Geri Dön

Büyükçekmece Gölü'nde yaşayan kimi tatlısu balıklarında mikroplastik varlığının araştırılması

Exploring microplastic presence in some freshwater fish living in Büyükçekmece Lake

  1. Tez No: 970696
  2. Yazar: ÖZGÜN DENİZ YÜREKLİ
  3. Danışmanlar: DOÇ. DR. GÜLŞAH SAÇ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Biyoloji, Biology
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Üniversitesi
  10. Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Çevre Biyolojisi ve Ekolojisi Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Günümüzde mikroplastikler, birçok sucul ekosistemi tehdit eden önemli bir kirletici grubu olarak dikkat çekmektedir. İstanbul ili için önemli bir içme ve kullanma suyu havzalarından biri olan Büyükçekmece Gölü'nün de bu yaygın kirleticinin etkisi altında olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmanın amacı, bu göl ekosisteminin olası mikroplastik yükünü balık ve yüzey suyu kullanarak tespit etmektir. Kasım 2023 ve Temmuz 2024 tarihleri arasında gerçekleştirilen mevsimsel saha çalışmaları ile gölden 120 adet Atherina boyeri, 53 adet Neogobius melanostomus ve 81 adet Gambusia holbrooki örneği toplanmıştır. Balık örnekleri ile paralel olarak her örnekleme istasyonundan toplam 600 litre olacak şekilde yüzey suyu alınmıştır. Balık örneklerinin sindirim kanalı ve solungaçlarındaki mikroplastikler ayrı ayrı incelenmiştir. Uygun metodolojik çalışma ile birlikte organik dokudan uzaklaştırılan örnekler, arasında Whatmann GF/A tip cam elyaf filtre kâğıdı bulunan vakumlu filtrasyon sistemi ile süzdürülmüştür. Süzme işlemi sonrası elde edilen mikroplastikler stereomikroskop altında incelenmiş olup şekil, boyut, renk ve adet olarak kayıt altına alınmıştır. İncelenen 254 bireyde toplamda 223 adet mikroplastiğe rastlanmış olup bu parçaların 115 tanesi sindirim kanalından ve 108 tanesi ise solungaçlardan elde edilmiştir. Bu mikroplastikler Fibril ve Fragment olmak üzere iki tipte karşımıza çıkarken parçaların yüzdesel oranları ise sırasıyla %89,20 ile %10,80'dir. Elde edilen parçalardan en baskın renk ise siyah (%52) olmuştur. Yüzey suyu örneklerinde ise toplamda 43 parça mikroplastiğe rastlanmış ve bunlardan %93'ü Fibril ve %7'si Fragment olup su örneklerinde de en çok karşımıza çıkan renk siyah (%48,8) olarak tespit edilmiştir. Elde edilen mikroplastik parçalarının tipleri göz önüne alındığında, pelet tip parçanın hiç elde edilmemesi içme suyu havzası olduğu için korunduğu bilinen göle herhangi bir evsel atık deşarjının yapılmadığını desteklemiştir. Rastlanan fibril ve fragment parçaların ise dolaylı olarak rüzgâr, hidrometeorolojik olaylar ve göle su getiren akarsular ile ya da direkt olarak göl içinde gerçekleştirilen sportif olta balıkçılığı ile ilişkili olduğu düşünülmektedir.

Özet (Çeviri)

Today, microplastics attract attention as an important pollutant group that threatens many aquatic ecosystems. It is thought that Büyükçekmece Lake, one of the important drinking and utility water basins for Istanbul province, may also be under the influence of this widespread pollutant. The aim of this study is to determine the possible microplastic load of this lake ecosystem using fish and surface water. 120 Atherina boyeri, 53 Neogobius melanostomus and 81 Gambusia holbrooki samples were collected from the lake with seasonal field studies carried out between November 2023 and July 2024. A total of 600 liters of surface water was taken from each sampling station in parallel with the fish samples. Microplastics in the digestive tract and gills of fish samples were examined separately. The samples, which were removed from organic tissue with appropriate methodological work, were filtered with a vacuum filtration system containing Whatmann GF/A type glass fiber filter paper. The microplastics obtained after the filtration process were examined under a stereomicroscope and recorded in terms of shape, size, color and number. A total of 223 microplastics were found in 254 individuals examined, 115 of which were obtained from the digestive tract and 108 from the gills. These microplastics were encountered in two types as Fibril and Fragment, while the percentages of the pieces were %89,20 and %10,80, respectively. The most dominant color of the obtained pieces was black (%52). In surface water samples, a total of 43 pieces of microplastic were found, %93 of which were Fibril and %7 were Fragment, and the most common color in water samples was determined to be black (%48,8). Considering the types of microplastic pieces obtained, the fact that no pellet type piece was obtained supported that no domestic waste was discharged into the lake, which is known to be protected as it is a drinking water basin. It is thought that the fibril and fragment pieces encountered are indirectly related to wind, hydrometeorological events and streams bringing water to the lake, or directly to sport fishing carried out in the lake.

Benzer Tezler

  1. Marmara bölgesinde su ile örtülü alanların orijinal ve yapay landsat-4 görüntü verileri yardımı ile incelenmesi

    Die Untersuchung der mit wasser bedeckten flöchen im marmara gebiet mit hilfe der original- und ratiodaten von landsat-4 aufnahmen

    DERYA MAKTAV

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1985

    İstanbul Teknik Üniversitesi

    Yükleniyor...

  2. Marmara bölgesinde yere yakın hava tabakalarındaki regraksiyon katsayısının araştırılması

    Research on the refraction coefficient of the lower atmospheric air layers in the Marmara region

    ÜNAL ÖĞÜN

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1984

    İstanbul Teknik Üniversitesi

    Yükleniyor...

  3. Mobilyada test teknikleri ve kalite kontrol üzerine araştırmalar

    Başlık çevirisi yok

    ARİF GÜRAY

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    1988

    Hacettepe Üniversitesi

    Ağaç İşleri Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı

    Yükleniyor...

  4. Büyük Çekmece gölü havzasının jeomorfolojisi

    Başlık çevirisi yok

    TÜLİN TAŞPINAR

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1990

    İstanbul Üniversitesi

    Yükleniyor...

  5. Terkos ve Büyükçekmece gölleri çevresinin litolojik özellikleri ve jeomorfolojisi

    Başlık çevirisi yok

    AHMET KÖKEN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1991

    İstanbul Üniversitesi

    Yükleniyor...