Metabolik sendrom geliştirilmiş ratlarda D vitamini takviyesi ile kafeterya diyetinin sonraki jenerasyonda çeşitli parametreler üzerine etkisi
Effect of vitamin D supplement and cafeteria diet on various parameters in the next generation in rats with metabolic syndrome
- Tez No: 935913
- Danışmanlar: PROF. DR. BETÜL ÇİÇEK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Beslenme ve Diyetetik, Nutrition and Dietetics
- Anahtar Kelimeler: D vitamini, Diyabet, Metabolik Sendrom, Kafeterya Diyeti, Obezite, Diabetes, Cafeteria Diet, Metabolic Syndrome, Obesity, Vitamin D
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erciyes Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beslenme ve Diyetetik Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu deneysel hayvan çalışmasının amacı; yüksek fruktoz ile MetS oluşturulan ebeveyn ratlarda D vitamini takviyesinin ebeveyn ve yavrularda çeşitli MetS parametrelerine olan etkisi ile kafeterya diyeti ve D vitamininin MetS üzerindeki etkisini araştırmaktır. Çalışmaya n=16 ebeveyn ve n=24 yavru rat dâhil edilmiştir. Ebeveyn ratların tamamı MetS oluşturmak için 8 hafta süreyle içme sularına eklenen %30'luk fruktoz çözeltisi ve standart yem ile beslenmişlerdir. Ebeveyn ratlardan 8 hafta sonunda kan örnekleri toplanarak MetS tanısı konulmuştur. Daha sonra ebeveynler kontrol ve tedavi grubu olmak üzere 2 farklı gruba ayrılmışlardır. Gruplardan biri standart yem ile diğeri ise standart yem ve D vitamini takviyesi ile 8 hafta beslenmiştir. Sekiz haftalık süreçte her hafta vücut ağırlıkları ölçülmüştür. Sekiz haftanın sonunda gruplar kendi aralarında çiftleştirilmiş ve ortalama 5 hafta sonra yavrular doğmuştur. Yavrular 21 gün sonra sütten kesilmiş ve ebeveyn ratlara ötenazi uygulanarak kan ve patoloji örnekleri alınmıştır. D vitamini alan ve almayan ebeveynlerden olan yavrular kendi aralarında ikişer grup olmak üzere toplamda dört farklı gruba ayrılmışlardır. Yavrulardan tedavi öncesi kan örnekleri toplanmıştır. Gruplar yalnızca kafeterya diyeti ve kafeterya diyeti+D vitamini takviyesi ile 8 hafta boyunca beslenmişlerdir. Tedavi süresinin arkasından yavru ratlara ötenazi uygulanmış kan ve patoloji bulguları toplanmıştır. Ebeveyn tedavi grubundaki ratlarda kontrol grubuna göre D vitamini takviyesinin serum MetS parametrelerinden ortalama üre, kreatin, glikoz, trigliserid, total kolesterol düzeylerini anlamlı olarak düşürdüğü bulunmuştur (p<0,05). Buna ek olarak D vitamini takviyesinin inflamasyon belirteçlerinden TNF-α, IL-6 ile MetS parametrelerinden olan serum homosistein ve insülini sırasıyla ortalama 10,14±0,89'dan, 3,83±0,71 ug/ml'ye, 10,84±0,86'dan 4,81±0,61 ug/ml'ye, 49,31±4,43'den, 17,15±3,54 nmol/ml'ye, 7,61±0,90'dan 2,16±0,43 ug/ml'ye düşürdüğü tespit edilmiştir (p<0,05). Ayrıca serum ALT, AST, ALP düzeylerini anlamlı şekilde sırasıyla ortalama 105,40±11,00'dan 78,84±6,42, 300,73±25,01'dan 235,01±23,57, 303,0±22,55'dan, 208,5±26,48 U/L'ye düşürerek karaciğerin steatoz, inflamasyon ve nekroz gibi bulgularını anlamlı olarak azalttığı bulunmuştur (p<0,05). Yavru ratlardan elde edilen bulgulara göre D vitamini takviyesinin kafeterya diyetine bağlı olmaksızın sonraki nesillerde tüm gruplarda MetS parametreleri, özellikle TNF-α ve IL-6 inflamasyon belirteçlerini anlamlı olarak düşürdüğü (sırasıyla ortalama 4,06±0,33 ug/ml, 3,04±0,12 ug/ml, 5,11±0,18 ug/ml, 3,93±0,19 ug/ml ) saptanmıştır (p<0,05). Kafeterya diyeti sonrası elde edilen bulgulara göre D vitamini takviyesinin kafeterya diyetinin MetS açısından zararlı etkisini en aza indirdiğini göstermektedir. Kafeterya diyeti ile beslenen D vitamini alan ve almayan gruplar arasında MetS parametreleri (üre, glikoz, AST, ALT, ALP, TG, TK, homosistein, insülin ve inflamasyon belirteçleri) açısından anlamlı farklılıklar bulunmaktadır. (p<0,05). Dahası D vitamini takviyesi alan ve kafeterya diyeti ile beslenen gruplarda, D vitamini takviyesi almayan gruplara göre karaciğerde oluşan hasarı azalttığı steatoz, nekroz ve inflamasyonu düşürdüğü bulunmuştur (p<0,05). Ancak ebeveyn ve yavru ratlarda gruplar arasında vücut ağırlığı anlamlı farklılıklar göstermemiştir (p>0,05). Çalışmadan elde edilen bu sonuçlar; MetS parametreleri için D vitamini takviyesinin bireylerde fizyo-metabolik yolakları etkileyerek ve epigenetik mekanizmaları düzenleyerek nesiller üzerindeki yararlı ve/veya iyileştirici etkisini ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
The aim of this experimental animal study was to investigate the effect of vitamin D supplementation on various MetS parameters in parents and offspring and the effect of cafeteria diet and vitamin D on MetS in parental rats in which MetS was induced by high fructose. The study included n=16 parental and n=24 offspring rats. All parent rats were fed with 30% fructose solution added to drinking water and standard feed for 8 weeks to induce MetS. Blood samples were collected from the parent rats at the end of 8 weeks and MetS was diagnosed. Then, the parents were divided into 2 different groups as control and treatment groups. One group was fed with standard feed and the other group was fed with standard feed and vitamin D supplementation for 8 weeks. Body weights were measured every week during the eight-week period. At the end of the eight weeks, the groups were mated among themselves and the pups were born after 5 weeks on average. The pups were weaned after 21 days and the parent rats were euthanised and blood and pathology samples were taken. The pups from parents who received vitamin D and those from parents who did not receive vitamin D were divided into four different groups, two groups each. Blood samples were collected from the pups before treatment. Groups were fed only cafeteria diet and cafeteria diet + vitamin D supplementation for 8 weeks. After the treatment period, the pups were euthanised and blood and pathological findings were collected. It was found that vitamin D supplementation significantly decreased the mean levels of urea, creatinine, glucose, triglyceride, total cholesterol, triglyceride and urea, creatinine, glucose, triglyceride and total cholesterol, which are among the serum MetS parameters, in the rats in the parental treatment group compared to the control group (p<0.05). In addition, vitamin D supplementation decreased inflammation markers TNF-α, IL-6 and MetS parameters serum homocysteine and insulin from a mean of 10.14±0.89 to 3, 83±0.71 ug/ml, 10.84±0.86 to 4.81±0.61 ug/ml, 49.31±4.43 to 17.15±3.54 nmol/ml, 7.61±0.90 to 2.16±0.43 ug/ml (p<0.05). In addition, it was found that serum ALT, AST and ALP levels decreased significantly from 105.40±11.00 to 78.84±6.42, from 300.73±25.01 to 235.01±23.57, from 303.0±22.55 to 208.5±26.48 U/L, respectively, and significantly decreased liver steatosis, inflammation and necrosis findings (p<0.05). According to the findings obtained from juvenile rats, vitamin D supplementation significantly decreased MetS parameters, especially TNF-α and IL-6 inflammation markers (mean 4.06±0.33 ug/ml, 3.04±0.12 ug/ml, 5.11±0.18 ug/ml, 3.93±0.19 ug/ml, respectively) in all groups in the following generations regardless of cafeteria diet (p<0.05). The findings obtained after cafeteria diet showed that vitamin D supplementation minimised the harmful effect of cafeteria diet in terms of MetS. There were significant differences in MetS parameters (urea, glucose, AST, ALT, ALP, TG, TG, TK, homocysteine, insulin and inflammation markers) between the groups fed with cafeteria diet and without vitamin D supplementation (p<0.05). Moreover, it was found that steatosis, necrosis and inflammation were decreased in the groups receiving vitamin D supplementation and fed with cafeteria diet compared to the groups not receiving vitamin D supplementation (p<0.05). However, body weight did not show significant differences between the groups in parent and offspring rats (p>0.05). These results obtained from the study reveal the beneficial and/or ameliorative effect of vitamin D supplementation for MetS parameters on generations by affecting physio-metabolic pathways and regulating epigenetic mechanisms in individuals.
Benzer Tezler
- Çocuklarda akut stres hiperglisemisinde hormonal değişikliklerin ve kısa süreli prognozun incelenmesi
Başlık çevirisi yok
AYGÜN DİNDAR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HÜLYA GÜNÖZ
- Plazma arkı eldesi ve yüzey bölgesi modifikasyonunda kullanılabilirliği
Başlık çevirisi yok
ÖZKAN ÖZİPEKLİLER
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
Makine MühendisliğiUludağ ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. HALİM DEMİRCİ
- Metalik B.C.C. yapıdaki arayer atomları ile dislokasyonların elastik etkileşmelerinden doğan enerji değerlerinin hesaplanması
Başlık çevirisi yok
M. EYÜPHAN YAKINCI
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Fizik ve Fizik Mühendisliğiİnönü ÜniversitesiFizik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MUSTAFA DİKİCİ
- Çoklu amaçların çözümlemesinde amaç programlaması ile genelleştirilmiş ters yaklaşımı ve yem sanayiinde bir uygulama
Goal programming and generalieed inverse approaches in the multi-objective analysis and application in feed industry
HASAN BAL
- Hemodiyalize bağımlı kronik böbrek hastalarında gonadotropik hormonlar ile östrojen ve testosteron düzeylerinin araştırılması
Başlık çevirisi yok
HANDAN İLGÜNŞATIROĞLU
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Endokrinoloji ve Metabolizma HastalıklarıCumhuriyet ÜniversitesiFizyoloji Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. SENA ERDAL
- İkili sıvı alaşımların yapıları ve taşıma özellikleri
The Structure and transport properties of liquid binary alloys
FÜGEN DAVER