Maneviyatın kaygı ve psikolojik iyi oluş ile ilişkisi
The relationship between spirituality and anxiety and psychological well-being
- Tez No: 966866
- Danışmanlar: DOÇ. DR. FİGEN KASAPOĞLU
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Din, Psikoloji, Religion, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Kaygı, Maneviyat, Psikolojik iyi oluş, Anxiety, Spirituality, Psychological well being
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul 29 Mayıs Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Manevi Danışmanlık ve Rehberlik Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı İstanbul'da yaşayan 18-65 yaş aralığındaki yetişkin bireylerde kaygı ile maneviyat ve psikolojik iyi oluş arasındaki ilişkiyi incelemektir. Araştırmanın yöntemi nicel araştırma yöntemlerinden korelasyonel araştırma modelidir. Araştırmanın örneklemini İstanbul'da yaşayan 18-65 yaş aralığındaki 603 (453 kadın-150 erkek) yetişkin birey oluşturmaktadır. Araştırmada veri toplama araçları olarak, Kişisel Bilgi Formu, Maneviyat Ölçeği, Yaygın Anksiyete Bozukluğu-7 Ölçeği, Psikolojik İyi Oluş Ölçeği kullanılmıştır. Veriler, gruplar arası farkların belirlenmesi için bağımsız gruplar t testi ve ANOVA ile analiz edilmiştir. Değişkenler arası ilişki için Pearson Korelasyon Katsayısı ve aracılık analizinde değişkenlerin doğrudan ve dolaylı rollerini analizi için regresyon temelli aracılık makrosu (Process Model 4) uygulanmıştır. Elde edilen bulgulara göre, bireylerin cinsiyetlerine göre psikolojik iyi oluş puanları anlamlı bir farklılık göstermemiş olup maneviyat ve kaygı puanlarında anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Buna göre, kadınların maneviyat ve kaygı puanları erkeklerden daha yüksektir. Bireylerin medeni durumlarına göre maneviyat, kaygı ve psikolojik iyi oluş puanlarında anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Buna göre, evlilerin maneviyat ve psikolojik iyi oluş puanları, bekarların da kaygı puanları daha yüksek bulunmuştur. Bireylerin kaygı bozukluğu tanısı alma durumuna göre maneviyat, kaygı ve psikolojik iyi oluş puanlarında anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Buna göre, tanı alanların kaygı puanları, tanı almayanlara göre daha yüksek; tanı almayanların psikolojik iyi oluş ve maneviyat puanları, tanı alanlara göre daha yüksektir. Bireylerin yaş düzeylerine göre maneviyat, kaygı ve psikolojik iyi oluş puanlarında anlamlı farklılık tespit edilmiştir. Buna göre, 18-29 yaş aralığındaki bireylerin 41-65 yaş aralığındaki bireylere göre kaygı puanları daha yüksek; 18-40 yaş aralığındaki bireylerin 41-65 yaş aralığındaki bireylere göre maneviyat ve psikolojik iyi oluş puanları daha düşük bulunmuştur. Korelasyon analizi sonuçlarına göre; maneviyat ile kaygı arasında negatif yönde düşük düzeyde anlamlı bir ilişki, psikolojik iyi oluş ile maneviyat arasında pozitif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki ve psikolojik iyi oluş ile kaygı arasında negatif yönde orta düzeyde anlamlı bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Aracılık analizi sonucuna göre bireylerin psikolojik iyi oluşları kaygı düzeylerini hem toplam hem de doğrudan negatif yönde ve anlamlı düzeyde yordamıştır. Psikolojik iyi oluşun aracı değişken olan maneviyatın varlığında kaygı üzerindeki doğrudan etkisi de anlamlı bulunmuştur. Maneviyat, psikolojik iyi oluş ile kaygı arasındaki ilişkiye kısmen aracılık etmiştir. Araştırma bulguları ilgili literatür çerçevesinde tartışılıp yorumlanmış ve çeşitli öneriler sunulmuştur.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the relationship between anxiety, spirituality, and psychological well-being in adults aged 18-65 living in Istanbul. The research method is a correlational research model, one of the quantitative research methods. The sample of the study consists of 603 adults (453 women and 150 men) aged 18-65 living in Istanbul. Personal Information Form, Spirituality Scale, Generalised Anxiety Disorder-7 Scale, Psychological Well-Being Scale were used as data collection tools. The data were analysed with independent groups t test and ANOVA to determine the differences between groups. Pearson Correlation Coefficient was used for the relationship between variables and regression-based mediation macro (Process Model 4) was applied to analyse the direct and indirect roles of variables in mediation analysis. According to the findings obtained, psychological well-being scores of individuals did not show a significant difference according to their gender, but a significant difference was found in spirituality and anxiety scores. Accordingly, spirituality and anxiety scores of women are higher than men. A significant difference was found in spirituality, anxiety and psychological well-being scores according to marital status of individuals. Accordingly, spirituality and psychological well-being scores of married individuals and anxiety scores of single individuals were found to be higher. A significant difference was found in spirituality, anxiety and psychological well-being scores according to the diagnosis of anxiety disorder. Accordingly, the anxiety scores of those who were diagnosed were higher than those who were not diagnosed, and the psychological well-being and spirituality scores of those who were not diagnosed were higher than those who were diagnosed. A significant difference was found in spirituality, anxiety and psychological well-being scores according to the age levels of the individuals. Accordingly, individuals between the ages of 18-29 had higher anxiety scores than individuals between the ages of 41-65; individuals between the ages of 18-40 had lower spirituality and psychological well-being scores than individuals between the ages of 41-65. According to the results of the correlation analysis, it was determined that there was a negative and low level significant relationship between spirituality and anxiety, a positive and medium level significant relationship between psychological well-being and spirituality, and a negative and medium level significant relationship between psychological well-being and anxiety. According to the results of mediation analysis, psychological well-being of individuals predicted anxiety levels both in total and directly in a negative and significant level. The direct effect of psychological well-being on anxiety in the presence of spirituality as a mediating variable was also found to be significant. Spirituality partially mediated the relationship between psychological well-being and anxiety. The research findings were discussed and interpreted within the framework of the relevant literature and various suggestions were presented.
Benzer Tezler
- Lise öğrencilerinde yaşamda anlam, maneviyat ve kişilik özellikleri arasındaki ilişkilerin incelenmesi
Investigation of the relationships between meaning in life, spirituality, and personal traits in high school students
ZEHRA ÇAKMAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Psikolojiİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiEğitim Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HALİL EKŞİ
- Kabul ve Kararlılık Terapisi (ACT) temelli maneviyatla bütünleştirilmiş psikolojik destek programının internet bağımlılığı belirtileri gösteren bireyler üzerindeki etkileri: Bir karma yöntemler araştırması
The effects of an Acceptance and Commitment Therapy (ACT)-based, spiritually integrated psychological support program on individuals showing symptoms of internet addiction: A mixed-methods study
AYŞE GÖKMEN
Doktora
Türkçe
2026
PsikolojiNecmettin Erbakan ÜniversitesiFelsefe ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ABDÜLKERİM BAHADIR
DR. ÖĞR. ÜYESİ ZEHRA ERŞAHİN
- Sosyolojik açıdan sivil savunma üzerine bir inceleme
Başlık çevirisi yok
SELAHATTİN ÖZYURT
Yüksek Lisans
Türkçe
1989
Sosyolojiİstanbul ÜniversitesiSosyal Yapı - Sosyal Değişme Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ENİS ÖKSÜZ