Camilerin ısıl konfor ve enerji tüketimi açısından değerlendirilmesi için bir yöntem: İstanbul örneği
A method for assessment of mosques in terms of thermal comfort and energy consumption: Istanbul as a case
- Tez No: 970824
- Danışmanlar: PROF. DR. GÜLAY ZORER GEDİK
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Yıldız Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Yapı Fiziği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez çalışması sekiz ana bölümden oluşmaktadır. Tez kapsamında öncellikle camilerin tasarım özellikleri ve ısıl konfor ile ilgili ayrıntılı bir literatür taraması ve alan çalışmaları yapılmıştır. Bu aşamada elde edilen veriler camilerin tasarım senaryolarının oluşturulmasında kullanılmıştır. Tez kapsamında oluşturulacak yöntemin uygulanması için ılıman nemli iklim bölgesinde bulunan İstanbul ili örnek seçilmiştir. Alan çalışmaları sonrası tez kapsamında kullanılacak programın doğrulanması (Sketchup ve Openstudio programları) ve ısıl konfor, enerji tüketimi ölçümlerinin yapılabilmesi için İstanbul'da mevcut bir cami örnek olarak belirlenmiştir. Caminin gerçek verileri ile simülasyon programındaki veriler karşılaştırılarak programın doğrulanması sağlanmıştır. Program doğrulaması aşamasından sonra, iklim şartlarından ilk etkilenen ve dış ortamla iç ortamı ayırıcı görevi üstlenen cami yapı kabuğunun incelenmesi aşamasına geçilmiştir. Burada yapı kabuğu bileşenlerinin ısı iletim katsayısı, saydam alan özellikleri, gölgelendirme elemanı kullanımı durumu referans senaryoya göre karşılaştırılmıştır. Yapı kabuğu özellikleri belirlenen camilerin HVAC sistem türlerine göre plan, alan ve üst örtü senaryoları analiz edilmiştir. Kare, dikdörtgen ve daire plan şeması, küçük, orta, büyük ölçek türleri, tek kubbeli, çok kubbeli, teras çatılı ve piramidal/topuz çatı üst örtü türleri, fancoil sistem, radyatörlü sistem, yerden ısıtma sistem, klimalı sistem ve yer merkezli ısı pompası sistemlerinin karşılaştırmalı enerji tüketim verileri incelenmiştir. Ayrıca camilerin kullanım programları ve hava sızdırmazlık oranlarına da bakılmıştır. Elde edilen bilgiler ve oluşturulan yöntem ışığında camiler için enerji etkin tasarım önerileri geliştirilmiş ve uygun HVAC sistem özellikleri belirlenmiştir.
Özet (Çeviri)
This thesis consists of eight main sections. Within this scope, a detailed literature review and field studies were conducted regarding thermal comfort and the design characteristics of mosques. The data obtained at this stage were used to develop design scenarios for mosques. To provide an example for the method to be established within the scope of the thesis, Istanbul, located in a temperate humid climate zone, was selected. First, the validation of the programs to be used in the thesis (SketchUp and OpenStudio) was conducted, and an existing mosque in Istanbul was selected for thermal comfort and energy consumption measurements. The real data of the existing mosque were compared with the simulation program data to ensure program validation. Following the validation stage, the study moved on to examining the mosque building envelope, which is the first to be affected by climatic conditions and serves as a separator between the indoor and outdoor environments. The heat transfer coefficient of the building envelope components, the characteristics of transparent areas, and the use of shading elements were compared based on a reference scenario. The characteristics of the building envelope were analyzed according to the HVAC system types of the selected mosques, including their plan, area, and roof cover scenarios. Comparative energy consumption data were examined for different plan layouts (square, rectangular, and circular), scale types (small, medium, and large), and roof cover types (single-dome, multi-dome, terrace roof, and pyramidal roof). Additionally, various HVAC systems were compared, including fan coil systems, radiator systems, underfloor heating systems, air conditioning systems, and ground-source heat pump systems. The study also considered the usage schedules of mosques and their air change ratios. Based on the obtained data and the developed methodology, energy-efficient design recommendations were proposed for mosques, and suitable HVAC system characteristics were identified.
Benzer Tezler
- Dini yapıların ısıl konfor ve enerji tüketimi açısından incelenmesi ve değerlendirilmesi: Marmara İlahiyat Cami ve Hz. Ali Cami örnekleri
Evaluation of the religious buildings in terms of thermal comfort and energy consumption: Marmara Theology Mosque and Hz. Ali Mosque as cases
AHMET BİRCAN ATMACA
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. GÜLAY ZORER GEDİK
- Konutlarda yapı kabuğunun ses yalıtımı ve maliyet etkinlik açısından optimizasyonu
Optimization of the building envelope in dwellings in terms of sound insulation and cost efficiency
IŞIL İPLİK
Doktora
Türkçe
2026
MimarlıkYıldız Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. MEHMET NURİ İLGÜREL
- Bina kabuğunda ısı yalıtımı uygulamalarının yapısal performansı ve etkinliğinin İstanbul'da bir alan çalışması ile incelenmesi
A field study in İstanbul on constructional performance and efficiency of thermal insulation applications in building envelope
MEHMET TÜRKMEN
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
PROF. DR. HÜLYA KUŞ
- Camilerde ısıl konfor ve iç ortam hava kalitesinin tespiti ve ısıtma soğutma enerji tüketiminin azaltılması için farklı stratejilerin değerlendirilmesi
Investigation of thermal comfort and indoor air quality in mosques and evaluation of heating and cooling strategies for energy consumption reduction
AHMET YÜKSEL
- The determination of the retrofitting strategies on thermal comfort and energy efficiency of mosques: Yaşamkent mosque example
Camilerinin ısıl konfor ve enerji performansına yönelik iyileştirme önerilerinin belirlenmesi: Yaşamkent camii örnek
HOSAM MOHAMED ABDULSALAM DWELA
Yüksek Lisans
İngilizce
2022
MimarlıkKarabük ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MERVE TUNA KAYILI