Geri Dön

Multipl sklerozda fonksiyonel kapasiteyi etkileyen kas iskelet ve solunum sistemi faktörlerinin incelenmesi

Investigation of the musculoskeletal and respiratory system factors affecting functional capasity in multiple sclerosis

PDF İndir

  1. Tez No: 970084
  2. Yazar: GÖZDE KAYA UÇAR
  3. Danışmanlar: PROF. DR. YEŞİM BAKAR
  4. Tez Türü: Doktora
  5. Konular: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon, Physiotherapy and Rehabilitation
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İzmir Bakırçay Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Multipl Skleroz (MS)'lu bireylerin fonksiyonel egzersiz kapasitelerinde azalma görülmektedir. Fonksiyonel egzersiz kapasitesinin değerlendirilmesi ve etkileyen faktörlerin belirlenmesi bireylerin fizyoterapi ve rehabilitasyon programlarının planlanmasında önemlidir. Bu çalışmanın amacı; MS'li bireylerin denge, Transversus Abdominis (TrA) kas aktivasyonu, gövde kas kalınlıkları, alt ekstremite kas kuvveti, kavrama kuvveti, üst ekstremite fonksiyonları, yorgunluk ve solunum kas kuvvetinin fonksiyonel kapasiteleri üzerine etkilerini incelemekti. Bu çalışmaya 44 MS'li ve 23 sağlıklı birey dahil edildi. Fonksiyonel kapasite 6 Dakika Yürüme Testi (6DYT), denge Mini Denge Değerlendirme Sistemler Testi (Mini DDST), TrA kas aktivasyonu basınçlı biofeedback cihazı, gövde kaslarının kalınlığı ultrason görüntüleme yöntemi, alt ekstremite kas kuvveti 5 Kere Otur Kalk Testi (5KOKT), kavrama kuvveti el dinamometresi, üst ekstremite fonksiyonları Multipl Skleroz'da Kol Fonksiyon Anketi (MSKFA), yorgunluk Yorgunluk Şiddet Ölçeği (YŞÖ) ve solunum kas kuvveti elektronik basınç transdüseri ile Maksimal İnspiratuar Basınç (MİP) ve Maksimal Ekspiratuar Basıncın (MEP) ölçülmesi ile değerlendirildi. 6DYT'de kat edilen toplam mesafe, Mini DDST toplam puanı, TrA kas aktivasyonu, TrA kasılma, sol taraf lumbal multifidus istirahat, dominant olmayan taraf eksternal oblik kasılma sırasında kas kalınlıkları, diyafram kalınlaşma oranı, 5KOKT, MİP, MİP% ve MEP% ölçüm sonuçları açısından gruplar arasında fark saptandı (p<0,05). Fonksiyonel egzersiz kapasitesi ile denge (r=0,511, p<0,001), TrA kas aktivasyonu (r=0,441, p=0,003), dominant taraf (r=0,455, p=0,002) ve dominant olmayan taraf (r=0,433, p=0,003) kavrama kuvveti, alt ekstremite kas kuvveti (r=-0,407, p=0,006), üst ekstremite fonksiyonları (r=-0,465, p=0,001) ve yorgunluk (r=-0,478, p=0,001) arasında orta derecede, ekspiratuar kas kuvveti (r=0,379, p=0,011) ile arasında ise zayıf derecede korelasyon bulundu. Basit doğrusal regresyon analizi sonucunda MS'li bireylerde denge, TrA kas aktivasyonu, alt ekstremite kas kuvveti, kavrama kuvveti, üst ekstremite fonksiyonları, yorgunluk ve ekspiratuar kas kuvvetinin hastaların fonksiyonel egzersiz kapasiteleri üzerine etkili olduğu belirlendi. Çoklu regresyon analizi sonucunda fonksiyonel egzersiz kapasitesi üzerine TrA kas aktivasyonu ve yorgunluğun anlamlı etkiye sahip olduğu ve kümülatif varyansın yaklaşık %42'sini anlamlı bir şekilde açıkladıkları belirlendi (Radj2=0,415). Bu çalışma MS'li bireylerde denge, TrA kas aktivasyonu, alt ekstremite kas kuvveti, üst ekstremite fonksiyonları, ekspiratuar kas kuvveti arttıkça ve yorgunluk şiddeti azaldıkça fonksiyonel egzersiz kapasitesinin arttığını gösterdi. MS'li bireylerde fonksiyonel egzersiz kapasitesine etki eden kas iskelet ve solunum sistemi faktörleri içinde yorgunluk ve TrA kas aktivasyonunun diğer değişkenlere göre daha etkili olduğu saptandı. MS rehabilitasyonu çok yönlü bütüncül bir yaklaşım olması nedeni ile birçok semptomun detaylı değerlendirmesini içerir. Fizyoterapistlerin MS'li bireylerin rehabilitasyon programlarını planlarken, gelişebilecek ikincil komplikasyonların önlenmesi ve günlük yaşam aktivitelerindeki bağımsızlığın sürdürülebilmesi için fonksiyonel egzersiz kapasitelerini geliştirmede diğer değişkenlerle birlikte özellikle TrA kas aktivasyonu ve yorgunluk yönetimine yer vermelerini önermekteyiz.

Özet (Çeviri)

Individuals with Multiple Sclerosis (IwMS) experience a decrease in functional exercise capacity. Evaluating functional exercise capacity and determining the affecting factors are significant for planning physiotherapy and rehabilitation programs of individuals. This study aimed to investigate the effects of balance, Transversus Abdominis (TrA) muscle activation, trunk muscle thickness, lower extremity muscle strength, grip strength, upper extremity function, fatigue, and respiratory muscle strength on the functional capacity of IwMS. This study included 44 IwMS and 23 healthy individuals. Functional capacity was assessed using the 6-Minute Walk Test (6MWT), balance using the Mini Balance Evaluation System Test (Mini BESTest), TrA muscle activation using a pressure biofeedback device, trunk muscle thickness using ultrasound imaging, lower extremity muscle strength using the 5-Repetition Sit-to-Stand Test (5TSST), grip strength using a hand dynamometer, upper extremity function using the Arm Function in Multiple Sclerosis Questionnaire (AMSQ), fatigue using the Fatigue Severity Scale (FSS), and respiratory muscle strength using an electronic pressure transducer to measure Maximal Inspiratory Pressure (MIP) and Maximal Expiratory Pressure (MEP). There were differences between the groups in terms of total distance covered in the 6MWT, total Mini BESTest score, TrA muscle activation, muscle thickness during TrA contraction, left lumbar multifidus rest, non-dominant side external oblique contraction, diaphragm thickening ratio, 5TSST, MIP, MIP%, and MEP% measurement results (p<0.05). A moderate correlation was found between functional exercise capacity and balance (r=0.511, p<0.001), TrA muscle activation (r=0.441, p=0.003), dominant side (r=0.455, p=0.002) and non-dominant side (r=0.433, p=0.003) grip strength, lower extremity muscle strength, (r=-0.407, p=0.006), upper extremity function (r=-0.465, p=0.001) and fatigue (r=-0.478, p=0.001), while a weak correlation was found between expiratory muscle strength and functional exercise capacity (r=0.379, p=0.011). As a result of simple linear regression analysis, it was determined that balance, TrA muscle activation, lower extremity muscle strength, grip strength, upper extremity function, fatigue, and expiratory muscle strength in IwMS influenced their functional exercise capacity. Multiple regression analysis revealed that TrA muscle activation and fatigue had a significant effect on functional exercise capacity and explained approximately 42% of the cumulative variance (R² = 0.415). This study demonstrated that functional exercise capacity increased in IwMS as balance, TrA muscle activation, lower extremity muscle strength, upper extremity function, and expiratory muscle strength increased, and fatigue severity decreased. Among the musculoskeletal and respiratory system factors affecting functional exercise capacity in IwMS, fatigue and TrA muscle activation were found to be more effective than other variables. MS rehabilitation is a multifaceted, comprehensive approach that involves a detailed assessment of many symptoms. We recommend that physiotherapists include particularly TrA muscle activation and fatigue management, along with other variables, in developing functional exercise capacities to prevent secondary complications and to maintain independence in daily living activities when planning rehabilitation programs for IwMS.

Benzer Tezler

  1. Tez No

    597705

    Aerobik egzersizlerin multiple sklerozlu hastalarda fiziksel aktivite, günlük yaşam aktiviteleri, disabilite, denge, yorgunluk ve yaşam kaliteleri üzerine etkisi

    The effect of aerobic exercise on physical activity, daily life activities, di̇sabi̇li̇ty, balance, fatigue and quality of life

    ZEYNEP AYKIN YIĞMAN

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    Fiziksel Tıp ve RehabilitasyonSağlık Bilimleri Üniversitesi

    Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ÖZGÜR ZELİHA KARAAHMET

  2. Tez No

    984272

    The effect of passive virtual reality on fatigue andfunctional capacity in patients with Multiple Sclerosis

    Sanal gerçekliğin Multipl Sklerozlu bireylerde yorgunluk ve fonksiyonel kapasite üzerine etkisi

    SALMA ABBAS

    Yüksek Lisans

    İngilizce

    İngilizce

    2025

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyonİstinye Üniversitesi

    Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    DR. ÖĞR. ÜYESİ NALAN SOYDAŞ ENGİN

  3. Tez No

    839180

    The effect of aerobic exercise on cognitive functions in individuals with multiple sclerosis

    Multipl skleroz'lu bireylerde aerobik egzersizin bilişsel işlevlerin üzerine olan etkisi

    SAİT ALBAYRAK

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    NörolojiFırat Üniversitesi

    Nöroloji Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. CANER FEYZİ DEMİR

  4. Tez No

    875459

    Sistemik skleroz hastalarında ağız açıklığının yaşam kalitesi, anksiyete düzeyi ve beden algısı üzerindeki etkileri

    The effects of mouth opening on quality of life, anxiety level, and body image in patients with systemic sclerosis

    MERVE ERDOĞAN SOYSAL

    Tıpta Uzmanlık

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    İç HastalıklarıÇukurova Üniversitesi

    İç Hastalıkları Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. İPEK TÜRK

  5. Tez No

    862361

    Multiple Sklerozlu bireylerde kinezyofobinin fiziksel ve kognitif fonksiyonlarla ilişkisinin araştırılması

    Investigation of the relationship between kinesiophobia and physical and cognitive functions in individuals with Multiple Sclerosis

    BURAK KESE

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2024

    Fizyoterapi ve RehabilitasyonHacettepe Üniversitesi

    Nörolojik Fizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. ÖZNUR YILMAZ

Geri Dön