Sakarya'da tramvay ve otobüs hatlarının entegrasyonu üzerine bir analiz: Toplu taşımanın ekonomik ve çevresel kazanımları
An analysis on the integration of tram and bus lines in Sakarya: Economic and environmental gains of public transportation
- Tez No: 956674
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ABDULKADİR ÖZDEN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Ulaşım, İnşaat Mühendisliği, Transportation, Civil Engineering
- Anahtar Kelimeler: Ulaşım, Toplu Taşıma, Sürdürülebilirlik, CBS, Transportation, Public Transit, Sustainability, GIS
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İnşaat Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Hızla artan kentleşme ve nüfus yoğunluğu, şehir içi ulaşım sistemlerinin çevresel ve ekonomik açıdan daha sürdürülebilir hâle getirilmesini zorunlu kılmıştır. Toplu taşıma sistemlerinin etkin bir şekilde kullanılmadığı şehirlerde, özel araç kullanımının yaygınlaşması trafik yoğunluğunu artırmakta ve fosil yakıtlara dayalı enerji tüketimi nedeniyle karbon emisyonlarını önemli ölçüde yükseltmektedir. Bu olumsuz sonuçlar, kentsel yaşamın genel yaşanabilirliğini doğrudan etkilemekte ve hava kalitesi ile halk sağlığı üzerinde uzun vadeli tehditler oluşturmaktadır. Ulaşım kaynaklı çevresel kirlilik, sürdürülebilir kent politikalarının merkezinde yer almakta; bu bağlamda karbon emisyonlarının azaltılması, hem çevresel hem de ekonomik sürdürülebilirlik hedefleri açısından stratejik bir öncelik olarak öne çıkmaktadır. Ayrıca, enerji verimliliği ve doğal kaynakların korunması da ulaşım planlamasında dikkate alınması gereken temel unsurlar arasında yer almaktadır. Toplu taşıma sistemlerinin verimli, entegre ve erişilebilir hâle getirilmesi bu doğrultuda sürdürülebilir kentsel hareketliliğin temel yapı taşlarından biri olarak değerlendirilmektedir. Bu amaçla yerel yönetimlerin de şehir içi ulaşım sistemlerini dönüştürmeye ve bütünleştirmeye yönelik adımlar attığı gözlemlenmektedir. Sürdürülebilir ulaşım ilkeleri çerçevesinde geliştirilen bu tez çalışması, Sakarya ilinde planlanan tramvay hattı ile mevcut otobüs hatlarının mekânsal ve işlevsel entegrasyonunu analiz etmeyi ve böylece çevresel ve ekonomik açıdan daha sürdürülebilir bir ulaşım ağı oluşturmayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda, Sakarya'da hizmet veren 36 aktif otobüs hattı ve bu hatlara bağlı araçlar Coğrafi Bilgi Sistemleri (CBS) temelli mekânsal analizler ve saha gözlemleri yoluyla incelenmiştir. Günlük toplam 19.269 kilometrelik otobüs hareketliliği verisine dayalı analiz sonucunda, altı otobüs hattının güzergâhlarının %20'den fazlasının tramvay hattı ile örtüştüğü belirlenmiştir. Ayrıca 5, 8 ve 10 dakikalık yürüme mesafesi analizlerine göre 202 otobüs durağının tramvay sistemi ile işlevsel olarak entegre edilebileceği görülmüştür. Bu doğrultuda önerilen güzergâh revizyonlarının günlük 11,88 kilometrelik bir rota azaltımı, yıllık yaklaşık 24.820 litre yakıt tasarrufu, 58 ton karbon emisyonu düşüşü ve yaklaşık 1,17 milyon Türk Lirası ekonomik kazanç sağlayacağı öngörülmektedir. Elde edilen bulgular, Sakarya özelinde çevre dostu, ekonomik ve sürdürülebilir bir kentsel ulaşım altyapısı oluşturulmasına katkı sağlamakta ve yerel yönetimler için veri temelli karar verme süreçlerinde önemli bir bilimsel dayanak sunmaktadır. Ayrıca, bu çalışmanın benzer büyüklükteki kentlerdeki ulaşım sistemlerinin yeniden yapılandırılmasına yönelik uygulanabilir stratejiler geliştirilmesine katkı sağlayacağı düşünülmektedir.
Özet (Çeviri)
The rapid increase in urbanization and population density has made it imperative to render urban transportation systems more environmentally and economically sustainable. In cities where public transportation systems are not effectively utilized, the widespread use of private vehicles leads to intensified traffic congestion and a substantial rise in carbon emissions due to fossil fuel-based energy consumption. These adverse outcomes directly affect the overall livability of urban environments and pose long-term threats to air quality and public health. Transportation-related environmental pollution has become a central issue within the scope of sustainable urban policies; in this context, the reduction of carbon emissions has emerged as a strategic priority in achieving both environmental and economic sustainability goals. Furthermore, energy efficiency and the conservation of natural resources are among the essential considerations in transportation planning. Therefore, improving the efficiency, integration, and accessibility of public transportation systems is considered one of the fundamental pillars of sustainable urban mobility. In line with these objectives, local governments are observed to take active steps toward transforming and integrating urban transportation systems. Developed within the framework of sustainable transportation principles, this thesis aims to analyze the spatial and functional integration of the planned tramway line with the existing bus routes in the city of Sakarya, thereby contributing to the establishment of a more environmentally and economically sustainable urban transport network. Within this scope, 36 active bus routes and their associated vehicles operating in Sakarya were examined through spatial analyses based on Geographic Information Systems (GIS) and field observations. Based on a total daily bus movement of 19,269 kilometers, the analysis revealed that six bus routes overlapped by more than 20% with the planned tramway line. Moreover, walking distance analyses based on 5-, 8-, and 10-minute radii identified that 202 bus stops could be functionally integrated with the tramway system. As a result of the proposed route revisions, a daily route reduction of 11.88 kilometers is projected, along with an annual fuel savings of approximately 24,820 liters, a reduction of 58 tons in carbon emissions, and an economic benefit of nearly 1.17 million Turkish Lira. The findings of this study contribute to the development of an environmentally friendly, cost-effective, and sustainable urban transportation infrastructure specific to Sakarya and offer a scientifically grounded basis for data-driven decision-making processes by local authorities. Additionally, the study is expected to support the development of applicable strategies for restructuring transportation systems in cities of similar scale.
Benzer Tezler
- Marmara bölgesindeki kavun ve karpuz yetiştiriciliğinin bugünkü durumu, sorunları ve öneriler
The Status of melon and water melongrowing in Marmara region at present and its Problems and recommedations
MEHMET GÜLER
- Sarıcakaya (Eskişehir) bölgesi bitümlü şeyllerinde organik jeokimyasal araştırma
Organic geochemical investigation of bituminous shales of Sarıcakaya-Eskişehir region
NECLA AKÇA
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Jeoloji MühendisliğiAnkara ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. GÖNÜL BÜYÜKÖNAL
- Sarıcakaya (Eskişehir ili) masifinin jeolojisi, petrografisi ve petrolojik etüdü, masife ilişkin kalay araştırması
Başlık çevirisi yok
YAŞAR KİBİCİ
- Hekimdağ-Atalantekke-Karadere (Eskişehir) dolayının jeolojisi
Başlık çevirisi yok
NURAY GENÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Jeoloji Mühendisliğiİstanbul ÜniversitesiJeoloji Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET AKARTUNA
- A Highway safety improvement: Case of Adapazarı-Gümüşova and Osmaniye-Bahçe highway sections
Adapazarı-Gümüşova ve Osmaniye-Bahçe karayolu kesimleri için yol güvenliği iyileştirme çalışması
ZAFER AKYILDIZ
