Geri Dön

Fotoğraf madenciliği ile turist tipolojilerini keşfetmek: Hibrit bir yaklaşım

Discovering tourist typologies through photo mining: A hybrid approach

  1. Tez No: 958501
  2. Yazar: ENİSER ATABAY
  3. Danışmanlar: PROF. DR. EBRU İÇİGEN
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Turizm, Tourism
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Akdeniz Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tez çalışmasında dijital çağdaki turist davranışlarını“dijital ortamlı turist bakışı”penceresinden kavramak ve farklı turist tipolojileri belirlemek amacıyla, Akdeniz bölgesindeki destinasyonlardan toplanan 13.982 dijital fotoğraf analiz etmiştir. Fotoğraflar öncelikle Blip-2 görsel dil modeli ile etiketlenmiştir. Ardından etiket boyutları NMF konu modellemesi kullanılarak 5 özgün ve belirgin turist segmenti belirlenmiştir. Bu segmentleri tipolojik olarak tanımlamak için her kümeyi en iyi skorla temsil eden örnek fotoğraflar 17 farklı uzmanın görüşüne sunulmuş ve Barthes'in göstergebilimsel kuramı yardımıyla yorumlanmıştır. Aynı şekilde görsel analiz yeteneği olan bir yapay zekâ aracı (genAI) ile en iyi temsil fotoğraflar göstergebilimsel yaklaşımla istemler oluşturularak tipolojik düzeyde temalanmıştır. Ortaya çıkan 5 özgün turist tipolojisi sırasıyla“Kültür Kâşifleri (Tarihi ve kültürel mirasa odaklanan, anlam arayışındaki turistler), ”Doğa ve Huzur Arayanlar (El değmemiş doğal güzellikleri ve sakinliği önceliklendiren, kalabalıktan kaçanlar“, ”Yol Gezginleri (Seyahat sürecinin ve ulaşım araçlarının kendisini deneyimin merkezine koyanlar.)“, ”Sosyal Etkileşimciler (Yerel halkla ve diğer insanlarla otantik sosyal bağlar kurmayı amaçlayanlar.)“, ”Makro Gözlemciler (Ziyaret ettikleri yerleri panoramik ve bütüncül bir perspektiften gözlemleyenler.)" şeklindedir. İstatistiksel analizler (Ki-Kare ve Mütekabiliyet Analizi), bu turist tipolojileri ve destinasyonlar arasında anlamlı bir ilişki olduğunu ortaya koymuştur. Söz gelimi, Kültür Kâşifleri Girit ve Rodos gibi tarihi bölgelerde daha çok bulunurken, Doğa ve Huzur Arayanlar ise Fethiye ve Kaş gibi doğal alanlarla güçlü bir şekilde ilişkilendirilmiştir. Böylece bu tez çalışması büyük görsel veri analizi yardımıyla postmodern turistlerin farklı motivasyonları hakkında içgörüler sağlamıştır. Ayrıca ortaya çıkan bu tipolojilerin katı kalıplar olmadığını ve benzer bölgelerde yer alan destinasyonların kendilerine özgü bir turist profilleri olabileceğini göstermiştir. Ortaya çıkan tipolojilerin yalnızca davranışsal segmentasyonlar olmanın ötesinde klasik turist tipolojilerini günümüz koşullarıyla anlamaya yardımcı olacağı düşünülmektedir.

Özet (Çeviri)

In this thesis, 13,982 digital photographs collected from destinations in the Mediterranean regions were analysed in order to understand tourist behaviour in the digital age from the perspective of the“e-mediated tourist gaze”and to identify different tourist typologies. The photographs were first labelled using the Blip-2 visual language model. Subsequently, five distinct and recognisable tourist segments were identified using NMF topic modelling based on label sizes. To typologically define these segments, sample photographs representing each cluster with the highest scores were presented to 17 experts for review and interpreted using Barthes' semiotic theory. Similarly, using an AI tool with visual analysis capabilities (genAI), the best representative photos were thematised at the typological level by creating prompts using a semiotic approach. The resulting five original tourist typologies are, in order,“Cultural Explorers (tourists focused on historical and cultural heritage, seeking meaning)”,“Nature and Peace Seekers (those who prioritise untouched natural beauty and tranquillity, escaping crowds)”,“Connection Travellers (those who place the travel process and means of transportation at the centre of their experience)”,“Social Interactors (those who aim to establish authentic social connections with the local population and other people),”and“Macro Observers (those who observe the places they visit from a panoramic and holistic perspective).”Statistical analyses (Chi-Square and Goodness-of-Fit Analysis) have revealed a meaningful relationship between these tourist typologies and destinations. For example, Cultural Explorers are more commonly found in historical regions such as Crete and Rhodes, while Nature and Peace Seekers are strongly associated with natural areas like Fethiye and Kaş. Thus, this thesis study has provided insights into the different motivations of postmodern tourists with the help of extensive visual data analysis. It has also shown that these typologies are not rigid patterns and that destinations in similar regions may have their own unique tourist profiles. It is believed that the typologies that have emerged will help to understand classic tourist typologies in today's conditions, beyond mere behavioural segmentation.

Benzer Tezler

  1. Thlaspi jaubertii hedge üzerinde morfolojik araştırmalar

    Başlık çevirisi yok

    O.CEM ERGÜL

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    BiyolojiUludağ Üniversitesi

    Biyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ALİ ÇIRPICI

  2. İstanbul çevresinin bazı Colchicum türleri üzerinde morfolojik, anatomik ve sitolojik araştırmalar

    Başlık çevirisi yok

    ORHAN KÜÇÜKER

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1983

    Botanikİstanbul Üniversitesi

    Biyoloji Bilim Dalı

    PROF. DR. NEBAHAT YAKAR

  3. İç ve dış yöneltme elemanlarının bilinmesi durumunda uzaysal kestirme problemlerinin çözümü ve yersel fotogrametride uygulama olanaklarının araştırılması

    The Investigation of the solution of spatial intersection problems and the application possibilities on terrestrial photogrammetry in the case of interior and exterior orientation parameters are known

    HÜSEYİN GAZİ BAŞ

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF. DR. MUSTAFA AYTAÇ

  4. Mental hastalarda genetik araştırmalar

    Başlık çevirisi yok

    MEHMET ELBİSTAN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1987

    Tıbbi BiyolojiDicle Üniversitesi

    Tıbbi Biyoloji Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. TURGAY BUDAK

  5. Marmara bölgesinde su ile örtülü alanların orijinal ve yapay landsat-4 görüntü verileri yardımı ile incelenmesi

    Die Untersuchung der mit wasser bedeckten flöchen im marmara gebiet mit hilfe der original- und ratiodaten von landsat-4 aufnahmen

    DERYA MAKTAV

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    Jeodezi ve Fotogrametriİstanbul Teknik Üniversitesi

    PROF. DR. MUSTAFA AYTAÇ