Geri Dön

Fatih-zeyrek bölgesi tarihi yapıların mevcut çevre ile ilişkisi

The interaction between historical structures in the fatih-zeyrek district and their contemporary urban environment

  1. Tez No: 977827
  2. Yazar: SEVDA ÇOK
  3. Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ BURHAN SATICI
  4. Tez Türü: Yüksek Lisans
  5. Konular: Mimarlık, Architecture
  6. Anahtar Kelimeler: Çevresel dönüşüm, kentleşme, modernleşme, kimlik kaybı, kentsel doku, restorasyon, sürdürülebilir koruma, Loss of identity, modernization, restoration, special texture, sustainable conservation, transformation of marketing, urbanization
  7. Yıl: 2025
  8. Dil: Türkçe
  9. Üniversite: İstanbul Ticaret Üniversitesi
  10. Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
  11. Ana Bilim Dalı: Mimarlık Ana Bilim Dalı
  12. Bilim Dalı: Koruma ve Restorasyon Bilim Dalı
  13. Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.

Özet

Bu çalışmada, Zeyrek bölgesindeki tarihi yapıları, çevreleriyle olan ilişkilerini mimari, sosyal ve kültürel açılardan ele alınarak incelenmiştir. Saha gözlemleri, arşiv araştırmaları ve yapısal analizlerden elde edilen bulgular, Zeyrek'in Bizans'tan Osmanlı'ya mimari mirasını koruyan nadir kentsel dokulardan biri olduğunu göstermektedir. Ancak bu miras, modern yapılaşma baskıları, düzensiz ticari faaliyetler, görsel kirlilik ve işlevsel dönüşüm gibi tehditlerle karşı karşıyadır ve bu da yapının korunmasını ve özgün kimliğini etkilemektedir. Yapılar, Osmanlı, Bizans ve Roma dönemi mimarlığını yansıtan önemli mimari unsurlardır ve kentsel yaşamın sosyal, ekonomik ve kültürel yönlerini temsil etmektedirler. Ancak, mevcut durumda yapıların çevrelerindeki modern yüksek binalar ve düzensiz ticari yapılar, tarihi görünümlerini zayıflatmaktadır. Bu durum, yapının halka görünürlüğünü ve erişilebilirliğini azaltmaktadır. Tarihsel olarak, yapılar, çevre ile birlikte canlı bir kamusal alan oluştursa da günümüzde plansız ticari kullanımlar kültürel uyumu bozmuştur. Mimari korumada yapının tarihi değerini korumanın yanı sıra çevresel ve sosyal sürdürülebilirlik de önemlidir. Bu nedenle, korunması gereken yapılar için bütüncül bir yönetim modeli geliştirilmelidir. Yapılara özgün malzeme ve yapısal özelliklerin belgelenmesi gerektiği gibi, çevresel tasarım müdahaleleri de yapılmalıdır. Bitki örtüsü ve koruma alanları, yapının görünümünü etkilemeyecek şekilde yeniden düzenlenmelidir. Yerel halkın koruma sürecine katılımı sağlanmalı ve iletişim ağları güçlendirilmelidir. Sosyal sürdürülebilirlik için, yerel halk, esnaflar, dini cemaatler ve ziyaretçilerin dahil olduğu bir alan yönetim planı uygulanmalıdır. UNESCO Dünya Mirası gereği raporlama ve bakım faaliyetleri yerel yönetim ve koruma kurulları iş birliği ile yapılmalıdır. Ayrıca, kültürel rotalar ve dijital rehberlik sistemleri ile alanın kültürel turizm potansiyeli artırılabilir. Zeyrek bölgesinin mimari mirası, dönemsel yapılarla birleşik bir kentsel peyzaj olarak değerlendirilmelidir. Bu, fiziksel müdahaleler ve sosyo-kültürel yaşamın canlandırılması ile mümkün olacaktır.

Özet (Çeviri)

This study examines the historical structures in the Zeyrek region, examining their relationship with their surroundings from architectural, social, and cultural perspectives. Findings from field observations, archival research, and structural analyses demonstrate that Zeyrek is one of the few urban fabrics that has preserved its architectural heritage from the Byzantine to Ottoman periods. However, this heritage faces threats such as modern construction pressures, unregulated commercial activities, visual pollution, and functional transformation, which all impact the structure's preservation and unique identity. The structures are important architectural elements reflecting Ottoman, Byzantine, and Roman architecture and represent the social, economic, and cultural aspects of urban life. However, the current presence of modern high-rise buildings and unregulated commercial structures surrounding the structures diminishes their historical appearance. This reduces their visibility and accessibility to the public. While historically, the structures, along with their surroundings, formed a vibrant public space, unplanned commercial uses have disrupted their cultural harmony. In architectural preservation, environmental and social sustainability are as important as preserving the historical value of the structure. Therefore, a holistic management model must be developed for structures that require preservation. The original materials and structural features of the buildings should be documented, and environmental design interventions should also be implemented. Vegetation and protected areas should be rearranged to avoid impacting the structure's appearance. Local residents should be involved in the conservation process, and communication networks should be strengthened. For social sustainability, an area management plan should be implemented that includes local residents, tradespeople, religious communities, and visitors. Reporting and maintenance activities, as required by UNESCO World Heritage, should be carried out in collaboration with local governments and conservation boards. Furthermore, the area's cultural tourism potential could be enhanced through cultural routes and digital guidance systems. The architectural heritage of the Zeyrek region should be considered as an urban landscape integrated with period structures. This will be possible through physical interventions and the revitalization of socio-cultural life.

Benzer Tezler

  1. Tarihi kentsel çevrelerde mekansal kalitenin algısal değerlendirilmesi: Zeyrek Camii ve çevresi dünya miras alanı örneği

    Perceptual evaluation of spatial quality in historic urban environments: Zeyrek Mosque and its surroundings world heritage site

    HÜSEYİN ATAÇ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2018

    Şehircilik ve Bölge Planlamaİstanbul Teknik Üniversitesi

    Şehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. FATİH TERZİ

  2. Dış cephe kaplamalarının incelenmesi, Tarihi Yarımada Cibali Mahallesi

    Research of exterior facade covering, Tari̇hi̇ Yarımada Ci̇bali̇ Quater

    YUSUF AKYAZICI

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2017

    Mimarlıkİstanbul Aydın Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    PROF. DR. AYŞE BİLGE IŞIK

  3. İstanbul Tarihi Yarımada'daki camiye dönüştürülen bizans yapılarının onarım ve restorasyonlardan gelen bulgular ışığında mimari açıdan yeniden değerlendirilmesi

    Architectural reinterpretation of the byzantine buildings converted into mosque in the Historical Peninsula of Istanbul depending on the data revealed during the repair and restoration processes

    MURAT SAV

    Doktora

    Türkçe

    Türkçe

    2023

    MimarlıkMimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi

    Sanat Tarihi Ana Bilim Dalı

    DOÇ. DR. SELÇUK SEÇKİN

  4. Ege bölgesi zeybek oyunlarının adlarına göre tasnifi ve incelenmesi

    Aegean zeybek games by name and classification study

    FATİH MEHMET SÜRMELİ

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    2010

    Bale ve DansSakarya Üniversitesi

    Folklor ve Müzikoloji Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. EROL EROĞLU

  5. Zeyrek İbadethane Arkası Sokak 14 no.lu konağın restorasyon projesi

    The restoration project of the mansion no 14 on the İbadethane Arkası Street in Zeyrek section 1 introduction

    OYA TAŞKIN

    Yüksek Lisans

    Türkçe

    Türkçe

    1997

    Mimarlıkİstanbul Teknik Üniversitesi

    Mimarlık Ana Bilim Dalı

    YRD. DOÇ. DR. YEGAN KAHYA