Somali ile Körfez İş Birliği Konseyi (GCC) ülkeleri arasındaki dış ticaretin belirleyicileri: Panel çekim modeli yaklaşımı
Determinants of foreign trade between Somalia and Gulf Cooperation Council Countries (GCC); Panel gravity model approach
- Tez No: 961211
- Danışmanlar: PROF. DR. HÜSEYİN ALPER GÜZEL
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ekonomi, Economics
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ondokuz Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İktisat Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, dış ticaretin temel belirleyicilerinden biri olan Çekim Modeli'ni esas alarak, Somali ile Körfez İş Birliği Konseyi (GCC) ülkeleri arasındaki dış ticaret ilişkilerini analiz etmeyi amaçlamaktadır. Çalışmada, 2000–2020 dönemi verileriyle panel veri analizi yapılmış, ülkeler arası ekonomik büyüklük, nüfus, mesafe ve reel efektif döviz kuru gibi değişkenlerin ticaret hacmi üzerindeki etkileri incelenmiştir. Çalışmada, değişkenlerin durağanlık düzeyleri hem zaman serisi hem panel birim kök testleriyle analiz edilmiş, heterojenlik ve yatay kesit bağımlılığı dikkate alınarak Westerlund (2008) panel eşbütünleşme testi uygulanmıştır. Eşbütünleşme ilişkisinin varlığı tespit edildikten sonra uzun dönemli katsayı tahminleri Pooled Mean Group (PMG) yöntemiyle elde edilmiştir. Ayrıca, değişkenler arasındaki nedensellik ilişkileri Emirmahmutoğlu ve Köse (2011) panel nedensellik testi ile değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgulara göre, Somali'nin GSYH'si ve nüfusu dış ticaret hacmini pozitif yönde etkilerken, partner ülkelerin GSYH'si ve nüfusu ters yönde etkide bulunmaktadır. Uzaklık ve reel efektif kur da anlamlı ve beklenen yönlü etkilere sahiptir. Nedensellik analizleri ise özellikle partner ülkelerin ekonomik büyüklüklerinin Somali dış ticareti üzerinde kısa dönemli etkili olduğunu ortaya koymaktadır. Sonuç olarak, Somali'nin dış ticaret politikalarının, partner ülkelerin talep dinamiklerine odaklı şekilde ve yapısal engelleri azaltacak biçimde tasarlanması önerilmektedir. Çalışma, Somali'nin dış ticaret yapısını daha verimli ve sürdürülebilir hâle getirmek için bölgesel iş birliklerinin stratejik önemine dikkat çekmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to analyze the determinants of foreign trade between Somalia and the Gulf Cooperation Council (GCC) countries using the Gravity Model, which is one of the most widely accepted approaches for examining bilateral trade flows. By employing panel data covering the period from 2000 to 2020, the study investigates the influence of key macroeconomic variables such as GDP, population, geographical distance, and real effective exchange rate on trade volume. The stationarity of variables was tested using both time-series (KPSS) and panel unit root tests (Pesaran CIPS and Bai-Ng). Given the existence of heterogeneity and cross-sectional dependence among the variables, the Westerlund (2008) panel cointegration test was applied. After identifying a long-term relationship among the variables, the Pooled Mean Group (PMG) estimator was used to obtain long-run coefficient estimates. Additionally, the Emirmahmutoğlu and Köse (2011) panel causality test was employed to analyze short-run causal relationships. The findings show that Somalia's GDP and population positively affect trade volume, while the GDP and population of partner countries have a negative effect. Distance has a significant negative effect, and the real effective exchange rate positively influences trade. Causality analysis reveals that short-term trade dynamics are more influenced by the economic size of partner countries than by Somalia's internal factors. In conclusion, the results indicate that Somalia's foreign trade is highly sensitive to external demand conditions. Therefore, it is recommended that trade policies focus on reducing structural barriers, improving logistics and customs infrastructure, and enhancing bilateral agreements with Gulf countries. The study highlights the strategic importance of deepening regional economic integration for fostering sustainable trade development in Somalia.
Benzer Tezler
- İzmir ili dahilinde Turfanda sebze yetiştirmede kullanılan seraların bugünkü durumu
Başlık çevirisi yok
ATİLLA ÇOLAK
- Süte katılan sodanın beyaz peynirin teknolojisine ve kalitesine etkileri üzerinde araştırmalar
Başlık çevirisi yok
CANSEN SEVİM
Yüksek Lisans
Türkçe
1987
Gıda MühendisliğiEge ÜniversitesiSüt Teknolojisi Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ERGİN OKTAR
- İşletmelerin sosyal sorumlulukları kuram ve bazı iş örgütlerinde bir uygulama
Başlık çevirisi yok
GÜLÜMSER KESKİN
- Bazı kanserojen maddelerin chironomus thunni k. (Chironomidae, diptera) larvalarının tükrük bezindeki politen kromozomlar üzerine etkisi
Başlık çevirisi yok
HÜLYA ZEYTİNOĞLU
- Vezikoüreteral reflülü çocuklarda gil-vernet antireflü yönteminin yeri
Başlık çevirisi yok
NUR AHMET ERÖZENCİ
- İşçilik maliyetleri muhasebesi ve Türkiye Şeker Fabrikaları A.Ş. Ankara makina fabrikası uygulaması
Başlık çevirisi yok
GÖKHAN ÖZER