Toplumun afet risk algısı ve afete hazırlıklı olma durumu: Bingöl örneği
Disaster risk perception and disaster preparedness of the society: Bingöl example
- Tez No: 979979
- Danışmanlar: DR. ÖĞR. ÜYESİ NURİ DEMİREL
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Sosyoloji, Sociology
- Anahtar Kelimeler: Afet bilinci, Deprem kültürü, Risk, Sosyoloji, Disaster awareness, Earthquake culture, Risk, Sociology
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Bingöl Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Sosyoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Bingöl ilinde yaşanabilecek olası deprem risk algısını, risk toplumları kuramı çerçevesinde ele alarak değerlendirmeyi sağlamaktadır. Çalışma, deprem gibi doğal afetlerin bireysel ve toplumsal düzeydeki algısına yönelik kapsamlı bir yaklaşım sunmaktadır. Türkiye'nin en aktif fay hatlarının kesiştiği nokta üzerinde yer alan Bingöl, büyük depremlerle şekillenmiş bir tarihe sahip olup, hem fiziksel hem de toplumsal kırılganlıklarıyla afet yönetimi stratejilerinde kritik bir öneme sahiptir. Bu bağlamda, Ulrich Beck'in modernleşmeyle birlikte şekillenen risklerin yerel boyuttan, küresel boyuta taşındığını savunan risk toplumu kuramı temel alınmıştır. Ayrıca Anthony Giddens'ın günlük yaşamda risklerin dağılımını vurgulayan perspektifi de öğelerin teorik çerçevelerine katkı sağlamaktadır. Araştırmada nicel bir yöntem kullanılmış ve Google Form web2 aracıyla anket düzenlenmiş online aracılığıyla veri toplanması sağlanmıştır. Ankete, Bingöl ilinde ikamet eden 18 yaş ve üzeri bireyler gönüllülük esasıyla katılmıştır. Toplanan veriler, SPSS programı ile analiz edilerek risk algısı, kaygı düzeyi ve deprem öncesi hazırlıklı olma durumu arasındaki orantılar değerlendirilmeye çalışıldı. Araştırma kapsamında cinsiyet, yaş, eğitim düzeyi, medeni durum, Bingöl'de ikamet süresi ve geçmişte yaşanan depremler gibi demografik değişkenlerin risk algısı üzerindeki etkileri değerlendirildi. Elde edilen bulgular, yüksek bir deprem risk algısına sahip olduğunu, ancak bu algılamanın her zaman hazırlık çalışmasına dönüşmediğini göstermektedir. Ayrıca risk algısı ile kaygı düzeyi arasında güçlü bir ilişki olduğu tespit edilmiştir. Çalışma, depremlerin sadece fiziksel yıkımlarla sınırlı kalmadığını, aynı zamanda toplumsal eşitsizlikleri derinleştirdiğini, ekonomik kalkınmayı sekteye uğrattığını ve uluslararası sistemlerde zincirleme devam eden problemlere yol açtığını ortaya çıkarır. Bu birlikteliğin, Beck'in“bumerang etkileri”biçimi, yerel düzeyde meydana gelen bir afetin küresel düzeyde ekonomik ve sosyal olarak yol açabileceğini vurgulamaktadır. Araştırmanın, Bingöl ilinde risk algısının içeriğini anlamanın yanı sıra, yerel yönetimler ve sivil toplum örgütleri için etkili afet yönetim politikalarının geliştirilmesine ışık tutma önerileri sunulmaktadır.
Özet (Çeviri)
This research evaluates the potential earthquake risk perception in Bingöl province by considering the risk society theory framework. The study offers a comprehensive approach to the individual and social perception of natural disasters such as earthquakes. Bingöl, located at the intersection of Turkey's most active fault lines, has a history shaped by major earthquakes and has a critical importance in disaster management strategies with both its physical and social vulnerabilities. In this context, Ulrich Beck's risk society theory, which argues that risks shaped by modernization have moved from a local to a global dimension, is taken as a basis. In addition, Anthony Giddens' perspective emphasizing the distribution of risks in daily life also contributes to the theoretical frameworks of the elements. A quantitative method was used in the research and data was collected online using the Google Form web2 tool. Individuals aged 18 and over residing in Bingöl province participated in the survey on a voluntary basis. The collected data were analyzed with the SPSS program and the proportions between risk perception, anxiety level and pre-earthquake preparedness were evaluated. The study evaluated the effects of demographic variables such as gender, age, education level, marital status, duration of residence in Bingöl and past earthquakes on risk perception. The findings show that there is a high earthquake risk perception, but this perception does not always translate into preparation work. In addition, a strong relationship was found between risk perception and anxiety level. The study reveals that earthquakes are not limited to physical destructions, but also deepen social inequalities, disrupt economic development and cause chain problems in international systems. This association, Beck's“boomerang effects”, emphasizes that a disaster occurring at the local level can lead to economic and social consequences at the global level. In addition to understanding the content of risk perception in Bingöl province, the study also offers suggestions to shed light on the development of effective disaster management policies for local governments and civil society organizations.
Benzer Tezler
- Toplumun afet risk algısı ve afete hazırlıklı olma durumu: Kocaeli ili örneği
The community's sense of disaster risk perception and preparedness; Kocaeli province example
AHMET ÖZDEMİR
Yüksek Lisans
Türkçe
2018
Kamu YönetimiGümüşhane ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ TURGUT ŞAHİNÖZ
- Afet ve kader ilintisi Çanakkale örneği
The relationship between disaster and fate: The case of Çanakkale
ALPER USTA
Yüksek Lisans
Türkçe
2026
DinÇanakkale Onsekiz Mart ÜniversitesiDoğal Afetlerin Risk Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. EMİN UĞUR ULUGERGERLİ
- Kent planlama mesleğinin toplumdaki görünürlüğü: Kahramanmaraş depremleri örnek olayı üzerinden bir okuma
Urban planning profession in society: A reading through the case study of Kahramanmaraş earthquakes
İKRANUR AKBEZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2025
Şehircilik ve Bölge PlanlamaBursa Teknik ÜniversitesiŞehir ve Bölge Planlama Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. EBRU KAMACI KARAHAN
- Ordu ilinde ikamet edenlerin afete hazırlık ve risk algı düzeylerinin incelenmesi
Examination of disaster preparedness and risk perception levels of residents in Ordu province
ELİF ALACAK FERMAN
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
Sağlık YönetimiBezm-İ Alem Vakıf ÜniversitesiAfet Yönetimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ALPASLAN MAYADAĞLI
- Enerji politikaları çerçevesinde Türkiye'nin nükleer enerjiye olan ihtiyacı ve Türkiye'nin nükleer enerji santrallerinin kullanımında güvenliği
The need of nuclear energy in Turkey within the framework of energy policies and Turkey's safety of the use of nuclear power plants
TETYANA İBİŞ
Yüksek Lisans
Türkçe
2020
Enerjiİstanbul ÜniversitesiSiyaset Bilimi ve Kamu Yönetimi Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT ÖZLER