Tropikal meyve yetiştiriciliği için mahsul planlaması: Alanya örneği
Crop planning for tropical fruit cultivation: The case of Alanya
- Tez No: 973880
- Danışmanlar: PROF. DR. MEHMET GÜMÜŞ
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Endüstri ve Endüstri Mühendisliği, Industrial and Industrial Engineering
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2026
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Alanya Alaaddin Keykubat Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Endüstri Mühendisliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, Çok Kriterli Karar Verme (ÇKKV) yöntemleri ve matematiksel optimizasyon yaklaşımı kullanılarak Alanya ilçesinde tropikal meyve yetiştiriciliği için uygun ürün alternatiflerinin belirlenmesi ve optimum üretim planının oluşturulmasını amaçlamaktadır. Tropikal meyve yetiştiriciliğinde ürün seçimi, ekonomik getiri, iklim uygunluğu, yatırım maliyeti, üretim özellikleri ve pazar potansiyeli gibi birçok kriterin birlikte değerlendirilmesini gerektiren bir karar problemidir. Çalışmanın ilk aşamasında, tropikal meyve alternatiflerinin değerlendirilmesinde etkili olan kriterlerin önem ağırlıkları uzman görüşlerine dayalı olarak Best Worst Method (BWM) kullanılarak belirlenmiştir. Ardından elde edilen kriter ağırlıkları, alternatiflerin çok kriterli değerlendirilmesi ve sıralanması amacıyla Küresel Bulanık RATGOS yöntemine entegre edilmiştir. Son aşamada ise elde edilen alternatif uygunluk skorları ekonomik göstergelerle birlikte karma tamsayılı doğrusal programlama modelinde kullanılarak optimum arazi tahsisi ve üretim deseni belirlenmiştir. Bu kapsamda geliştirilen BWM–Küresel Bulanık RATGOS-karma tamsayılı optimizasyon modeli, tropikal meyve yetiştiriciliğinde ürün alternatiflerinin değerlendirilmesi ve optimum üretim planının oluşturulmasına yönelik bütünleşik bir karar destek yaklaşımı sunmaktadır. Önerilen yaklaşım ile ekonomik, teknik ve üretim koşulları birlikte değerlendirilerek Alanya bölgesindeki tropikal meyve üretim kararlarının daha sistematik bir şekilde desteklenmesi amaçlanmaktadır.
Özet (Çeviri)
This study aims to determine suitable crop alternatives and develop an optimal production plan for tropical fruit cultivation in Alanya through the integration of Multi Criteria Decision-Making (MCDM) methods and mathematical optimization approaches. Crop selection in tropical fruit cultivation represents a complex decision problem that requires the simultaneous consideration of multiple criteria, including economic return, climatic suitability, investment cost, production characteristics, and market potential. In the first stage of the study, the importance weights of the criteria affecting the evaluation of tropical fruit alternatives were determined using the Best Worst Method (BWM) based on expert opinions. Subsequently, the obtained criterion weights were integrated into the Spherical Fuzzy RATGOS method for the multi-criteria evaluation and ranking of alternatives. In the final stage, the suitability scores of the alternatives were incorporated into a mixed-integer linear programming model together with economic indicators to determine the optimal land allocation and crop pattern. Within this framework, the proposed BWM-Spherical Fuzzy RATGOS-mixed integer optimization model provides an integrated decision support approach for evaluating crop alternatives and developing an optimal production plan in tropical fruit cultivation. The proposed approach aims to support tropical fruit production decisions in the Alanya region in a more systematic manner by considering economic, technical, and production-related conditions simultaneously.
Benzer Tezler
- Sub-tropikal meyve yetiştiriciliği için uygun tarım alanlarının iklimsel etkilere göre makine öğrenmesiyle mekânsal kestirimi
Spatial prediction of suitable agricultural areas for sub-tropical fruit cultivation based on climatic effects employing machine learning
MEHMET ÖZGÜR ÇELİK
Doktora
Türkçe
2025
Mersin ÜniversitesiUzaktan Algılama ve Coğrafi Bilgi Sistemleri Ana Bilim Dalı
Yükleniyor...
- Farklı yetiştirme ve terbiye sistemlerinin passiflora (Passiflora L.)'da büyüme-gelişme, verim ve kalite üzerine etkileri
The effects of different growing and training systems on growth-development, yield and quality of passiflora (Passiflora L.)
RECEP BALKIÇ
- Ege Üniversitesi Güneş Enerjisi Enstitüsü tarafından geliştirilen serada muz yetiştirilmesinde hava sıcaklıklarının optimizasyonunun araştırılması
Research of optimization of air temperatures for raising the green house developed by Ege University sun-energy
YILDIZ DOĞDU
- Tropik meyve yetiştiriciliği yapan üreticilerin girişimcilik kararlarını etkileyen faktörlerin analizi: Antalya ili örneği
Analysis of the factors affecting the entrepreneurship decisions of tropical fruit growers: The case of Antalya province
MELİKE BAHÇECİ
- Yaş sebze ve meyve sektörü mevzuatının dağıtım kanalları açısından incelenmesi (1953-2013); 5957 sayılı Kanundan beklentiletiler
Examining legislation of raw vegetable and fresh fruit sector in terms of distribution channels (1953-2013); Expectations of the law no 5957
HÜSEYİN KIR