Adölesanlarda sosyal jetlag ve internet bağımlılığının yaşam kalitesine etkisi: Makine öğrenmesi yaklaşımıyla analiz
The effect of social jetlag and internet addiction on quality of life in adolescents: An analysis with a machine learning approach
- Tez No: 946938
- Danışmanlar: DOÇ. DR. NİHAL GÖRDES AYDOĞDU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Sağlığı, Public Health
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Erzurum Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Halk Sağlığı Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma adölesanlarda sosyal jetlag ve internet bağımlılığının yaşam kalitesine etkisini belirlemek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Tanımlayıcı-kesitsel tipte olan bu çalışma Erzurum Aziziye, Palandöken ve Yakutiye ilçelerinde karma eğitim veren üç lisede 01.10.2024-25.03.2025 tarihleri arasında 900 birey ile yürütülmüştür. Çalışmanın analizinde R programlama dili 4.1.3, G*Power 3.1 ve SPSS-22 programı kullanılmıştır. Bulgular: Çalışmada kullanılan hiyerarşik regresyon modeline göre; Model 1 için istatistiksel tahminler modelin anlamlı ve kullanılabilir olduğunu göstermektedir (F(1,898)= 2263351, p=0,001). Adölesanların internet bağımlılık düzeyindeki artışın (t=-15,045, p<0,001)“Yaşam Kalitesi”düzeyinde istatistiksel olarak bir düşüşe neden olduğu tespit edilmiştir. Model 2 için istatistiksel tahminler modelin anlamlı ve kullanılabilir olduğunu göstermektedir (F(2,897)= 178,007, p=0,001). Adölesanların sosyal jetlag düzeyindeki artışın (t=-10,186, p<0,001)“Yaşam Kalitesi”düzeyinde istatistiksel olarak düşüşe neden olduğu tespit edilmiştir. Makine öğrenimi yaklaşımında SHAP değeri sonuçlarına göre, Yaşam Kalitesi değişkeninin tahmininde en önemli değişken Sosyal Jetlag olarak belirlenmiştir. Sonuç: Adölesanlarda internet bağımlılığı ve sosyal jetlag artışının yaşam kalitesini azalttığı belirlenmiştir. Adölesanlarda yaşam kalitesine yönelik longitudinal çalışmalar yapılması önerilmektedir.
Özet (Çeviri)
Aim: This study was conducted to determine the effect of social jetlag and internet addiction on quality of life in adolescents. Methods: This descriptive cross-sectional study was conducted with 900 individuals in three high schools providing mixed education in Erzurum Aziziye, Palandöken and Yakutiye districts between 01.10.2024-25.03.2025. R programming language 4.1.3, G*Power 3.1 and SPSS-22 program were used in the analysis of the study. Results: According to the hierarchical regression model used in the study; statistical estimates for Model 1 show that the model is significant and usable (F(1,898)= 226,351, p=0.001). It was determined that the increase in the level of internet addiction of adolescents (t=-15,045, p<0,001) caused a statistical decrease in the level of“Quality of Life”. Statistical estimates for Model 2 show that the model is significant and usable (F(2,897)= 178,007, p=0,001). It was determined that the increase in the social jetlag level of adolescents (t=-10,186, p<0,001) caused a statistical decrease in the“Quality of Life”level. According to the results of the SHAP value in the machine learning approach, the most important variable in the prediction of the Quality of Life variable was determined as Social Jetlag. Conclusion: It has been determined that internet addiction and increased social jetlag decrease quality of life in adolescents. Longitudinal studies on quality of life in adolescents are recommended.
Benzer Tezler
- Adölesanlarda sağlıklı beslenme ve uyku hijyeni eğitimlerinin vücut ağırlığı ve ilgili parametrelere etkisi
The effect of healthy nutrition and sleep hygiene education on body weight and related parameters in adolescents
HATİCE DUYGU EĞLENOĞLU
Doktora
Türkçe
2023
Beslenme ve DiyetetikHacettepe ÜniversitesiDiyetetik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ZEHRA BÜYÜKTUNCER DEMİREL
PROF. DR. NURAY KANBUR
- Adölesanlarda sosyal jetlag ile kronotip, psikolojik sağlamlık ilişkisinin incelenmesi
Investigation of the relationship between social jetlag and chronotype, psychological resilience in among adolescents
HÜLYA ÇELİK
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
HemşirelikEskişehir Osmangazi ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ESRA USLU
- Adölesanlarda sosyal medya kullanımının depresyon ve yalnızlığa etkisi
The effect of social media use on depression and loneliness in adolescents
SEVİNÇ YAŞAR CAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Hemşirelikİnönü ÜniversitesiHemşirelik Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. FUNDA KAVAK BUDAK
- Adolesanlarda sosyal medya, dijital oyun ve internet bağımlılığının; yeme ve uyku bozuklukları üzerine etkisinin incelenmesi
Social media, digital game and internet addiction have been observed its effects on eating and sleep disorders among adolescents
BEGÜM DENİZ BULAT BESİN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2021
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU YILMAZ
- Adolesanlarda sosyal görünüş kaygısının yeme tutum bozukluğu ile ilişkisi
The relationship between social appearance anxiety and eating attitude disorder in adolescents
KÜBRA GÜNGÖR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiSağlık Bilimleri ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALKIM ÖDEN AKMAN
DOÇ. DR. İRFAN ŞENCAN