and the patients' height and weight values were arranged with routine blood follow-ups at the 1st and 3rd months. At the 3rd month control, relevant forms and scales were applied and the process was finalized by training. In evaluating the data; descriptive statistical analyses, Student's t test, Paired Samples test, Pearson Chi-square test for normally distributed comparisons; Mann Whitney U and Wilcoxon tests were used for non-normal distribution comparisons. Ethics committee permission, institutional permission, scale use permission and participant written consents required to conduct the research were obtained. Results: Between the experimental and control groups, the scores of the extended family relationships (p<0.001), psychological distress (p=0.041) sub-dimensions of the Psychosocial Adjustment Self-Report Scale (PAIS-SR) and the emotional, physical and social functions (p<0.001) sub-dimensions of the MacNew scale were found to be statistically significantly higher in the experimental group. The main effect of time was found to be statistically significant in all dimensions except the social environment sub-dimension (p=0.625), and a significant improvement was observed in the experimental group over time. The Group × Time interaction was significant in orientation to health care (p=0.036), extended family relationships (p<0.001), psychological distress (p=0.002) and the MacNew emotional, physical and social functional dimensions (p<0.001), and greater increases were observed in the post-test scores of the experimental group. Generally positive changes were observed in HDL, LDL and triglyceride levels over time, and these changes were especially more pronounced in the experimental group. The effect of time on weight and BMI changes was relatively small in the control group, while significant decreases in weight and BMI levels were observed in the experimental group. Conclusion: It has been concluded that the nursing approach based on Meleis's transition theory increases the cardiac quality of life and psychosocial adaptation of patients who have had an AMI. It is recommended to use the nursing approach based on Meleis's transition theory in reducing modifiable risk factors by providing lifestyle changes and supporting healthy behaviors, and reducing re-hospitalizations and mortality rates.
Benzer Tezler
- Meleis'in geçiş teorisine göre uygulanan hemşirelik yaklaşımlarının menopoza özgü yaşam kalitesine etkisi
Effect of nursing approaches according to meleis' transition theory on menopausal specific quality of life
ASLIHAN ÖZTÜRK EYİMAYA
- Meleis'in geçiş teorisine göre uygulanan hemşirelik yaklaşımının yeni tanılı diyabet hastalarının öz yönetimine ve hastalığa uyumuna etkisi
The effect of nursing approach applied according to meleis' transition theory on the self management and adaptation to the disease in patients with newly diagnosed diabetes
EBRU GÜL
- Kalp pili takılan hastalara meleis'in geçiş teorisine göre verilen eğitimin anksiyete ve depresyon ile öz-etkililik düzeyine etkisi: Tek kör randomize kontrollü çalışma
The effect of education given according to meleis' transitional theory on the level of self-effectiveness with anxiety and depression to patients with pacemaker: A single-blind randomized controlled study
HATİCE ÇELİK ÇAKA
- Skleroderma hastalık geçiş ölçeği: Meleis'in geçiş teorisine göre bir ölçek geliştirme çalışması
The scleroderma disease transition scale: A scale development study according to meleis' transition theory
BERNA CAFER KARALAR
Doktora
Türkçe
2024
İç HastalıklarıEge Üniversitesiİç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ESRA OKSEL
- Preterm erken membran rüptürü olan gebelerde meleis'in geçiş teorisine göre yapılandırılmış farkındalık programının anneliğe geçiş sürecine etkisi
Effect of mindfulness program structured according to meleis's transitions theory on transition to motherhood in pregnant women with preterm premature rupture of membranes
ÖZNUR KÖRÜKCÜ
Doktora
Türkçe
2015
HemşirelikAkdeniz ÜniversitesiDoğum ve Kadın Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAMİLE KABUKCUOĞLU
