Geri Dön

Sirotik hastalarda portal hipertansif gastropatinin prevalansı ve prediktif değerlerinin incelenmesi

Prevalence and predictive values of portal hypertensive gastropathy in cirrhotic patients

  1. Tez No: 965788
  2. Yazar: AYSEL MAMMADOVA
  3. Danışmanlar: PROF. DR. OSMAN CAVİT ÖZDOĞAN
  4. Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
  5. Konular: İç Hastalıkları, Internal diseases
  6. Anahtar Kelimeler: Siroz, Portal hipertansiyon, Portal hipertansif gastropati, Özefagus varisi, Cirrhosis, Portal hypertension, Portal hypertensive gastropathy, Esophageal varices
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Marmara Üniversitesi
  10. Enstitü: Tıp Fakültesi
  11. Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Amaç: Karaciğer sirozu, tüm dünyada ciddi morbidite ve mortaliteye yol açan kronik bir hastalık olup portal hipertansiyon ve komplikasyonları ile seyreder. Bu komplikasyonlardan biri olan portal hipertansif gastropati (PHG), sirotik hastalarda sık görülen bir endoskopik bulgu olmakla birlikte, risk faktörleri ve klinik önemi konusunda belirsizlikler devam etmektedir. Bu çalışmanın amacı, siroz hastalarında PHG'nin prevalansını ve gelişiminde rol oynayan demografik, klinik, laboratuvar ve endoskopik risk faktörlerini değerlendirmektir. Gereç ve Yöntem: Bu retrospektif, gözlemsel ve tek merkezli çalışma Marmara Üniversitesi Tıp Fakültesi Gastroenteroloji Bilim Dalı'nda yürütülmüştür. Ocak 2023–Haziran 2025 tarihleri arasında özofagogastroduodenoskopi yapılan ve siroz tanısı doğrulanmış toplam 288 hasta değerlendirmeye alınmıştır. Hastalar endoskopik bulgulara göre“PHG var”ve“PHG yok”gruplarına ayrılmış; iki grup arasındaki demografik, klinik, laboratuvar veriler ile siroz skorlamaları ve endoskopik bulgular karşılaştırılmıştır. İstatistiksel analizlerde p<0,05 anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 288 hastanın 185'inde (%64,2) PHG saptanmış olup, 26'sında (%14,1) şiddetli PHG izlenmiştir. PHG grubunda erkek cinsiyet, splenomegali, asit, anemi, özofagus varisi ve band ligasyonu öyküsü daha sık görülmüştür (p<0,05). Laboratuvar incelemelerinde PHG olan hastalarda hemoglobin, trombosit, albümin ve sodyum düzeyleri düşük; AST, ALP, GGT ve bilirubin düzeyleri ise yüksek bulunmuştur (p<0,05). Ayrıca PHG varlığı, ileri Child-Pugh evresi (B–C) ve MELD-Na ≥16 ile anlamlı ilişki göstermiştir (p<0,05). Çok değişkenli lojistik regresyon analizinde Child-Pugh B–C sınıfı, özofagus varisi, trombositopeni ve band ligasyonu öyküsü bağımsız risk faktörleri olarak saptanmıştır. Sonuç: Sirotik hastalarda PHG'nin prevalansı yüksek bulunmuş ve portal hipertansiyonun şiddetini yansıtan birçok parametre ile güçlü ilişki göstermiştir. Bu bulgular, yüksek riskli sirotik hastaların erken dönemde tanımlanarak daha etkin endoskopik takip stratejileri ile izlenmesinin önemini ortaya koymaktadır. Ayrıca PHG'nin prognoz üzerindeki olası olumsuz etkileri dikkate alınarak bu hasta grubunun daha dikkatli değerlendirilmesi gerektiği vurgulanmalıdır. Tedavi stratejilerinde portal basıncın kontrolü ön planda yer almakta olup, gelecekte elastografi ve non-invazif prediktif indekslere dayalı prospektif çalışmaların, PHG yönetiminde endoskopiye alternatif yaklaşımlar geliştirmeye katkı sağlayacağı düşünülmektedir.

Özet (Çeviri)

Objective: Liver cirrhosis is a chronic disease that causes significant morbidity and mortality worldwide, primarily due to portal hypertension and its complications. One of these complications, portal hypertensive gastropathy (PHG), is a frequent endoscopic finding in cirrhotic patients; however, its risk factors and clinical significance remain uncertain. This study aimed to evaluate the prevalence of PHG and to identify demographic, clinical, laboratory, and endoscopic risk factors associated with its development in cirrhotic patients. Materials and Methods: This retrospective, observational, single-center study was conducted at the Division of Gastroenterology, Marmara University School of Medicine. A total of 288 patients with confirmed cirrhosis who underwent esophagogastroduodenoscopy between January 2023 and June 2025 were included. Patients were categorized into two groups according to endoscopic findings:“PHG present”and“PHG absent.”Demographic, clinical, laboratory parameters, cirrhosis severity scores, and endoscopic features were compared between the groups. A p-value <0.05 was considered statistically significant. Results: PHG was detected in 185 of 288 patients (64.2%), of whom 26 (14.1%) had severe PHG. Male sex, splenomegaly, ascites, anemia, esophageal varices, and a history of band ligation were more frequent in the PHG group (p<0.05). Laboratory analysis revealed lower hemoglobin, platelet, albumin, and sodium levels, and higher AST, ALP, GGT, and bilirubin levels in patients with PHG (p<0.05). Moreover, PHG was significantly associated with advanced Child-Pugh stage (B–C) and MELD-Na ≥16 (p<0.05). Multivariate logistic regression identified Child-Pugh class B–C, presence of esophageal varices, thrombocytopenia, and history of band ligation as independent risk factors. Conclusion: PHG is highly prevalent in cirrhotic patients and strongly correlates with several parameters reflecting the severity of portal hypertension. These findings highlight the importance of early identification and close endoscopic follow-up of high-risk patients. Considering the potential negative prognostic impact of PHG, more careful evaluation of this subgroup is warranted. Controlling portal pressure remains the cornerstone of therapy, and future prospective studies focusing on elastography and non-invasive predictive indices may contribute to the development of endoscopy-sparing strategies in PHG management.

Benzer Tezler

  1. Ekstrahepatik ve intrahepatik portal hipertansiyonu olan çocuklarda portal gastropati ve duodenopati: Endoskopik tanı ve histolojik skorlama

    Portal gastropathy and duodenopathy in children with extrahepatic and intrahepatic portal hypertension: Endoscopical diagnosis and histological scoring

    AYŞEN AYDOĞAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıklarıİstanbul Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZLEM DURMAZ

  2. Sirozlu hastalarda portal hipertansiyon kolopati

    Başlık çevirisi yok

    METE ALEV

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2000

    GastroenterolojiEge Üniversitesi

    Gastroenteroloji Bilim Dalı

    DOÇ. DR. A. ÖMER ÖZÜTEMİZ

  3. Çocukluk döneminde portal hipertansiyon tanısı alan hastaların uzun dönem izlemlerinde etiyoloji, klinik, laboratuar ve prognoz açısından değerlendirilmesi

    Evaluation of the patients diagnosed with portal hypertension in childhood by long-term observation in the view of etiology, clinical, laboratory and prognosis

    DİLEK BAYRI

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2020

    Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıÇukurova Üniversitesi

    Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. GÖKHAN TÜMGÖR

  4. Ekstra hepatik portal hipertansif kolopatili ratlarda bakteriyel translokasyon

    Başlık çevirisi yok

    RAFET DİNÇ

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2001

    Genel CerrahiEge Üniversitesi

    Genel Cerrahi Ana Bilim Dalı

    DOÇ.DR. MUSTAFA ALİ KORKUT

  5. Portal hipertansif tavşanlarda pantoprazol infüzyonunun hepatik arter ve portal akım hemodinamisi üzerine akut etkileri

    Acute effects of pantoprazole infusion on hepatic artery and portal flow hemodynamics in portal hypertensive rabbits

    MERAL MARALCAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2008

    GastroenterolojiAfyon Kocatepe Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SERAP DEMİR