Üniversite öğrencilerinde siber zorbalık: Ebeveyn tutumları ve duygusal zekânın rolü
Cyberbullying in university students: The impact of parental attitudes and emotional intelligence
- Tez No: 968200
- Danışmanlar: DOÇ. DR. DEMET AKARÇAY ULUTAŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyal Hizmet, Social Work
- Anahtar Kelimeler: Ana-baba tutumu, Duygusal zeka, Medya okuryazarlığı, Siber zorbalık, Sosyal hizmetler, Parents attitude, Emotional intelligence, Media literacy, Cyberbullying, Social services
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kto Karatay Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyal Hizmet Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, üniversite öğrencilerinin algıladıkları ebeveyn tutumları ve sahip oldukları duygusal zekâ düzeylerinin, siber zorbalık davranışları ve mağduriyetleri üzerindeki etkilerini incelemeyi amaçlamaktadır. 438 üniversite öğrencisiyle yürütülen araştırmada, ebeveyn tutumları (duygusal sıcaklık, aşırı koruyuculuk, reddedicilik) ile duygusal zekâ alt boyutları (kendi duygularını değerlendirme, başkalarının duygularını değerlendirme, duyguları kontrol etme) arasındaki ilişkiler analiz edilmiştir. Bulgular, erkek öğrencilerin siber zorbalık düzeylerinin kadınlara göre daha yüksek olduğunu ortaya koymuştur. Sosyal medya kullanım süresi arttıkça siber zorbalık da artmakta; düşük gelirli öğrencilerde ise siber zorbalık yapma ve maruz kalma oranlarının daha yüksek olduğu görülmektedir. Ebeveyn tutumları açısından, özellikle baba reddedicilik ve baba duygusal sıcaklık boyutlarının siber zorbalık üzerinde anlamlı etkileri bulunmuştur. Ayrıca, duygusal sıcaklık ile duygusal zekâ arasında pozitif; aşırı koruyuculuk ve reddedicilik tutumlarıyla, özellikle başkalarının duygularını değerlendirme ve kontrol etme becerileri arasında negatif ilişkiler tespit edilmiştir. Duygusal zekâ alt boyutları incelendiğinde, yalnızca başkalarının duygularını değerlendirme becerisiyle siber zorbalık arasında negatif ilişki görülmüştür. Bu bulgu ile empati becerisinin siber zorbalığı önlemede önemli bir rol oynadığı ve siber zorbalığın yalnızca bireysel değil; çok katmanlı faktörlerle ilişkili olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Araştırma, aile ve okul temelli müdahalelerin artırılması, dijital okuryazarlığın yaygınlaştırılması, hukuki düzenlemelerin güçlendirilmesi ve sosyal hizmet uzmanlarının önleyici roller üstlenmesi gibi mikro, mezzo ve makro düzeyde öneriler sunmaktadır. Bulguların, bireylerin zorbalık eğilimlerinin erken fark edilmesine katkı sağlayarak ilgili alanlara yol gösterici olması amaçlanmaktadır. Bununla birlikte, ebeveyn tutumları ve duygusal zekânın birlikte ele alınması, siber zorbalığın çok boyutlu yapısının anlaşılmasına ve koruyucu çalışmalara yön verilmesine katkı sağlayacaktır.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the effects of perceived parental attitudes and emotional intelligence levels on cyberbullying behaviors and victimization among university students. The research was conducted with 438 university students, analyzing the relationships between parental attitudes (emotional warmth, overprotectiveness, rejection) and sub-dimensions of emotional intelligence (self-emotion appraisal, others' emotion appraisal, and emotion regulation). The findings revealed that male students had significantly higher levels of cyberbullying compared to female students. As social media usage increased, cyberbullying levels also rose. Moreover, students with lower income levels were more likely to engage in or be exposed to cyberbullying. In terms of parental attitudes, especially paternal rejection and paternal emotional warmth were found to have significant effects on cyberbullying levels. A positive relationship was found between emotional warmth and emotional intelligence, while overprotectiveness and rejection were negatively associated with others' emotion appraisal and emotion regulation skills. Among emotional intelligence sub-dimensions, only others' emotion appraisal was negatively correlated with cyberbullying, indicating that empathy plays a critical role in preventing such behavior. These findings suggest that cyberbullying is not merely an individual issue but is linked to multiple interacting factors. The research offers micro, mezzo, and macro-level recommendations such as enhancing family and school-based interventions, promoting digital literacy, strengthening legal regulations, and increasing the preventive roles of social workers. The findings are expected to contribute to the early detection of bullying tendencies and provide guidance for relevant fields. Furthermore, considering parental attitudes and emotional intelligence together may help better understand the multidimensional nature of cyberbullying and guide the development of preventive efforts.
Benzer Tezler
- Ovulasyon indüksiyonu tedavisinde folliküler gelişimin ultrasonografik takibi
Başlık çevirisi yok
MERİH BAYRAM
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- İlkokul çağı erkek çocuklarında inmemiş testis anomalisi ve insidansı
The anomaly and incidence of cryptorchidism in primary school boys
SERDAR SEZGİN
- Makro besin elementlerinin (NPK) İzmir'de Mayıs ayında açığa dikilen 4-6 cm çevre büyüklüğündeki Gladiolus cinsine ait“hunting song”ve“Novalüx”kültür çeşitlerinin yumrularının gelişmeleri üzerine etkileri
Başlık çevirisi yok
TAHA ALİ AMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
1985
ZiraatEge ÜniversitesiPeyzaj Mimarlığı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ADNAN HATİPOĞLU
- Pre-eklampsi ve eklampsi vakalarında immünoglobülin düzeylerinin değerlendirilmesi (Klinik ve immünobiolojik araştırma)
Examination des valeurs d'immunoglobulines en cas de la toxemie gravidique
M. MURAT SEMİZ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
1987
Kadın Hastalıkları ve DoğumGazi ÜniversitesiKadın Hastalıkları ve Doğum Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MÜLAZIM YILDIRIM
- Kurbağa gastrik mukozasında K-H ATPaz enziminin kinetik özellikleri ve oluşturulan ülser modelinde enzim aktivitesi
Başlık çevirisi yok
SEYHAN TÜKEL