Lenfomadan sağ kalan bireylerde başa çıkma tutumlarının kanser nüks korkusu üzerindeki etkisinde karşılanmamış gereksinimlerin aracılık rolü
The mediating role of unmet needs in the effect of coping attitudes on fear of cancer recurrence among lymphoma survivors
- Tez No: 969851
- Danışmanlar: PROF. DR. FATMA İLKNUR ÇINAR
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Hemşirelik, Nursing
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Sağlık Bilimleri Üniversitesi
- Enstitü: Gülhane Sağlık Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: İç Hastalıkları Hemşireliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Amaç: Bu araştırma, lenfomadan sağ kalan bireylerde kanser nüks korkusu, başa çıkma tutumları ve karşılanmamış gereksinimler arasındaki ilişkileri araştırmayı ve karşılanmamış gereksinimlerin başa çıkma tutumları ile kanser nüks korkusu arasındaki ilişkisinde aracılık rolünü incelemeyi amaçlamaktadır. Gereç ve Yöntem: Tanımlayıcı ve kesitsel tipte tasarlanan bu araştırma, Gülhane Eğitim ve Araştırma Hastanesi Hematoloji Polikliniği'nde lenfoma tanısı almış olan, araştırmaya katılmaya gönüllü olmuş, tedavi sürecini tamamlamış veya hastalığı remisyonda olan, 18-65 yaş arasındaki 143 lenfoma hastası ile Kasım 2024 – Temmuz 2025 tarihleri arasında yürütülmüştür. Hastaların tanıtıcı ve tıbbi bilgileri (Hastaların Tanıtıcı ve Tıbbi Özelliklerine İlişkin Veri Toplama Formu), kanser nüks korkusu (Kanser Nüks Korkusu Envanteri), karşılanmamış gereksinimleri (Kanserden Sağ Kalanların Karşılanmamış Gereksinimleri Ölçeği), başa çıkma tutumları (Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği) ile değerlendirilmiştir. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiksel yöntemler ile korelasyon ve aracı değişken analizleri uygulanmıştır. Bulgular: Çalışmaya katılan hastaların ortalama yaşı 45,9±13,9 yıl olarak bulunmuştur. Kadın hastalarda, sosyal güvencesi olmayanlarda ve bakmakla yükümlü olduğu kişi bulunmayanlarda kanser nüks korkusu düzeyleri anlamlı olarak daha yüksektir (p<0,05). Nüks konusundaki endişenin artması ve psikolojik destek alıyor olmak nüks korkusunu artırmaktadır (p<0,01). Başa çıkma tutumları arttıkça nüks korkusu azalmakta; karşılanmamış gereksinimler bu ilişkiye aracılık etmektedir. Özellikle psikolojik destek, ekonomik kaygılar ve ilişkiler boyutlarının nüks korkusu üzerinde anlamlı dolaylı etkileri bulunmuştur (β= -0,14; -0,09; -0,09 sırasıyla). Sonuç: Lenfomadan sağ kalan bireylerin nüks korkusu düzeylerinin cinsiyet, sosyal destek ve psikososyal faktörlerden etkilendiği belirlenmiştir. Başa çıkma tutumları arttıkça nüks korkusunun azaldığı; karşılanmamış gereksinimlerin ise bu ilişkide kısmi aracılık rolü oynadığı görülmüştür. Bu bulgular, lenfoma sağ kalan bireylerin psikososyal destek ihtiyaçlarına yönelik bütüncül bakım yaklaşımlarının önemini vurgulamaktadır.
Özet (Çeviri)
Objective: This study aims to examine the relationships among fear of cancer recurrence, coping attitudes, and unmet needs in lymphoma survivors, and to investigate the mediating effect of unmet needs on the relationship between coping attitudes and fear of cancer recurrence. Materials and Methods: This descriptive and cross-sectional study was conducted with 143 lymphoma survivors aged between 18 and 65 who had been diagnosed with lymphoma, completed their treatment or were in remission, and voluntarily agreed to participate. The study was carried out between November 2024 and July 2025 at the Hematology Outpatient Clinic of Gülhane Training and Research Hospital. Participants' demographic and clinical characteristics were collected using the“Patient Descriptive and Clinical Characteristics Data Form.”Fear of cancer recurrence was measured with the Fear of Cancer Recurrence Inventory, unmet needs were assessed using the Cancer Survivors' Unmet Needs Measure and coping attitudes were evaluated using Coping Orientation to Problems Experienced Inventory. Descriptive statistics, correlation analysis, and mediation analysis were used to analyze the data. Results: The mean age of the participants was 45.9±13.9 years. Fear of cancer recurrence was significantly higher among women, those without social security, and those who did not have dependents (p<0.05). Increased worry about recurrence and receiving psychological support were associated with higher levels of fear of recurrence (p<0.01). As coping attitudes improved, fear of cancer recurrence decreased, and unmet needs were found to mediate this relationship. Specifically, the dimensions of psychological support, financial concerns, and interpersonal relationships had significant indirect effects on fear of recurrence (β= -0.14; -0.09; -0.09, respectively). Conclusion: Fear of cancer recurrence among lymphoma survivors was found to be influenced by gender, social support, and psychosocial factors. Higher levels of coping attitudes were associated with lower levels of fear of recurrence, while unmet needs played a partial mediating role in this relationship. These findings highlight the importance of holistic care approaches to address the psychosocial support needs of lymphoma survivors.
Benzer Tezler
- Ankara ilindeki üç ilköğretim okulu öğrencilerinin epilepsiye yaklaşımı ve hastalık hakkındaki bilgi düzeyleri
Knowledge of epilepsy and attitudes towards the condition among three elementary schools students in Ankara
İKBAL OK BOZKAYA
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2006
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıGazi ÜniversitesiÇocuk Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
PROF. DR. AYŞE SERDAROĞLU
- Hodgkin lenfoma: 48 çocuk hastanın retrospektif değerlendirilmesi
Hodgki̇n lymphoma: Retrospective analysis of 48 children patients
TÜRKAN TAN
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. GANİYE BEGÜL KÜPELİ
- Klasik hodgkin lenfomada (KHL) tümör ilişkili makrofajlar ve plazma hücrelerinin prognostik önemi
The prognostic significance of tumor-associated macrophages and plasma cells in classical hodgkin's lymphoma (CHL)
SAKİNE ÇATİ
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2024
PatolojiSağlık Bilimleri ÜniversitesiTıbbi Patoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. NAGEHAN ÖZDEMİR BARIŞIK
- Non-Hodgkin lenfoma tanılı hastalarda ileri Akciğer İnflamasyon İndeksinin prognoz ile ilişkisi
Prognostic significance of the advanced lung Cancer Inflammation Index (ALI) in patients with Non-Hodgkin lymphoma
BURCU UCUZ AKANSEL
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2025
İç Hastalıklarıİzmir Katip Çelebi Üniversitesiİç Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ŞERİFE SOLMAZ
DR. TUĞBA ÇETİNTEPE
- Remisyondaki hodgkin lenfomalı hastalarda solunum fonksiyon testlerinin değerlendirilmesi
Evaluation of respiratory function tests in patients with hodgkin lymphoma in remission period
AYDAN SEZGİN ERSOY
Tıpta Uzmanlık
Türkçe
2019
Çocuk Sağlığı ve HastalıklarıSağlık Bilimleri ÜniversitesiÇocuk Sağlığı ve Hastalıkları Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. DERYA ÖZYÖRÜK