Kazak Türkleri tarihinde Orenburg şehri (18.-20. yüzyıl arası)
The city of Orenburg in the history of the Kazakh Turks (Between 18.-20. centuries)
- Tez No: 969116
- Danışmanlar: PROF. DR. VARİS ÇAKAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Tarih, History
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Tarih Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Genel Türk Tarihi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, XVIII-XX. yüzyıllar arasındaki Kazak Türkleri tarihinde Orenburg şehrini incelemektedir. Çalışmamız Çarlık Rusyası yönetimi altındaki Orenburg bölgesinin siyasi, idari, ekonomik, sosyo-kültürel yapısını ve bu şehrin Kazak Türklerinin siyasi tarihindeki önemini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Günümüzde bağımsız bir ulus olarak dünya milletleri arasındaki yerini alan Kazak halkının yakın geçmişini anlamadan, yaşadığı zorlukları ve edindiği maddi-manevi mirası doğru değerlendirmeden tüm ulusun yeniden gelişmesi, ayağa kalkması mümkün değildir. Bu nedenle, üzerindeki çalıştığımız Kazak siyasi tarihinde Orenburg şehrinin konumu büyük önem taşımaktadır. Söz konusu çalışma, arşiv belgeleri ile Kazakça ve Rusça kaynakların kapsamlı analizine dayanarak Orenburg şehrinin stratejik ve tarihsel önemini vurgulamaktadır. Çalışmada tarama, derleme, kaynakları sınıflandırma ve eleştirel değerlendirme gibi bilimsel araştırma yöntemleri kullanılmıştır. Ayrıca, nesnel ve tarihsel mukayeseli bir yaklaşımla, olayların neden-sonuç ilişkileri incelenmiştir. Ayrıca, bölgedeki eğitim ve öğretim politikalarının nasıl ve hangi yöntemlerle uygulandığı ve Kazak Aydınlarının buna karşı yürüttüğü faaliyetler açıklanmaktadır. Bunların yanı sıra, bölgenin sosyo-ekonomik durumu ve Rusların bölgede uygulayan politikalarının bölge halkı üzerindeki etkileri de ele alınmaktadır. Uygulanan politikalar neticesinde bölgede yeni sosyal grupların oluşumu, Rus köylülerinin Kazak bozkırına yerleştirilmesi ve bunun sonuçları da analiz edilmiştir. Orenburg, yalnızca Kazak halkının siyasi ve kültür tarihi açısından önemli bölge olmakla kalmayıp, tüm Türk topluluklarının siyasi ve kültür tarihi açısından önemli bir bölge olma özelliğini taşımaktadır. Çarlık Rusyası'nın Orenburg bölgesine verdiği önem, hakimiyetini doğu yönünde, özellikle de Türkistan bölgelerine genişletme politikasıyla yakından ilişkilidir ve bu bölgenin jeopolitik ve jeostratejik konumundan kaynaklanmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study examines Orenburg city in the history of Kazakh Turks during the 18th-20th centuries. It aims to reveal the political, administrative, economic, and socio-cultural structure of the Orenburg region under Tsarist Russian rule, and the significance of this city in the political history of the Kazakh Turks. For the Kazakh people, who have now gained their place among the nations of the world as an independent entity, it is not possible to achieve full national development and resurgence without understanding their recent past, evaluating the hardships they endured, and properly valuing their material and spiritual heritage. Indeed, comprehending the present and taking firm steps towards the future is impossible without knowledge of the past. Therefore, the position of Orenburg city in Kazakh political history holds great importance for our current research. Our study emphasizes the strategic and historical significance of Orenburg city, based on a comprehensive analysis of Kazakh and Russian sources. Scientific research methods such as survey, compilation, source classification, and critical evaluation have been employed. Furthermore, the cause-and-effect relationships of historical events have been examined through an objective and historically comparative approach. Additionally, the study elucidates how and by what methods educational policies were implemented in the region, and the activities undertaken by Kazakh intellectuals in opposition to these policies. Moreover, the socio-economic conditions of the region and the impacts of Russian policies on the local population are discussed. The analysis also covers the formation of new social groups as a result of these policies, the settlement of Russian peasants in the Kazakh steppe, and their consequences. Orenburg is not only significant for the political and cultural history of the Kazakh people but also holds importance for the political and cultural history of all Turkic communities. Tsarist Russia's emphasis on the Orenburg region was closely linked to its policy of expanding its sphere of influence eastward, particularly into the Turkestan regions, stemming from the region's great geopolitical and geostrategic importance.
Benzer Tezler
- Codex Cumanicus'un söz varlığının Kazak, Karakalpak ve Nogay Türkçeleri ile karşılaştırılması
Comparison of the vocabulary of Codex Cumanicus with Kazakh, Karakalpak and Nogay Turkish
CEYLAN ÖZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DilbilimAtatürk ÜniversitesiÇağdaş Türk Lehçeleri ve Edebiyatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN EFENDİOĞLU
- Kazakistan'da yaşayan Ahıska Türkleri ve DATÜB (Dünya Ahıska Türkleri Birliği)'ün günümüze kadar gerçekleştirdiği faliyetler
Ahıska Turks and TWUAT (The World Union of Ahıska Turks) living in Kazakhstan and their activities in recent years
NADIR NAZIMOV
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Uluslararası İlişkilerGiresun ÜniversitesiAvrasya Araştırmaları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BETÜL KARAGÖZ YERDELEN
- Ahıska bölgesinde Kıpçakların tarihi (XI-XVI. yüzyıllar arası)
The history of Kıpchaks in Meskhetian region (Between XI-XVI. ages)
AZAD DEDEOĞLU
Doktora
Türkçe
2018
TarihNecmettin Erbakan Üniversitesiİslam Tarihi ve Sanatları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İSMAİL HAKKI ATÇEKEN
- XVI-XVII. yüzyıllardaki Kırgızistan'ın siyasi, ekonomik ve kültür tarihi
Political, economic and cultural history of Kırghizia between the 16 th 17 th centuries
TAMARA KABILBEKOVA
- Dünden bugüne rebab ve yeniden ele alınması
Başlık çevirisi yok
M. REFİK KAYA
Sanatta Yeterlik
Türkçe
1998
Müzikİstanbul Teknik ÜniversitesiTürk Sanat Müziği Ana Sanat Dalı
DOÇ. M. CAHİT ATASOY