تفسير سورتي القصص والعنكبوت من مفتاح التنزيل للإمام محمد بن أبي القاسم بن بابجوك البقالي الخوارزمي)
İmam Muhammed b. Ebu'l-Kasım b. Babancuk el-Bakkalî el-Harezmî'nın Miftahu't-tenzil adlı eserinden kasas ve Ankebût surelerinin tefsiri
- Tez No: 952293
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ EMİNE SEKME
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Religion
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Arapça
- Üniversite: Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tezin amacı, İmam Muhammed b. Ebu'l-Kasım b. Babancuk el-Bakkalî el-Harezmî'nin (ö. 562 H. veya farklı bir rivayetle)“Miftahu't-Tenzil”adlı eserinden Kasas ve Ankebût surelerinin incelenmesi ve tahkikidir. Yazarın tefsiri daha önce incelenmemiş olup, çeşitli tefsirî bilgiler ve görüşler açısından zengin, başka tefsir kitaplarında yer almayan yeni yorumlar sunmaktadır. Araştırmacı, el yazmalarının tahkikinde bilimsel metodolojiyi, İmam el-Bakkalî'nin biyografik ve bilimsel hayatını incelerken ise tanımlayıcı tarihsel metodolojiyi kullanmıştır. Ayrıca, kitabın yazarına nispetinin doğrulanması, kaynaklarının ve tefsir metodunun incelenmesi açısından el yazması tahkik metodolojisi uygulanmıştır. Çalışma, aşağıdakiler de dahil olmak üzere bazı sonuçlara varmıştır:“Miftahu't-Tenzil”tefsiri, müellifin biyografik kaynaklarında belirtilen Kur'an tefsirinin ta kendisidir. İncelenen iki ciltte uygulanan tutarlı tefsir metodolojisiyle bu durum açıkça ortaya konulmuştur ve bu ciltler kayıp kısımların tamamlayıcısı niteliğindedir. Her cildin sonunda, bir sonraki ciltte ele alınacak surenin adının belirtilmesiyle bu süreklilik pekişmektedir. Müellif el-Bakkalî, Hanefî mezhebine mensuptur. Bu durum, Ebu Hanife'nin görüşlerine birçok yerde sıkça atıfta bulunmasından anlaşılmaktadır. Ayrıca o, kendi döneminin önde gelen Hanefî fıkıh şeyhlerinden biriydi. Tefsirinde açıkça Mu'tezilî görüşleri dayatmasa da, Zemahşerî ve hocası es-Sa'lebî'den yaptığı yoğun alıntılar bu eğilimi doğrulamaktadır. Ek olarak, el-Bakkalî'nin adı birçok Mu'tezilî kaynakta onların önde gelen şahsiyetlerinden biri olarak geçmektedir. Tefsir, özet ve detay arasında çeşitlilik gösterir. el-Bakkalî, ayetleri açıklamak ve alışılagelmiş tefsirî yaklaşımın ötesinde farklı yönlerden daha derin bir anlayış sunmak amacıyla tefsir, hadis, şiir ve nahvi (dilbilgisini) ustaca bir araya getirmiştir. el-Bakkalî, ayetleri açıklarken ve tefsir ederken nahvî konulara (dilbilgisi meselelerine) büyük ölçüde dayanmıştır. Bu bağlamda, nahiv ilminde tanınmış büyük dilbilimciler el-Ferra', ez-Zeccac ve el-Kisa'î'nin görüşlerinden sıkça alıntı yapmıştır. Son olarak, bu tefsir, kayıp olan el-Bûzecanî tefsirinin varlığına dair değerli bir kanıt sunmaktadır. Görünüşe göre bu tefsir, eserinde birden fazla kez bahsettiği el-Bakkalî'nin eline geçmiştir; bu da bu çalışmanın önemine ayrı bir boyut katmaktadır.
Özet (Çeviri)
c
Benzer Tezler
- حاشية عرب زادة على تفسير البيضاوي في سورتي الأحزاب وسبأ تحقيقاً ومنهجاً تفسيرياً
Beyzâvi tefsiri üzerine yapılmış Arapzâde Haşiyesi'nin Ahzab ve Sebe Sureleri çerçevesinde tahkiki ve tefsir yöntemi / Investigation and analysis of the Arapzâde history basedon Beyzavi's commentary within the framework of the Ahzab and Sebe Suras
OMER FAROOQ MUSHREF MUSHREF
Yüksek Lisans
Arapça
2024
DinKarabük ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TUĞRUL TEZCAN
- مسائل علم المعانيِّ في حاشية الكازرونيِّ على تفسير البيضاويِّفي سورتي البقرة وآل عمران: دراسة تحليليَّة
Beyzâvî'nin Bakara ve Al-i İmran Surelerindeki tefsiri üzerindeki Kâzerûnî haşiyesinde semantik konular: Analitik bir çalışma / Semantic issues in al-Kazeroni's footnote on the interpretation of al-Baydawi in the two surahs: al-Baqarah and al-Imran: An analytical study
MAHMOD HAGRE
Yüksek Lisans
Arapça
2022
DinKarabük ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SEHİL DERŞEVİ
- حاشية عرب زادة (ت969ه) على تفسير البيضاوي سورتي الزُّخرف والدُّخان دراسة وتحقيق
Arabzadeh (Ö. 969 H.) haşiyesinden Zuhruf ve Duhan Sûrelerinin Beydâvî tefsirinde incelenmesi
ODAY MOHEMMD TEEB AL-QASSAR
Yüksek Lisans
Arapça
2022
DinKarabük ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MOHAMED AMİNE HOCINI
- الأجْــوِبةُ الجَــليَّـة عن الأسئلةِ الخفيَّـة في تَفْسير الآياتِ القرآنيةِ للشَّـيخ علي المصري سورتي آل عمران والنساء (دراسة وتحقيق)
Şeyh Ali Masri (Ö. 1127 H.)'nin tefsirinde Ali İmran ve Nisa Surelerinin ayetlerindeki gizli soruların açık cevaplarına dair bir araştırma ve inceleme
HAYAT SULAİMAN KHALAF KHALAF
Yüksek Lisans
Arapça
2022
DinÇankırı Karatekin ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULSALAM YOUSUF ESSA AL-YAGOOB
- سورتا الكهف ومريم من تفسير القرآن لشمس الدين محمد الشافعي (توفي بعد 896) دراسة وتحقيق
Şemseddin Muhammed eş-Şâfi`î'nin (Ö. 896'dan sonra) Kur'an tefsirinde El-Kehf ve Meryem Sureleri – araştırma ve tahkik
AHMED DHAFER ASSIM
Yüksek Lisans
Arapça
2022
DinKarabük ÜniversitesiTemel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MOHAMED AMİNE HOCINI