Bağlanma stilleri ve somatizasyon arasındaki ilişkide sosyal ve duygusal yalnızlığın aracı rolü
The mediating role of social and emotional loneliness in the relationship between attachment styles and somatization
- Tez No: 980279
- Danışmanlar: PROF. DR. FATMA YEŞİM CAN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Psikoloji, Psychology
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: İstanbul Gedik Üniversitesi
- Enstitü: Lisansüstü Eğitim Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Psikoloji Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Klinik Psikoloji Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada, bağlanma stilleri ile somatizasyon arasındaki ilişkide sosyal ve duygusal yalnızlığın aracı rolü incelenmiştir. Bağlanma stillerinin, bireylerin duygusal düzenleme biçimlerini ve stresle başa çıkma stratejilerini şekillendirmesi, bu süreçte yalnızlık deneyimleri ve bedensel belirtiler ile ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Somatizasyon, psikolojik kökenli stres ve çatışmaların bedensel belirtiler aracılığıyla ifade edilmesi olarak tanımlanmakta; sosyal ve duygusal yalnızlık ise bireyin sosyal ilişkilerinde destek yoksunluğu ve duygusal bağ kurmada eksiklik yaşamasıyla karakterize edilmektedir. Bu doğrultuda araştırmanın amacı, yetişkin bireylerde bağlanma stilleri ile somatizasyon düzeyleri arasındaki ilişkide sosyal ve duygusal yalnızlığın aracı rolünü belirlemek, ayrıca bu değişkenlerin demografik özelliklere göre farklılaşıp farklılaşmadığını incelemektir. Araştırma, Türkiye'de yaşayan 18–65 yaş aralığında 411 katılımcı (320 kadın, 91 erkek) ile yürütülmüştür. Katılımcılara Sosyodemografik Bilgi Formu, Yakın İlişkilerde Yaşantılar Envanteri-II, Yetişkinler İçin Sosyal ve Duygusal Yalnızlık Ölçeği ve Somatizasyon Ölçeği uygulanmıştır. Veriler çevrimiçi anket yoluyla toplanmış, analizlerde Pearson korelasyon, bağımsız örneklem t-testi, tek yönlü varyans analizi (ANOVA), Kruskal–Wallis testi ve PROCESS Macro (Model 4) ile aracılık analizleri kullanılmıştır. Bulgular, kaçınmacı ve kaygılı bağlanma stillerinin somatizasyon düzeyi ile pozitif yönde anlamlı ilişkili olduğunu; sosyal ve duygusal yalnızlığın bu ilişkide kısmi aracı rol üstlendiğini göstermiştir. Sosyal ve duygusal yalnızlık düzeyleri arttıkça somatizasyon düzeyinin de yükseldiği saptanmıştır. Demografik değişkenler açısından ise cinsiyet, medeni durum, eğitim düzeyi, çalışma durumu, kronik ve psikiyatrik hastalık varlığı gibi faktörlere göre anlamlı farklılıklar bulunmuştur.
Özet (Çeviri)
This study examined the mediating role of social and emotional loneliness in the relationship between attachment styles and somatization. Attachment styles are thought to shape individuals emotional regulation patterns and coping strategies with stress, which may, in turn, be associated with experiences of loneliness and physical symptoms. Somatization is defined as the expression of psychological stress and conflicts through physical symptoms, whereas social and emotional loneliness is characterized by the lack of social support and the inability to establish meaningful emotional bonds. In this context, the aim of the present study was to determine the mediating role of social and emotional loneliness in the relationship between attachment styles and somatization levels among adults, and to examine whether these variables differ according to demographic characteristics. The research was conducted with 411 participants (320 females, 91 males) aged between 18 and 65 residing in Turkey. The Sociodemographic Information Form, Experiences in Close Relationships Inventory-II, Social and Emotional Loneliness Scale for Adults, and Somatization Scale were administered to the participants. Data were collected through an online survey, and analyses included Pearson correlation, independent samples t-test, one-way analysis of variance (ANOVA), Kruskal–Wallis test, and mediation analysis using PROCESS Macro (Model 4). The findings indicated that avoidant and anxious attachment styles were positively and significantly associated with somatization levels, and that social and emotional loneliness partially mediated this relationship. It was also found that higher levels of social and emotional loneliness were associated with higher levels of somatization. Significant differences were observed according to demographic variables such as gender, marital status, education level, employment status, and the presence of chronic or psychiatric illness.
Benzer Tezler
- The moderator effect of mentalization on the link between attachment and somatization
Zihinselleştirme kapasitesinin bağlanma stili ve somatizasyon düzeyi ilişkisindeki moderatör rolü
GİZEM KÖKSAL
Yüksek Lisans
İngilizce
2017
Psikolojiİstanbul Bilgi ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
YRD. DOÇ. DR. ALEV ÇAVDAR SİDERİS
- Yetişkin bağlanma stillerinin somatizasyon ve depresyonla ilişkisi ve sosyal desteğin aracı rolü
The relationship between adult attachment styles with somatization and depression and the mediation role of perceived social support abstract
ARZU AÇIK
- The mediating role of marital adjustment and parenting stress on the relationship between alexithymia and psychopathology
Aleksitimi ve psikopatoloji arasındaki ilişkide evlilik uyumu ve ebeveynlik stresinin aracı rolü
BEYHAN ÖZTÜRK
Yüksek Lisans
İngilizce
2020
PsikolojiBolu Abant İzzet Baysal ÜniversitesiPsikoloji Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ AYŞEN MARAŞ
- Kurum bakımında kalmış yetişkinlerde bağlanma biçimleri ve ruhsal sorunlar
The attachment styles and mental problems of adults who stayed institutional care
ZEYNEP AYANOĞLU YÜKSEL
Yüksek Lisans
Türkçe
2016
PsikiyatriAnkara ÜniversitesiSosyal Psikiyatri Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
PROF. DR. BEDRİYE ÖNCÜ ÇETİNKAYA
- Cinsel yönelimin bağlanma stilleri, cinsel doyum ve psikopatoloji yönünden değerlendirilmesi
Examining the sexual orientation in terms of attachment styles, sexual satisfaction and psychopathology
BURAK OKCİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
PsikolojiIşık ÜniversitesiKlinik Psikoloji Ana Bilim Dalı
PROF. DR. İBRAHİM ÖMER SAATCIOĞLU