Geri Dön

Ebû Bekr el-Hâzimî (584/1188) ve hadis ilmindeki yeri

Abū Bakr al-Hāzimī (584/1188) and his position in the science of hadith

  1. Tez No: 975518
  2. Yazar: HUZEYFE ÇIĞIRGAN
  3. Danışmanlar: PROF. DR. ADİL YAVUZ
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Din, Religion
  6. Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: Necmettin Erbakan Üniversitesi
  10. Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Hadis Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu tezde 6/12. asır muhaddislerinden Ebû Bekr el-Hâzimî'nin hayatı ve hadis ilmindeki yeri incelenmektedir. Hadislerde nesih dalında kaleme alınmış en başarılı çalışma kabul edilen el-İ'tibâr ve Kütüb-i Hamse müelliflerinin hadis alma şartlarını irdeleyen Şürûtü'l-eimmeti'l-hamse ile tanınan Hâzimî'nin çok miktarda telifi bulunmakta olup bunların bazıları konularında öncü sayılmaktadır. Dirayeti ve güçlü hafızasıyla yaşadığı dönemde hadis ilminin zirvesi menzilesinde görülen Hâzimî; Ebû Mûsâ el-Medînî gibi meşhur âlimlerden ders almış, aralarında İbnü'd-Dübeysî'nin bulunduğu onlarca talebeye hocalık yapmıştır. Zâhidâne bir ömür sürmüş; 35 yaşlarında âhirete irtihali dolayısıyla en genç vefat eden âlim olarak nitelendirilmiştir. Tez iki bölümden müteşekkildir. Birinci Bölüm'de Hâzimî'nin hayatı ve ilmî şahsiyeti etraflıca incelenmiş, bu hususta başka bir çalışmaya ihtiyaç bırakılmaması hedeflenmiştir. Hadis ilmindeki konumunun ele alındığı İkinci Bölüm'de ise rivayet aktarımında takip ettiği metot, Kütüb-i Hamse yazarlarının hadis alma prensipleri hususunda ileri sürdüğü esaslar, hadislerin sıhhatine dair yaptığı değerlendirmeler, muhtelifü'l-hadîs meselelerine yaklaşımı ve geçmiş ulemâyı tenkitleri üzerinde durulmuştur. Senedle naklettiği kimi rivayete başka kaynaklarda rastlanmadığı, İbn Mâce'yi zikretmediği Şürût'un“kütüb-i sitte”kavramının kabul edilme sürecinde önemli bir konum işgal ettiği, râvileri hocayla birlikteliklerine göre özgün biçimde incelediği 5'li tabakanın muteber bulunduğu, hadislere sıhhat hükmü vermede eser merkezli bir yol izleyerek mütesâhil davrandığı ve ortaya koyduğu 50 tercih sebebinin muhaddislerce kabul gördüğü sonuçlarına ulaşılmıştır.

Özet (Çeviri)

This thesis examines the life and scholarly position of Abū Bakr al-Ḥāzimī, one of the 6th/12th-century hadith scholars. Al-Ḥāzimī is best known for his works al-I'tibār, considered the most successful study on abrogation in hadith, and Shurūṭ al-aʾimmah al-khamsah, in which he discusses the criteria of the five canonical hadith compilers. He authored numerous works, some of which are regarded as pioneering in their respective fields. Renowned for his discernment and strong memory, al-Ḥāzimī was regarded in his time as being at the pinnacle of hadith scholarship. He studied under prominent scholars such as Abū Mūsā al-Madīnī and taught dozens of students, including Ibn al- Dubaysī. Leading a life of ascetic devotion, al-Ḥāzimī passed away at around the age of thirty-five, making him one of the youngest scholars to have died at such an early age. The thesis consists of two chapters. In the first chapter, al Ḥāzimī's life and scholarly personality are examined in detail, with the aim of leaving no further need for another study on this subject. The second chapter, which focuses on his position in the field of ḥadīth, discusses his method of transmitting reports, the principles he proposed regarding the criteria adopted by the compilers of the Kutub al Khamsah, his evaluations concerning the authenticity of ḥadīths, his treatment of issues related to mukhtalif al ḥadīth, and his criticisms of earlier scholars. It is concluded that some of the reports he transmitted with their isnāds are not found in other sources; that his Shurūṭ, in which Ibn Mājah is not mentioned, occupies an important place in the process of establishing the concept of al kutub al sittah; that his unique fivefold classification of narrators based on the duration of their companionship with their teachers was regarded as authoritative; that he adopted a work centered and relatively lenient approach when assessing the authenticity of ḥadīths; and that the fifty criteria he formulated for preferring one report over another were well received by later ḥadīth scholars.

Benzer Tezler

  1. Ebu Bekr el Mervezi ve Kitabu'l-Cuma ve Fadliha isimli hadis cüz'ü

    Başlık çevirisi yok

    NECDET ARMAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1988

    DinMarmara Üniversitesi

    DOÇ. DR. İSMAİL L. ÇAKAN

  2. Ebu Bekr el-Harizmi ve risaleleri

    Ebu Bekr el-Harizmi ve resailuhu

    RECEP ÇİNKILIÇ

    Yüksek Lisans

    Arapça

    Arapça

    2001

    Doğu Dilleri ve EdebiyatıGazi Üniversitesi

    Arap Dili Eğitimi Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AZMİ YÜKSEL

  3. Ebû bekr el-Bâkıllânî'nin metinleşme süreci bağlamında Kur'ân savunusu -El-İntisâr örneği-

    Abu bakr al-bâqillânî's defence of the Qur'ân in the context of its process of textualization -example of Al-Intisâr-

    ABDULVAHAP KÖSESOY

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2019

    DinMarmara Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUHSİN DEMİRCİ

  4. Ebû Bekr El-Katîî ve hadis ilmindeki yeri

    Abû Bakr Al-Katîî and his place in the hadith

    FURKAN GAN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2021

    DinMarmara Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. ATAULLAH ŞAHYAR

  5. Ebû Bekr el-Beyhakî'nin hadis usulü anlayışı (“el-Medhal ilâ Kitabi's-Sünen”özelinde)

    The hadith methodology of Abū Bakr al-Bayhaqi in the light of his work“al-Madkhal ila Kitab al-Sunan”

    MEHMET FATİH KAYA

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    DinNecmettin Erbakan Üniversitesi

    Temel İslam Bilimleri Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. MUHİTTİN UYSAL