Somut olmayan kültürel mirasın korunmasında Silifke'de bireylerin rolü: Rifat Karaduman ve Lutfi Uğur
The role of individuals in Silifke in the protection of intangible cultural heritage: Rifat Karaduman and Lutfi Uğur
- Tez No: 970494
- Danışmanlar: DOÇ. DR. İMRAN GÜNDÜZ ALPTÜRKER
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Halk Bilimi (Folklor), Türk Dili ve Edebiyatı, Folklore, Turkish Language and Literature
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mersin Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Toplumların temel yapı taşlarından birisi kültürdür. Kültür, toplumların varlıklarını anlamlı kılmaktadır. Bunun yanında bireylerin hem dayanışma kavramının hem aitlik hislerinin kuvvetlenmesine aracılık etmektedir. Ortak tarihin, atanın ve geçmişin insana bıraktığı kültürel miras değerli bir hazinedir. İnsanlığın biriktirdiği kültürel yapı farklılık içindedir. Bu farklılık ise küreselleşme ve modernleşme karşısında korunmak zorunda kalmaktadır. Bu nedenle ulusal ve uluslararası çalışmalar hükümetler tarafından harekete geçirilmektedir. UNESCO bünyesinde kabul edilen Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunması Sözleşmesi bu girişimlerden biridir. Çalışma, SOKÜM'ün paydaşları arasında olan bireylerin rolünü ortaya koymayı amaçlamaktadır. Bu amaç doğrultusunda araştırmada, Silifke kültürü için hizmetlerde bulunmuş iki örneklem kişinin hayatları ve halk bilimi alanına katkıları ortaya konulmaktadır. Çalışmanın giriş bölümünde kuramsal çerçeve verilmektedir. Kuramsal çerçeve öncelikle farklı araştırmacıların kültüre ait tanımları ile başlamaktadır. Sonra Türk folklor tarihine bakılarak bir prototip olarak görülebilecek“alaylı”ve halk bilimi çalışmalarına hizmet edenler ile örneklem kişiler arasındaki ilişkiye değinilmektedir. Ardından SOKÜM Sözleşmesine kadarki tarihî süreç ve paydaşlar arasındaki iş birliği vurgusu yer almaktadır. Birinci bölümde çalışmanın konusu, amacı, kapsamı, sınırlılıkları, metodu, karşılaşılan sorunları ve çözüm yolları verilmektedir. Nitel araştırma sürecinin yürütüldüğü çalışmanın kapsamını somut olmayan kültürel mirasın korunmasında bireysel paydaşlık oluşturmaktadır. Birinci bölümün ikinci kısmında ise araştırma sahası bilgileri SOKÜM ile ilişkisi kurularak verilmektedir, ardından örneklem kişilerin Silifke'de yaşayan çevresi ve iş birliği yaptıkları kaynak kişiler tarafından nasıl bir bakış açısıyla görüldüğü açıklanmaktadır. İkinci bölümde literatür değerlendirmesi bulunmaktadır. Literatür değerlendirmesinde, SOKÜM, bireysel paydaşlık ve Silifke halk kültürü üzerine yapılmış çalışmalar ele alınmaktadır. Üçüncü bölümde, Somut Olmayan Kültürel Mirasın Korunmasının önemi, bu konuda Türkiye'nin durumu ve katılım konuları ele alınmaktadır. Dördüncü bölümde somut olmayan kültürel mirası koruma hususundaki paydaşlar ortaya konmakta, beşinci bölümde ise araştırmanın kapsam ve sınırlılığı bağlamında Silifke'de yaşayan Rifat KARADUMAN ve Lutfi UĞUR ile görüşmeler ve elde edilen veriler yer almaktadır. Bu verilerin ortaya konmasında kullanılan nitel araştırma yolları, derinlemesine görüşmeler, ses-görüntü kayıt yöntemleri ve veri analizi gibi hususlar materyal bölümünde detaylandırılmaktadır. Sonuç bölümünde bireylerin faaliyetleri ile SOKÜM İhtisas Komitesi'nin belirttiği Sözleşmenin amaçlarının paralellik gösterdiği ve Rifat Karaduman ve Lutfi Uğur'un faaliyetlerinin SOKÜM Sözleşmesinde verilen kültür alanlarıyla örtüştüğü tespit edilmiştir. Böylece“birey”paydaşlığına ve kaynak kişilerin bireysel olarak somut olmayan kültürel mirası korumadaki rolüne vurgu yapılmaktadır. Çalışma, toplumun kültürünün globalleşen dünya karşısında“bireyler”tarafından ne kadar etkin korunduğunu ve yurt dışında hükümetler arasında ne kadar etkili temsil edildiğini göstermesi açısından önem arz etmektedir.
Özet (Çeviri)
One of the basic building blocks of societies is culture. Culture makes the existence of societies meaningful. In addition, it helps individuals strengthen both the concept of solidarity and their sense of belonging. The cultural heritage left to us by common history, ancestors and the past is a valuable treasure. The cultural structure that humanity has accumulated is diverse. This diversity has to be protected against globalization and modernization. Therefore, national and international efforts are being mobilized by governments. The Convention for the Safeguarding of the Intangible Cultural Heritage, which was accepted within the scope of UNESCO, is one of these initiatives. The study aims to reveal the role of individuals who are among the stakeholders of SACHE. For this purpose, the lives of two sample individuals who have provided services for Silifke culture and their contributions to the field of folk science are presented in the research. The introduction of the study provides a theoretical framework. The theoretical framework first begins with the definitions of culture by different researchers. Then, by looking at Turkish folklore history, the relationship between the non-professional and those who serve folk science studies, which can be seen as a prototype, and the sample individuals is mentioned. Then, the historical process up to the SOKÜM Convention and the emphasis on cooperation between stakeholders are included. In the first section, the subject, purpose, scope, limitations, method, problems encountered and solutions of the study are given. The scope of the study in which the qualitative research process is conducted is the individual participation in the protection of intangible cultural heritage. In the second part of the first chapter, the research area information is given by establishing a relationship with the Intangible Cultural Heritage, and then it is explained from what perspective the sample individuals are seen by their environment living in Silifke and the source individuals they collaborate with. The second chapter includes a literature review. The literature review covers studies on SOKÜM, individual ownership and Silifke folk culture. In the third section, the importance of the Protection of Intangible Cultural Heritage, the situation of Turkey in this regard and participation issues are discussed. The fourth section introduces the stakeholders in the protection of intangible cultural heritage, and the fifth section includes the interviews and data obtained with Rifat KARADUMAN and Lutfi UĞUR living in Silifke, in the context of the scope and limitations of the research. The qualitative research methods used to present these data, such as in-depth interviews, audiovisual recording methods and data analysis, are detailed in the materials section. In the conclusion section, it was determined that the activities of the individuals are parallel to the objectives of the Convention stated by the Intangible Cultural Heritage Specialized Committee and that the activities of Rifat Karaduman and Lutfi Uğur overlap with the cultural areas given in the Intangible Cultural Heritage Convention. Thus, the“individual”stakeholder and the role of the resource persons in preserving intangible cultural heritage individually are emphasized. The study is important in terms of showing how effectively the culture of the society is protected by“individuals”in the face of a globalizing world and how effectively it is represented among governments abroad.
Benzer Tezler
- Somut olmayan kültürel mirasın korunması bağlamında müze ve müzecilik faaliyetleri: Mersin örneği
Museum and museology practices in the context of safeguarding intangible cultural heritage: The case of Mersin
SEDA ULUSOYLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
Türk Dili ve EdebiyatıMersin ÜniversitesiTürk Dili ve Edebiyatı Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. İMRAN GÜNDÜZ ALPTÜRKER
- Somut olmayan kültürel mirasın korunmasında turist rehberlerinin rolü
The role of tourist guides in safeguarding intangible cultural heritage
HİLMİ AR
Yüksek Lisans
Türkçe
2015
Sanat TarihiBalıkesir ÜniversitesiTurizm İşletmeciliği ve Otelcilik Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. SABRİYE ÇELİK UĞUZ
- Somut olmayan kültürel mirasın korunmasında icracı kurum T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığının çalışmaları üzerine bir değerlendirme (2006-2016)
An assesment on the work ofMinistry of Culture and Tourism, the performer institution, in the safeguard of intangible cultural heritage (2006-2016)
ÖZLEM AYDOĞDU ATASOY
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Halk Bilimi (Folklor)Ankara ÜniversitesiHalk Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MUSTAFA MUHTAR KUTLU
- Somut olmayan kültürel mirasın yaşatılarak korunmasında kadınların rolü: Ödemiş ipek böcekçiliği ve ipekli dokuma geleneği örneği
The role of women in safeguarding of the the intangible cultural heritage: The example of Ödemiş silk insect breeding and silk weaving tradition
ASLI ZEYNEP UZUN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Halk Bilimi (Folklor)Ege ÜniversitesiTürk Halk Bilimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. PINAR FEDAKAR
- Kültürel mirasın sürdürülebilir korunmasında turizm etkilerinin Yedikule Kültür Rotası örneği üzerinden değerlendirilmesi
An evaluation of the effects of tourism on sustainable preservation of the cultural heritage through a case study of Yedikule Cultural Route
FATMA ESRA TORAMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
MimarlıkFatih Sultan Mehmet Vakıf ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MİNE ESMER