Ebelerin epizyotomi uygulaması hakkındaki görüş ve deneyimleri: Bir karma yöntem çalışması
Midwives' opinions and experiences about episiotomy practice: A mixed method study
- Tez No: 935344
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ AYTÜL HADIMLI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ebelik, Midwifery
- Anahtar Kelimeler: Ebe, epizyotomi, deneyim, karma yöntem, Midwife, Episiotomy, Experience, Mixed Method
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Ebelik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, doğumhanede çalışan ebelerin epizyotomiye ilişkin görüş ve uygulamalarını incelemek ve elde edilen bulguları kavramsal olarak analiz etmek amacıyla, açıklayıcı ardışık desenle tasarlanmış karma desenli bir çalışma olarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın birinci aşamasında kesitsel ve tanımlayıcı tipte nicel bir çalışma yürütülmüş; ikinci aşamada ise fenomenolojik desenli nitel bir araştırma uygulanmıştır. Çalışma, Türkiye'nin doğusunda Mardin ve batısında İzmir illerinde yer alan çeşitli hastanelerde doğumhane birimlerinde çalışan ebelerle gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın nicel aşamasında, evrenin %67.42'sine ulaşılmış ve toplam 149 ebe örneklem olarak belirlenmiştir. Nitel aşamada ise amaçlı örnekleme yöntemiyle seçilen 11 ebe ile derinlemesine görüşmeler yapılmıştır. Araştırmanın nicel verileri, SPSS 25.0 programı kullanılarak analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde tanımlayıcı istatistikler ve ki-kare testi uygulanmıştır. Nitel veriler ise Max Qualitative Data Analysis (MAXQDA) programı ile analiz edilerek temalar ve alt temalar oluşturulmuştur. Elde edilen nicel bulgulara göre, ebelerin yaş ortalaması 32.88±8.37 yıl olup, mesleki deneyim süreleri ortalama 10.25±9.55 yıldır. Çalıştıkları hastanelerde haftalık ortalama doğum sayısı 40.12±29.45 iken, epizyotomi uygulanan doğum sayısı 23.08±20.79 olarak belirlenmiştir. Ebelerin %83.2'si Türkiye'deki primipar doğumlarda epizyotomi oranını yüksek bulduğunu ifade ederken, multipar doğumlarda bu oran %17.4 olarak saptanmıştır. Epizyotomi uygulama nedenleri arasında en sık belirtilen faktörler; fetal makrozomi (%84.6), primiparite (%49.7) ve hekim istemi (%19.5) olmuştur. Ebelerin %65.1'i epizyotomi kararını kendilerinin verdiğini ifade etmiş, %86.6'sı ise gebenin perine durumunun bu kararda etkili olduğunu belirtmiştir. Primipar doğumlarda rutin epizyotomiye karşı olan ebelerin %48.8'inin, multipar doğumlarda ise %10'unun epizyotomi uyguladığı saptanmıştır. Primipar doğumlarda epizyotomi uygulama sıklığı ile rutin epizyotomi gerekliliği görüşleri arasında anlamlı bir fark bulunmuştur (p<0.05). Nitel veriler doğrultusunda, ebelerin epizyotomiye yaklaşımı, fizyolojik sürece karşı risk odaklı karar verme eğilimleri ve epizyotomi oranlarını düşürmeye yönelik önerileri olmak üzere üç ana tema oluşturulmuştur. Ebeler, epizyotominin gerekliliği konusunda farklı görüşlere sahipken, perine bütünlüğünü korumaya yönelik eğitimlerin ve uygulamaların epizyotomi oranlarını azaltabileceğini vurgulamışlardır. Özellikle doğuma hazırlık eğitimlerinin yaygınlaştırılması, doğumda aktif katılımın teşvik edilmesi ve ebelerin karar verme yetkinliklerinin artırılması gerektiği belirtilmiştir. Sonuç olarak, ebelerin epizyotomi uygulamasına yönelik kararlarında mesleki deneyim, kurumsal politikalar ve hekim etkisi gibi faktörler önemli rol oynamaktadır. Ebelerin epizyotomi oranlarını düşürmeye yönelik olumlu yaklaşımları desteklenmeli ve bu doğrultuda eğitim ve farkındalık programları düzenlenmelidir. Araştırmanın bulguları, doğum hizmetlerinin geliştirilmesine yönelik politika yapıcılar ve sağlık yöneticileri için önemli bir kaynak niteliğindedir.
Özet (Çeviri)
This study was conducted as an explanatory sequential mixed-methods research, designed to examine the views and practices of midwives working in delivery rooms regarding episiotomy, and to conceptually analyze the findings. In the first phase of the study, a quantitative, cross-sectional, and descriptive design was employed, followed by a qualitative study with a phenomenological approach in the second phase. The research was carried out with midwives working in delivery units of various hospitals located in Mardin (eastern Turkey) and Izmir (western Turkey). In the quantitative phase, 67.42% of the target population was reached, and a total of 149 midwives were included in the sample. In the qualitative phase, in-depth interviews were conducted with 11 midwives selected through purposive sampling. Quantitative data were analyzed using SPSS 25.0. Descriptive statistics and Chi-square tests were used to evaluate the data. Qualitative data were analyzed using the Max Qualitative Data Analysis (MAXQDA) program, and themes and sub-themes were created accordingly. According to the quantitative findings, the mean age of the midwives was 32.88±8.37 years, and their average professional experience was 10.25±9.55 years. The average weekly number of births in the hospitals where they worked was 40.12±29.45, and the mean number of births involving episiotomy was 23.08±20.79. While 83.2% of the midwives stated that the episiotomy rate in primiparous births in Turkey is high, the corresponding figure for multiparous births was 17.4%. The most frequently cited reasons for performing an episiotomy were fetal macrosomia (84.6%), primiparity (49.7%), and physician request (19.5%). While 65.1% of the midwives indicated that they make the episiotomy decision themselves, 86.6% reported that the condition of the perineum influenced this decision. Among the midwives who opposed routine episiotomy in primiparous births, 48.8% still reported performing it; this rate was 10% in multiparous births. A statistically significant difference was found between the frequency of episiotomy practice and the perception of its necessity in primiparous births (p<0.05). Based on the qualitative data, three main themes were identified: midwives' approaches to episiotomy, risk-oriented decision-making tendencies versus physiological processes, and suggestions for reducing episiotomy rates. While midwives held varying opinions on the necessity of episiotomy, they emphasized that training and practices aimed at preserving perineal integrity could reduce episiotomy rates. In particular, the importance of widespread childbirth preparation education, promoting active participation during labor, and strengthening midwives' decision-making competencies was highlighted. In conclusion, professional experience, institutional policies, and physician influence play significant roles in midwives' decisions regarding episiotomy. Supportive measures should be implemented to encourage midwives' positive attitudes toward reducing episiotomy rates, and educational and awareness programs should be organized accordingly. The findings of this study provide valuable insights for policymakers and healthcare managers aiming to improve maternity care services.
Benzer Tezler
- Ölü veya kusurlu bebeği olan annelere bakım veren ebe ve hemşirelerin karşılaştıkları güçlükler ve davranış biçimleri
Başlık çevirisi yok
GÜLŞEN TAKAK
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
HemşirelikHacettepe ÜniversitesiHemşirelikte Yönetim Bilim Dalı
DR. ÜMİT SEVİĞ
- Çankırı ilinde akut solunum yolu enfeksiyonlarının kontrolü üzerine bir çalışma
Başlık çevirisi yok
LEVENT AKIN
Doktora
Türkçe
1989
Halk SağlığıHacettepe ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SEVİNÇ N. ORAL
- Etimesgut eğitim ve araştırma sağlık bölgesi ilkokullarında görevli evli öğretmenlerin aile planlaması hakkında bilgi-tutum-uygulamalarının saptanması ve eğitimi
Başlık çevirisi yok
ERKAN PEHLİVAN
Doktora
Türkçe
1989
Aile PlanlamasıHacettepe ÜniversitesiHalk Sağlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. NEVZAT EREN
- Adana ili kır toplum yapısı içinde kadının yeri
Başlık çevirisi yok
İPEK SARPTÜRK
Yüksek Lisans
Türkçe
1990
SosyolojiÇukurova ÜniversitesiTarım Ekonomisi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MUSTAFA SOYSAL