Akkaraman ve merinos koyunlarında bir batında doğan yavru sayısı ile bazı genlerdeki (BMP15, GDF9, BMPR-IB, PRL, GHR, NR5A2) polimorfizmler arasındaki ilişkinin araştırılması
Investigation of the relationship between litter size and polymorphisms in some genes (BMP15, GDF9, BMPR-IB, PRL, GHR, NR5A2) in akkaraman and merinos sheep
- Tez No: 945919
- Danışmanlar: DOÇ. DR. TAKİ KARSLI
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ziraat, Agriculture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Eskişehir Osmangazi Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Zootekni Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Biyometri ve Genetik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Koyunlar günümüzde birçok ülkede öncelikle et amaçlı üretilen önemli bir çiftlik hayvanı türüdür. Kasaplık kuzu üretimi yapan işletmeler için önemli olan bir batında doğan yavru sayısı diğer ekonomik özellikler gibi poligenik kalıtım göstermektedir. Koyunlarda bir batında doğan yavru sayısı bazı majör ya da aday genler tarafından etkilenmektedir. Gerçekleştirilen çalışmada Akkaraman (AKR-60 örnek) ve Anadolu Merinosu (AMR-60 örnek) yerli koyun ırklarında toplam 120 örnekte çoklu doğumu artırdığı bildirilen 6 gen bölgesi üzerindeki 9 lokusta polimorfizm PCR, AS-PCR, PCR-RFLP ve T-ARMS-PCR yöntemleri kullanılarak belirlenmiştir. Elde edilen polimorfizmler ile bir batında doğan yavru sayısındaki ilişki ki-kare ve tek yönlü varyans analizi kullanılarak incelenmiştir. Tamamlanan yüksek lisans tez çalışmasında AKR ve AMR koyun ırklarında çalışılan 9 lokusun 3 tanesi monomorf (BMPR-IB/FecB, BMP15/FecXBar ve NR5A2/SNP-T1419C), altı lokus ise polimorfik bulunmuştur. Polimorfik bulunan altı lokusta genetik çeşitlilik parametreleri (Ho, He ve Ne) genellikle yüksek seviyelerde gözlenmiştir. Çalışmada elde edilen genotipler ile bir batında doğan yavru sayısı arasında yapılan ilişki analizleri sonucunda AMR ırkında NR5A2 SNP (T40C) gen bölgesi için CC ve AKR ırkında GDF9 G4 gen bölgesi için AG genotipi taşıyan koyunlarda bir batında doğan yavru sayısının daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0.05). Çalışmada elde edilen sonuçlara göre AKR ve AMR koyun ırklarında bir batında doğan yavru sayısı ile ilişkili majör ve aday genler üzerindeki farklı lokuslarda yeterli polimorfizm ve genetik çeşitlilik olduğu anlaşılmıştır. Özellikle NR5A2 geni SNP (T40C) lokusu ve GDF9 geni G4 lokusunun koyunlarda çoklu doğumun artırılması için yapılacak Marker Desteki Seleksiyon (MAS) çalışmalarında kullanılabileceği anlaşılmaktadır. Bir batında doğan yavru sayısı ile ilişkili majör genler (BMPR1B, BMP15 ve GDF9) öncelikli olmak üzere mümkün olduğunca çok sayıda aday gen (NR5A2, PRL vb.) yerli koyun ırklarında taranmalı ve çoklu doğuma ait fenotipik verilerle ilişkilendirilmelidir. MAS çalışmalarında çok sayıda majör ya da aday genin kullanılması poligenik katılıan özellikler için seleksiyonda başarıyı ve genetik ilerlemeyi artıracaktır.
Özet (Çeviri)
Sheep are an important livestock species primarily reared for meat production in many countries today. Litter size, a key trait for lamb meat production enterprises, is a polygenic trait, similar to other economically important characteristics. Litter size in sheep is affected by certain major or candidate genes. In this study, polymorphisms in nine loci across six gene regions, which have been reported to increase multiple births, were identified in a total of 120 samples from the Akkaraman (AKR - 60 samples) and Anatolian Merino (AMR - 60 samples) native sheep breeds. These polymorphisms were determined using PCR, AS-PCR, PCR-RFLP, and T-ARMS-PCR methods. Subsequently, the relationship between the identified polymorphisms and litter size was analyzed using chi-square tests and one-way ANOVA. In the completed master's thesis, 3 out of 9 loci studied in AKR and AMR sheep breeds were identified as monomorphic (BMPR1B/FecB, BMP15/FecXBar, and NR5A2/SNP-T1419C), while the remaining six loci were polymorphic. Genetic diversity parameters (Ho, He, and Ne) were generally observed to be high across the six polymorphic loci. Relationship analyses between the genotypes identified in this study and litter size revealed that sheep with the CC genotype at the NR5A2 SNP (T40C) locus in the AMR breed, and those with the AG genotype at the GDF9 G4 locus in the AKR breed, had significantly higher litter sizes (P < 0.05). The results of the study revealed sufficient polymorphism and genetic diversity at various loci of major and candidate genes associated with litter size in AKR and AMR sheep breeds. In particular, the T40C SNP locus of the NR5A2 gene and the G4 locus of the GDF9 gene appear to be promising markers for use in Marker-Assisted Selection (MAS) programs aimed at increasing multiple births in sheep. As many candidate genes as possible (e.g., NR5A2, PRL), and especially major genes (BMPRIB, BMP15, and GDF9) associated with litter size, should be screened in native sheep breeds and correlated with phenotypic data on multiple births. The incorporation of a large number of major and candidate genes into MAS programs is expected to enhance selection success and accelerate genetic improvement, particularly for polygenic traits.
Benzer Tezler
- Entansif besiye alınan akkaraman ve ile de france x akkaraman (F) erkek kuzularında çeşitli kesim ve karkas özellikleri arasındaki fenotipik korrelasyonlar ve bunlardan yararlanma olanakları
Phenotypic correlations between various slaughter and carcass traits of akkaraman and ile de france x akkaraman (F) male crosses subject to intensive fattening and their uses
ÜMİT YAVUZER
- Akkaraman kuzularda mikrofaunanın bazı rumen ve kan metabolitleri ile ağırlık artışı üzerine etkileri
The Effects of microfauna on some rumen and blood metabolites and weight gain of Akkaraman lambs
MURSAYETTİN EKSEN
- Akkaraman koyunu ve Ankara keçisinin glandula parotisi üzerinde karşılaştırmalı makroanatomik ve subgros çalışmalar
Başlık çevirisi yok
NİLGÜN KURU
