Sosyal bilgiler öğretiminde yerel tarih ve sözlü tarih kullanımının beceri ve tutumlara etkisi
The effect of using local history and oral history in social studies education on, skills, and attitudes
- Tez No: 977280
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ ADEM DAĞAŞAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Eğitim ve Öğretim, Education and Training
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Kafkas Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Türkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Sosyal Bilgiler Eğitimi Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmanın amacı, sosyal bilgiler öğretiminde yerel tarih ve sözlü tarih yöntemlerinin öğrencilerin tarihsel düşünme becerileri, derse yönelik tutumları ve kültürel farkındalık düzeyleri üzerindeki etkilerini incelemektir. Araştırmada, karma yöntem deseninden faydalanılmıştır. Nicel veriler, ön test-son test deney grubu ile yarı deneysel desen aracılığıyla elde edilmiş; nitel veriler ise 5. Sınıf düzeyinde eğitim gören öğrenci görüşmelerinden sağlanmıştır. Çalışma grubunu, 2023-2024 Eğitim öğretim yılında Kars ilinde yer alan Devlet ortaokulunda eğitim gören 5.sınıf düzeyindeki öğrenciler oluşturmaktadır. Veri toplama araçları olarak, Kültürel Mirasa Yönelik Tutum Ölçeği ve yarı yapılandırılmış görüşme formu kullanılmıştır. Uygulama sürecinde deney grubuna, sosyal bilgiler dersi kapsamında yerel tarih ve sözlü tarih etkinlikleri uygulanmıştır. Yerel tarih etkinlikleri kapsamında öğrenciler yaşadıkları çevrenin tarihî unsurlarını araştırmış, saha çalışmaları yapmış, yerel mekânları gezmiş ve yerel belgelerden faydalanmıştır. Sözlü tarih etkinliklerinde ise öğrenciler, toplumsal hafızaya dair veriler toplamış ve geçmişle günümüz arasında bağ kurma fırsatı bulmuştur. Araştırma sonuçlarına göre, deney grubundaki öğrencilerin tarihsel düşünme becerilerinde ve sosyal bilgiler dersine yönelik tutumlarında anlamlı düzeyde artışlar gözlenmiştir. Ayrıca, öğrencilerin yerel kimlik bilinci geliştirdiği, kültürel mirasa karşı farkındalıklarının arttığı ve tarihi olaylara daha eleştirel ve empatik bir bakış açısıyla yaklaşmaya başladıkları tespit edilmiştir. Nitel bulgular da nicel verileri destekler nitelikte olup öğrencilerin öğrenme sürecine daha aktif katıldıkları ve dersi daha anlamlı buldukları yönünde ifadeler içerdiği görülmüştür. Elde edilen bulgular doğrultusunda, sosyal bilgiler öğretiminde yerel tarih ve sözlü tarih yöntemlerinin yapılandırılmış ve planlı bir biçimde kullanılması önerilmektedir. Bu tür uygulamaların öğrencilerin aynı zamanda sosyal sorumluluk bilinci, kültürel farkındalık ve tarihsel empati gibi üst düzey becerilerini geliştirme potansiyeli taşıdığı sonucuna ulaşılmıştır.
Özet (Çeviri)
The aim of this study is to examine the effects of using local history and oral history methods in social studies education on students' historical thinking skills, attitudes toward the course, and levels of cultural awareness. A mixed-methods research design was employed in the study. Quantitative data were obtained through a quasi-experimental design with a pre-test and post-test experimental group. The study group consisted of 5th-grade students attending state Middle School in Kars during the 2023–2024 academic year. The data collection tools included the Attitude Scale Toward Cultural Heritage and a semi-structured interview form. During the implementation process, local history and oral history activities were conducted with the experimental group as part of the social studies curriculum. As part of the local history activities, students investigated historical elements of their local environment, conducted field studies, visited local sites, and utilized local documents. In the oral history activities, students gathered information related to collective memory and had the opportunity to establish connections between the past and the present. According to the results of the research, significant improvements were observed in the historical thinking skills and attitudes towards social studies among the students in the experimental group. Additionally, it was found that students developed a sense of local identity, increased their awareness of cultural heritage, and began to approach historical events with a more critical and empathetic perspective. The qualitative findings supported the quantitative data, indicating that students participated more actively in the learning process and found the lessons to be more meaningful. Based on the findings, it is recommended that local history and oral history methods be used in a structured and planned manner in social studies education. Such practices have the potential to enhance students' higher-order skills such as social responsibility, cultural awareness, and historical empathy.
Benzer Tezler
- Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının sözlü tarih yöntemine ilişkin deneyimleri
Experiences of social study teachers with the method of oral history
ELİF DEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
Eğitim ve ÖğretimTokat Gaziosmanpaşa ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ HAKAN ÖRTEN
- Sosyal bilgiler öğretiminde yerel tarih kullanımına ilişkin öğretmen tutum ve görüşleri: Rize ili örneği
Teacher attitudes and opinions towards the use of local history in social studies teaching: Rize province example
NİLAY YENİAY
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Eğitim ve ÖğretimRecep Tayyip Erdoğan ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. AYŞE SEYHAN
- Sosyal bilgiler öğretiminde yerel tarih konularının kullanımına ilişkin öğretmen tutumları
The attitudes of teachers about local historical issues in social studies teaching
İRFAN ARSLAN
- Yerel ve sözlü tarihin tarih derslerinde kullanımına yönelik öğretmen ve öğrenci görüşleri: Yozgat örneği
Teacher and student views on the use of local and oral history in history lessons: The example of Yozgat
KÜRŞAT BOZKURT
Yüksek Lisans
Türkçe
2022
TarihGazi ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilgiler Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. TUĞBA BELENLİ
- Sosyal bilgiler öğretiminde yerel ve sözlü tarih kullanımı: Ahlat örneği
The use of local and oral history in social studies teaching: Ahlat example
AYŞE GİLAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2021
Eğitim ve ÖğretimVan Yüzüncü Yıl ÜniversitesiTürkçe ve Sosyal Bilimler Eğitimi Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. KEMAL KAYA