Marul (lactuca satıva cv cospırına) bitkisinin iyot alımı üzerine farklı formlarda azot beslemesinin etkilerinin araştırılması
Effects of nitrogen forms on iodine uptake of lettuce (Lactuca sativa cv cosprina) plants
- Tez No: 971748
- Danışmanlar: PROF. DR. İSMAİL TÜRKAN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Ziraat, Biyoloji, Agriculture, Biology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Ege Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Biyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Botanik Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
İyot eksikliğinin küresel çapta bir beslenme sorunu olduğu bilinmektedir. Tiroit bezinin sağlıklı çalışmasını sağlamanın yanında tiroit bezinden salgılanan T3 ve T4 hormonlarının yapısına katılan iyot, hamilelikte, doğum sonrası ve büyüme boyunca insanın beyin gelişimi ve metabolizması için hayatidir. Günlük tükettiğimiz besinlerden deniz kökenli gıdalar, süt ve süt ürünleri iyi birer iyot kaynağıyken yaygın olarak tükettiğimiz bitkisel besinler iyot açısından oldukça fakirdir. Topraktan, köklerce alınmasının ardından ksilemde taşınması sebebiyle bitkinin diğer dokularına yeterince aktarılamadığı için bitkinin tohum, meyve ve kök yumruları gibi organları fakir birer iyot kaynağı haline gelmektedir. Buna bağlı olarak literatürde birçok iyot gübrelemesi çalışması olmasına rağmen elde edilen sonuçlar birbiriyle tam bir uyum içerisinde değildir. İyotun toprakta indirgenme ve kökler tarafından alınma süreçlerinde diğer bazı iyonlarla mücadeleye girdiği bilinse de azot (N) gübrelemesinin iyot alımı üzerine etkisi hakkında bir araştırma yapılmamıştır. Bu eksikliği gidermek amacıyla çalışmamızda Marul (Lactuca sativa Cv Cospirina) bitkisinde yaygın kullanılan N formlarının ve dozlarının ve bunların yanında toprakta bol bulunan iyonlardan olan sülfat (SO₄²⁻) ve klorun (Cl⁻) iyot alımı üzerine etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.
Özet (Çeviri)
Iodine deficiency is recognized as a global nutritional problem. In addition to ensuring the proper functioning the thyroid gland, iodine is the main component of T3 and T4 hormones, making it vital for brain development and metabolism during pregnancy, postpartum and growth. While sea food, dairy products and milk are good dietary sources of iodine, commonly consumed plant based foods are notably poor. Due to limited translocation throught xylem after uptake by roots iodine does not accumulate sufficiently in plant tissues such as seeds, fruits and root tubers which maket hem inadequate iodine sources. Although numerous studies have been published on iodine fertilization, their results remain inconsistent. While it is known that iodine competes with other ions during reduction in soil and root uptake, the effect of nitrogen (N) fertilization on iodine uptake has not been investigated. To fill the gap in literature, our study aims to explore the effect of common nitrogen forms and their dosages as well as the effect of sulfate (SO₄²⁻) and chloride (Cl⁻) which are abundant soil anions on the iodine uptake of Lettuce (Lactuca sativa Cv. Cospirina) plant.
Benzer Tezler
- Sarıcakaya (Eskişehir) bölgesi bitümlü şeyllerinde organik jeokimyasal araştırma
Organic geochemical investigation of bituminous shales of Sarıcakaya-Eskişehir region
NECLA AKÇA
- Basın işletmelerinde pazarlama ve reklamın mamül özelliğinin incelenmesi
Başlık çevirisi yok
CENGİZ ÖZDİKER
