Order and error in architectural production
Mimari yapımda düzen ve hata
- Tez No: 975402
- Danışmanlar: PROF. AYŞEN SAVAŞ SARGIN
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Mimarlık, Architecture
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: İngilizce
- Üniversite: Orta Doğu Teknik Üniversitesi
- Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Tez, mimarlıkta düzen ve hata arasındaki ilişkiyi norm ile sapma arasındaki sabit bir ikilik olarak değil, tarihsel olarak koşullara bağlı, epistemolojik olarak inşa edilmiş ve işleyiş açısından istikrarsız bir ara yüz olarak yeniden kavramsallaştırmaktadır. Düzen ve hatanın, her biri diğerine dönüşme kapasitesine sahip, birbirine bağımlı yörüngeler olduğunu öne sürerek, mimari düşünmede hatanın merkezi rolünü vurgular. Erken modern epistemolojilere dayanan ve Francis Bacon ile Michel Foucault gibi düşünürlerden beslenen çalışma, sınıflandırma rejimlerinin, bilimsel akıl yürütmenin ve temsili sistemlerin yalnızca 'düzen' olarak kabul edileni değil, aynı zamanda 'hata' olarak görüleni de nasıl inşa ettiğini inceler. Bacon'un doğanın üç değişken durumuna ilişkin modelinden hareketle, mimari üretimlerin koşullu, doğrusal olmayan ve sürekli evrilen süreçler olarak anlaşılmasına yönelik bir çerçeve önerir. Bu çerçeve, tablo, liste ve örüntü gibi örnekler üzerinden, bu yüzeyleri yalnızca görsel formatlar olarak değil, düzen ile hata arasındaki müzakerenin işlediği epistemik yüzeyler olarak kurgulayan 'arayüz' kavramı aracılığıyla genişletilir. Bu aracılık eden yüzeyler, mimari düşünmeyi kaydeden, yapılandıran ve kimi zaman istikrarsızlaştıran etkin aktörler olarak incelenir; dahil etmenin dışlamayı, tekrarın kopuşu, sınıflandırmanın ise çoğu zaman kendi uyumsuzluklarını ürettiğini ortaya koyar. Bacon'un üçlü modeli ile ara yüz kavramını bir araya getiren çalışma, mimari üretimi, kurallar ile istisnaların, normlar ile anomalilerin sabitlenmekten çok müzakere edildiği, süreklilik arz eden aracılıklar tarafından şekillenen bir alan olarak çerçeveler. Sonuçta tez, bu gerilimi çözmeyi değil, çoğaltmayı; hatayı, mimarlığın terimlerini, süreçlerini ve tutarlılık iddialarını sürekli yeniden tanımladığı üretken bir koşul olarak ele almayı amaçlar.
Özet (Çeviri)
The thesis reconceptualizes the relationship between order and error in architecture not as a fixed binary between norm and deviation, but as a historically contingent, epistemologically constructed, and operationally unstable interface. It argues that order and error are co-dependent trajectories, each capable of transforming into the other, highlighting the central role of error in architectural reasoning. Grounded in early modern epistemologies and informed by thinkers such as Francis Bacon and Michel Foucault, it traces how classificatory regimes, scientific reasoning, and representational systems construct not only what is accepted as 'order' but also cast 'error.' Building on Bacon's model of nature's three mutable states, the thesis proposes a framework for understanding architectural productions as contingent, non-linear, and evolving. This framework is extended through the concept of the 'interface,' not only visual formats such as lists, tables, and patterns, but epistemic surfaces where the negotiation between order and error becomes operative. These mediatory surfaces are examined as active actors that register, structure, and destabilize architectural reasoning, revealing that inclusion implies exclusion, repetition invites rupture, and classification often produces its own misalignments. By mobilizing Bacon's tripartite model alongside the concept of interface, the study frames architectural production as a field shaped through ongoing mediations, where rules and exceptions, norms and anomalies, are negotiated rather than fixed, revealing how architectural knowledge is produced, contested, and transformed. Ultimately, the thesis does not aim to resolve the tension, but to further multiply it, to treat error as a generative condition through which architecture continually redefines its terms, processes, and claims to coherence.
Benzer Tezler
- Kuir okuma: Dijital değerlerin mimarlık üretimlerinde potansiyelleri
Queer reading: The potential of digital values in architectural productions
FEYZA ÇINAR
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Mimarlıkİstanbul Teknik ÜniversitesiMimarlık Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ İFFET HÜLYA ARI
DR. SEVGİ TÜRKKAN SROKA
- Architecture as a technology of framing experience: Camera obscura, camp, and the confessional
Bir deneyim çerçeveleme teknolojisi olarak mimarlık: Karanlık oda, kamp, ve günah çıkarma odası
VELİ ŞAFAK UYSAL
Doktora
İngilizce
2009
Felsefeİhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesiİç Mimarlık ve Çevre Tasarımı Ana Sanat Dalı
YRD. DOÇ. DR. İNCİ BASA
- Şebeke analizi ile proje yönetimi: Beton prefabrikasyon üretim yapan fabrikalarda bir uygulama
Project management with network analysis: An application in the factories producing precast concrete
KEREM ÖMER ORBAY
- Yersel lazer tarayıcı sisteminin endüstriyel ölçümlerde kullanımı
Usage of terrestrial laser scaning system in industrial measurements
BURAK ŞENEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
Jeodezi ve FotogrametriYıldız Teknik ÜniversitesiHarita Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ATINÇ PIRTI
- A simulation-based decision support tool for economical materials management system in the construction industry
İnşaat sektöründe ekonomik malzeme yönetim sisteminin seçimi için simulasyon tabanlı karar destek modeli
GÜL POLAT
Doktora
İngilizce
2005
İnşaat Mühendisliğiİstanbul Teknik ÜniversitesiMakine Mühendisliği Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. MEHMET UĞUR MÜNGEN
PROF. DR. DAVİD ARDİTİ