Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği araştırma görevlilerinin obezite konusundaki farkındalıklarının obezite ön yargılarına etkisinin değerlendirilmesi
Evaluation of the effect of obesity awareness on obesity bias among family medicine research assistants at Zonguldak Bülent Ecevit University Faculty of Medicine
- Tez No: 955114
- Danışmanlar: PROF. DR. NEJAT DEMİRCAN
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Aile Hekimliği, Family Medicine
- Anahtar Kelimeler: Obezite, Obezite Farkındalığı, Obezite Önyargısı, Aile Hekimliği, GAMS-27 Obezite Önyargı Ölçeği, Obezite Farkındalık Ölçeği, Obesity, Obesity Awareness, Obesity Bias, Family Medicine, GAMS-27 Obesity Prejudice Scale, Obesity Awareness Scale, Family practice
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu çalışma, Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı araştırma görevlilerinin obezite konusundaki farkındalık düzeylerini belirlemek ve bu farkındalık düzeylerinin obeziteye yönelik önyargılar üzerindeki etkisini değerlendirmek amacıyla yapılmıştır. Yöntem: Kesitsel ve tanımlayıcı nitelikte tasarlanan araştırmaya, gönüllü katılım esasına göre belirlenen 50 aile hekimliği araştırma görevlisi dahil edilmiştir. Katılımcıların demografik ve antropometrik verileri toplanmış, obezite farkındalık düzeyleri Obezite Farkındalık Ölçeği (OFÖ) ve obeziteye yönelik önyargı düzeyleri GAMS-27 Obezite Önyargı Ölçeği (GAMS-27) kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde edilen veriler uygun istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Bulgular: Katılımcıların %58'i kadın, %42'si erkektir. Ortalama yaş 29,6±2,5 yıl, ortalama VKİ 24,7±3,8 kg/m²'dir. OFÖ puanlarına göre katılımcıların %40'ı“iyi”düzeyde, %60'ı“yüksek”düzeyde farkındalığa sahiptir. GAMS-27 önyargı ölçeği sınıflamasına göre ise katılımcıların %14'ü“önyargısız”, %76'sı“önyargıya eğilimli”, %10'u“önyargılı”kategorisinde yer almıştır. Öz bildirim olarak, katılımcıların %70'i kendilerini“önyargısız”, %30'u ise“önyargılı”olarak tanımlamıştır. Ancak, önyargısız olduğunu beyan eden katılımcıların GAMS-27 puan ortalamalarının, önyargılı olduğunu beyan edenlere göre daha yüksek olduğu görülmüştür. OFÖ toplam puanları ile GAMS-27 toplam puanları arasında pozitif yönlü ancak zayıf ve istatistiksel olarak anlamlı olmayan bir korelasyon saptanmıştır (r=0,184; p=0,156).“Beslenme (B)”ve“Obezite Farkındalık (OF)”alt boyutları ile GAMS-27 arasında zayıf pozitif;“Fiziksel Aktivite (FA)”alt boyutu ile zayıf negatif korelasyon bulunmuştur. Cinsiyet, yaş, vücut kitle indeksi (VKİ) ve kilo algısı ile ölçek puanları arasında anlamlı bir ilişki bulunmamıştır (p>0,05). Sonuç: Araştırmanın bulguları, obeziteye ilişkin farkındalık düzeyinin yüksek olmasının, önyargı düzeylerini doğrudan ve anlamlı şekilde azaltmadığını göstermektedir. Bu durum, yalnızca bilgi artırmaya yönelik yaklaşımların yeterli olmadığını ve sağlık profesyonellerinde tutum değişikliği yaratmak için daha bütüncül müdahale programlarına ihtiyaç duyulduğunu ortaya koymaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aimed to determine the obesity awareness levels of family medicine research assistants at Zonguldak Bülent Ecevit University Faculty of Medicine and to evaluate the effect of this awareness on obesity-related bias. Methods: The study was designed as cross-sectional and descriptive, and included 50 family medicine research assistants who were selected based on voluntary participation. Demographic and anthropometric data of the participants were collected. Obesity awareness levels were assessed using the Obesity Awareness Scale (OFÖ), and obesity bias levels were evaluated using the GAMS-27 Obesity Bias Scale. The collected data were analyzed using appropriate statistical methods. Results: Among the participants, 58% were female and 42% were male, with a mean age of 29.6±2.5 years and a mean BMI of 24.7±3.8 kg/m². Based on OFÖ scores, 40% of participants were classified as having“good”awareness and 60% as having“high”awareness. According to GAMS-27 classification, 14% were categorized as“unbiased,”76% as“bias-prone,”and 10% as“biased.”Self-assessment results showed that 70% of participants considered themselves“unbiased,”while 30% considered themselves“biased.”Interestingly, those who declared themselves as“unbiased”had higher GAMS-27 scores than those who declared themselves as“biased.”A positive but weak and statistically non-significant correlation was found between OFÖ and GAMS-27 scores (r=0.184; p=0.156). Subscale analysis revealed weak positive correlations between the“Nutrition”and“Obesity Awareness”subscales and GAMS-27 scores, and a weak negative correlation with the“Physical Activity”subscale. No statistically significant associations were found between gender, age, BMI, weight perception, and the scale scores (p>0.05). Conclusion: High levels of obesity awareness do not necessarily translate into lower levels of obesity bias. The finding that self-reported unbiased individuals exhibited higher bias scores suggests a potential discrepancy between perceived and actual bias. Therefore, multifaceted intervention programs targeting both knowledge enhancement and attitude change among healthcare professionals are needed.
Benzer Tezler
- Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Sağlık Uygulama ve Araştırma Merkezi'ndeki araştırma görevlilerinin akılcı ilaç kullanımına yönelik bilgi düzeyleri, tutumları ve davranışlarına bir bakış
An overview of the knowledge levels, attitudes and behaviors of research associates at Zonguldak Bülent Ecevit University Health Application and Research Center regarding rational use of drug
HALİL İSMAİL KOCAMAZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2020
Aile HekimliğiZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEJAT DEMİRCAN
- Araştırma görevlisi hekimlerin, aile sağlığı merkezlerinde verilen koruyucu hekimlik hizmetlerinden bir kısmı ile ilgili tutum ve davranışlarının değerlendirilmesi için ölçek geliştirilmesi
Developing a scale to evaluate the attitudes and behaviors of research assistant physicians regarding some of the preventive medicine services provided in family health centers
MUHİTTİN AKDEMİR
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2023
Aile HekimliğiZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EROL AKTUNÇ
- Zonguldak Bülent Ecevit Üniversitesi Hastanesi'ndeki aile hekimliği araştırma görevlileri ve intörn hekimlerin paratiroid hastalıkları hakkında bilgi düzeyinin değerlendirilmesi
An evaluation of knowledge level of family medicine research assistants and medical interns on parathyroid diseases: Zonguldak Bülent Ecevit University Hospital
ECE SEREN ALKAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
Aile HekimliğiZonguldak Bülent Ecevit ÜniversitesiAile Hekimliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NEJAT DEMİRCAN
- Türkiye linyit ve taşkömürlerinden metalurjik amaçla karma kok üretimi
Başlık çevirisi yok
HASAN FERİT BERK