Toplumsal değişim bağlamında meyhane ve rakının yeniden icadı (1980-2000)
The reinvention of meyhane and raki in the context of social change (1980–2000)
- Tez No: 978564
- Danışmanlar: PROF. DR. BURAK ONARAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Mimar Sinan Güzel Sanatlar Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Genel Sosyoloji ve Metadoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
1980'ler ve 1990'lar Türkiye'si, derin ekonomik, siyasal ve toplumsal dönüşümlerin yaşandığı; bu dönüşümlerin kültürel pratikleri de yeniden biçimlendirdiği bir dönem olmuştur. Bu dönüşüm, gündelik yaşamın olduğu kadar, yeme-içme alışkanlıklarının, eğlence kültürünün ve kentli kimliklerin de yeniden tanımlandığı bir süreci beraberinde getirmiştir. Bu tez, söz konusu dönemde rakı ve meyhane kültürünün nasıl ve neden nostaljik bir anlatı üzerinden yeniden inşa edildiğini incelemektedir. Geleneksel gibi görünen kültürel pratiklerin modern toplumsal koşullar içinde yeniden kurgulandığı yaklaşımından hareketle, rakı ve meyhane yalnızca bir yeme-içme pratiği değil; kent belleği ve kentli kimliğinin yeniden üretildiği alanlar olarak değerlendirilmiştir. Kaybolan adab-ı muaşeret ve çokkültürlü İstanbul imgesi üzerinden yükselen nostalji dalgası, bu kültürel anlatının kurucu unsuru haline gelmiştir. Bu bağlamda nostalji, meyhane ve rakı kültürünün biçimlenişinde toplumsal kimlik, kent belleği ve kültürel değerlerin yeniden üretiminde belirleyici bir rol oynamaktadır. Tez, bu nostaljik anlatının sosyal, ekonomik ve estetik boyutlarını değerlendirerek, rakı ve meyhanenin kültürel mitolojisini çözümlemeyi amaçlamaktadır
Özet (Çeviri)
The 1980s and 1990s in Turkey were marked by profound economic, political, and social transformations that also reshaped cultural practices. This transformation brought about a redefinition not only of everyday life but also of eating and drinking habits, entertainment culture, and urban identities. This thesis examines how and why rakı and meyhane culture were reconstructed through a nostalgic narrative during this period. Adopting the perspective that cultural practices perceived as traditional are, in fact, reconfigured within modern social conditions, rakı and the meyhane are interpreted not merely as practices of eating and drinking but as spaces where urban memory and urban identity are continuously reproduced. The wave of nostalgia that emerged around the loss of adab-ı muaşeret (codes of civility) and the image of a multicultural Istanbul became a constitutive element of this cultural narrative. In this context, nostalgia plays a decisive role in the formation of rakı and meyhane culture and in the reproduction of social identity, urban memory, and cultural values. The thesis aims to analyze the social, economic, and aesthetic dimensions of this nostalgic narrative and to deconstruct the cultural mythology surrounding rakı and the meyhane.
Benzer Tezler
- Sözlü tarih yöntemiyle sosyal ve mekânsal dönüşümü okumak: Bursa kuruçeşme mahallesi örneği
Reading social and spatial transformation through oral history: the case of kuruçeşme neighborhood in Bursasummary
AMİNE ÜLKER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Şehircilik ve Bölge PlanlamaBursa Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU KAMACI KARAHAN
- 1940-1980 yılları arasında modernleşme sürecinde taşrada sinema ve seyir kültürü: Çankırı örneği
Cinema and spectator culture in the countryside during the modernization process between 1940-1980: The case of Çankırı
AHMET FATİH YILMAZ
Doktora
Türkçe
2025
Sahne ve Görüntü SanatlarıAnkara Hacı Bayram Veli ÜniversitesiRadyo Televizyon ve Sinema Ana Bilim Dalı
PROF. DR. MEHMET TOPLU
- Ankara'daki canlı müzik mekânları üzerine sosyo-kültürel çözümleme
A socio-cultural analysis of live music venues in Ankara
AZİZ ÜSTÜNER
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
MüzikAnkara Müzik ve Güzel Sanatlar ÜniversitesiMüzikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BANU MUSTAN DÖNMEZ
- Toplumsal değişim bağlamında Aşk-ı Memnu romanının ve dizilerinin karşılaştırılması
Comparative study on Aşk-i Memnu, the novel and the series adapted to television, in the context of social change
EBRU AKINCI
Yüksek Lisans
Türkçe
2010
Radyo-TelevizyonGalatasaray ÜniversitesiSinema Televizyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. YASEMİN GİRİTLİ İNCEOĞLU
- Toplumsal değişim bağlamında Yavuz Turgul filmleri
In the context of social change of Yavuz Turgul movies
TUNCAY SALICI
Yüksek Lisans
Türkçe
2013
SosyolojiKarabük ÜniversitesiSosyoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ADEM SAĞIR