Spor lisesi öğrencilerinin sportmenlik yönelimleri ile sporda ahlaktan uzaklaşma düzeyleri arasındaki ilişki
The relationship between sportsmanlike orientations of sports high school students and their levels of deviation from ethics in sports
- Tez No: 957367
- Danışmanlar: PROF. DR. FİKRET RAMAZANOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Spor, Sports
- Anahtar Kelimeler: Spor lisesi, öğrenci, sportmenlik, sporda ahlaktan uzaklaşma, Sports high school, student, sportsmanship, moral disengagement in sport
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sakarya Uygulamalı Bilimler Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Beden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı spor lisesi öğrencilerinin sportmenlik yönelimleri ile sporda ahlaktan uzaklaşmaları arasındaki ilişkinin incelenmesi şeklinde belirlenmiştir. İlişkisel tarama modelinin benimsendiği araştırmanın evrenini 2024-2025 eğitim-öğretim bahar döneminde MEB Sakarya İl Müdürlüğüne bağlı spor lisesindeki öğrenciler oluşturmuştur. Araştırmanın örneklemini ise bu evren içerisinden kolayda örnekleme yöntemiyle seçilen öğrenciler 58'i kadın, 132'si erkek toplam 190 öğrenci oluşturmuştur. Araştırma kapsamında veriler“Kişisel Bilgi Formu”,“Çok Boyutlu Sportmenlik Yönelimi Ölçeği”ve“Sporda Ahlaktan Uzaklaşma Ölçeği”kullanılarak toplanmıştır. Verilerin istatistiksel analizlerinde bağımsız gruplar t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Pearson korelasyon ve Regresyon tekniği kullanılmıştır. Bulgular incelendiğinde öğrencilerin sportmenlik yönelimlerinde cinsiyete, algılanan akademik başarıya, sınıf düzeyine ve okul sporlarına katılma durumlarına göre anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir (p<,05). Ahlaktan uzaklaşma açısından sonuçlar değerlendirildiğinde ise sınıf düzeyine göre anlamlı farklılıklar elde edilirken (p<,05); cinsiyete, algılanan akademik başarıya ve okul sporlarına katılma durumlarına göre anlamlı farklılıklar elde edilmemiştir (p>,05). Öğrencilerin sportmenlik yönelimleri ile ahlaktan uzaklaşmaları arasında negatif yönde orta düzeyde anlamlı ilişki olduğu ve sportmenlik yöneliminin ahlaktan uzaklaşmayı negatif yönde yordadığı ortaya konmuştur (p<,05). Bu sonuçlar, bireylerin sportmenlik yönelimlerinin sporda ahlaktan uzaklaşma durumlarını etkileyen ve önem arz eden bir etmen olduğunu göstermektedir. Toplumları ayakta tutan yegâne niteliklerin başında gelen ahlak olgusu, sadece belirli bir topluluğa mâl edilen bir şey değil, küresel olarak her toplumun yapı taşı olarak değerlendirilmelidir. Nitekim insanın ahlaki değerlerinin olması durumunda, yaşantısında belirli kurallara uyarak hareket etmesi gerektiğinin bilincede olduğunun ve bunun da toplumun düzenini korumakta elzem bir husus olduğu söylenebilir. Her toplumun ahlaki değerleri birbirinden farklılık gösterebilir. Fakat bazı ahlaki değerler bütün toplumlarda aynı olarak göze çarpmaktadır. İnsanlar bu ahlaki değerlerden uzaklaşmaya başladıkça toplumlar bundan zarar görmektedir. Spor ve sporun getirdiği rekabet ortamında ahlaki değerlerini korumayı başaran kimselerin daha başarılı olabileceği söylenebilir. Burada başarı kıstası olarak sadece kupa ya da madalya kazanmak olmamalıdır. İnsanlığı ve onların kalplerini de kazanmak oldukça önemli bir başarı kıstasıdır. Bu da ancak rakibe saygı duyarak ve empati kurarak sağlanabilir. Dünya ya gelen her yeni nesil bir önceki gelen nesli takip ederek ve kendisine uyarlayarak ahlaki gelişimlerini tamamlamaktadır.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study was to examine the relationship between sports high school students' sportsmanship orientations and their deviation from ethics in sports. The population of the study, which adopted a correlational survey model, consisted of students at a sports high school affiliated with the Sakarya Provincial Directorate of National Education during the 2024-2025 spring semester. The sample of the study consisted of 190 students, 58 of whom were female and 132 of whom were male, selected from this population using convenience sampling. Data were collected using the“Personal Information Form,”the“Multidimensional Sportsmanship Orientation Scale,”and the“Deviation from Ethics in Sports Scale.”Independent groups t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), Pearson correlation, and regression techniques were used in the statistical analysis of the data. When the findings were examined, significant differences were found in the students' sportsmanship orientations according to gender, perceived academic achievement, grade level, and participation in school sports (p<.05). When the results were evaluated in terms of moral deviation, significant differences were found according to grade level (p<.05); however, no significant differences were found according to gender, perceived academic achievement, and participation in school sports (p>.05). A moderate negative relationship was found between students' sportsmanship orientations and their moral decline, and it was revealed that sportsmanship orientation negatively predicts moral decline (p<.05). These results show that individuals' sportsmanship orientations are an important factor affecting moral decline in sports. The concept of morality, which is one of the most important qualities that keep societies intact, should not be considered as something that belongs to a specific community, but rather as a building block of every society globally. Indeed, it can be said that when people have moral values, they are aware that they must act in accordance with certain rules in their lives, and that this is essential for maintaining social order. The moral values of each society may differ from one another. However, some moral values are common to all societies. As people begin to stray from these moral values, societies suffer. It can be said that those who manage to preserve their moral values in sports and the competitive environment that sports bring can be more successful. Here, the criterion for success should not be limited to winning a trophy or medal. Winning over humanity and their hearts is also an important criterion for success. This can only be achieved by respecting the opponent and showing empathy. Each new generation that comes into the world completes its moral development by following the previous generation and adapting it to itself.
Benzer Tezler
- Gazi Eğitim Fakültesi 1984-1985 öğretim yılı Beden Eğitimi ve Spor Bölümü seçme sınavı I. aşamada uygulanan testlerin kazananlar ve kazanamayanlar açısından karşılaştırılması
Başlık çevirisi yok
LATİF AYDOS
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
Eğitim ve ÖğretimGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EYYUP GÜNAY İSBİR
- Sportif oyunlardan (hentbol'de) sporcu beslenmesi ve kahvaltı yapmanın performansa etkisi üzerinde bir araştırma
Başlık çevirisi yok
MELİH SALMAN
- Tarihi kaynakları açısından Türk spor kültürü
Başlık çevirisi yok
İBRAHİM YILDIRAN
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
SporGazi ÜniversitesiBeden Eğitimi ve Spor Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EYYUP GÜNAY İSBİR