Yeşilçam'dan günümüze patolojik anne–oğul ilişkisinin dönüşümü
The transformation of the pathological mother-son relationship from Yeşilçam to today
- Tez No: 976684
- Danışmanlar: PROF. DR. TUĞBA ELMACI
- Tez Türü: Doktora
- Konular: İletişim Bilimleri, Radyo-Televizyon, Communication Sciences, Radio and Television
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Medya ve Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu tez, Türk sinemasında anne-oğul ilişkilerinin psikanalitik bir perspektiften tarihsel dönüşümünü incelemektedir. Araştırmanın kuramsal temeli, Fransız psikanalist Jacques Lacan'ın özneleşme, ayna evresi, simgesel düzen ve fallik anne kavramlarına dayanmaktadır. İlk bölümde psikanalitik kuramın gelişimi; ikinci bölümde ise annelik olgusunun psikanalitik gelişimi, üçüncü bölümde anneliğin tarihi yer almaktadır. Dördüncü bölümde ise, Yeşilçam'dan günümüz Türk sinemasına uzanan süreçteki örneklemler üzerinden anne-oğul ilişkileri analiz edilmiştir. Beşinci ve altıncı bölümlerde ise araştırmanın yöntemi ve bulguları yer almaktadır. Nitel araştırma yöntemiyle yürütülen bu çalışma da Süt, Yumurta, Bal, Karanlıktakiler, Annesinin Kuzusu, Aydede, Korkuyorum Anne ve Bana Şans Dile filmleri seçilmiştir. Analizler sonucunda, Yeşilçam döneminde kültürel olarak sorgulanmadan kabul edilen“kutsal anne”imgesinin, yeni dönem sinemada evirildiği görülmüştür. Klasik anlatıda anne-oğul ilişkisine dair okumalar, çoğunlukla oğulun gelişim evrelerindeki tıkanmalar üzerinden yapılmış, anne figürünün“yetiştirici”yönü ise göz ardı edilmiştir. Bu tez, Türk sinemasında anne figürünü hem toplumsal hem de bilinçdışı boyutlarıyla ele alarak, söz konusu eksikliği görünür kılmayı ve alana kuramsal katkı sunmayı amaçlamaktadır.
Özet (Çeviri)
This thesis examines the historical transformation of mother–son relationships in Turkish cinema from a psychoanalytic perspective. The theoretical framework of the study is based on the concepts of subject formation, the mirror stage, the symbolic order, and the phallic mother developed by French psychoanalyst Jacques Lacan. The first chapter discusses the development of psychoanalytic theory; the second chapter focuses on the psychoanalytic evolution of motherhood; and the third chapter addresses the history of motherhood. In the fourth chapter, mother–son relationships are analyzed through selected examples ranging from Yeşilçam to contemporary Turkish cinema. The fifth and sixth chapters present the research method and findings. Conducted using a qualitative research method, the study examines the films Milk (Süt), Egg (Yumurta), Honey (Bal), Men on the Bridge (Karanlıktakiler), Mother's Lamb (Annesinin Kuzusu), Moonface (Aydede), I'm Scared, Mother (Korkuyorum Anne), and Wish Me Luck (Bana Şans Dile). The analyses reveal that the culturally unquestioned image of the“sacred mother”during the Yeşilçam era has undergone transformation in contemporary cinema. In classical narratives, interpretations of mother–son relations have largely focused on the son's developmental impasses, while overlooking the“nurturing”aspect of the mother figure. By addressing the mother figure in Turkish cinema from both social and unconscious dimensions, this thesis seeks to make this oversight visible and to contribute theoretically to the field.
Benzer Tezler
- Toplumsal bellek ve sinema: Yeşilçam'dan günümüze Ermeni sinemacılar
Social memory and cinema: Analyzing Armenian movie makers since Yesilcam
NESLİHAN ÜMMETOĞLU
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü SanatlarıMarmara ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ŞÜKRAN ESEN
- 90'lardan günümüze yoksulluk temsilleri ve armağan kültürü
Representation of poverty and gift culture in turkish cinema from 90's to present
VOLKAN IŞIL
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü SanatlarıDokuz Eylül ÜniversitesiFilm Tasarımı Ana Sanat Dalı
DOÇ. DR. DİLEK TUNALI
- Türk sineması'nda yan karakter olarak LGBTİ temsilleri
LGBTI representations as supporting roles in Turkish cinema
MARİA ARABACI KOÇ
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Sahne ve Görüntü Sanatlarıİstanbul Okan ÜniversitesiGüzel Sanatlar Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT TIRPAN
- Demokrat parti siyasetinin Türk sinemasına yansıması
Reflecting democratic party politics on Turkish cinema
ÜNAL ÜSTÜNDAĞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Siyasal BilimlerMarmara ÜniversitesiAtatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. VAHDETTİN ENGİN
- Türk sinemasında yoksul-madun öznenin direniş pratikleri
Resistance practies of the poor-subordinate subject in Turkish cinema
HACER AKER
Doktora
Türkçe
2019
Radyo-TelevizyonSelçuk ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MERAL SERARSLAN