Rusya-Ukrayna savaşında Ukraynalı kadınların Türk basınında temsili
The representation of Ukranian women in Turkish press during the Russia-Ukraine war
- Tez No: 981511
- Danışmanlar: PROF. DR. RABİA BAHAR ÜSTE
- Tez Türü: Doktora
- Konular: Dilbilim, Gazetecilik, Linguistics, Journalism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Dokuz Eylül Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Kadın Çalışmaları Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
- Bilim Dalı: Kadın ve Aile Çalışmaları Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırmada Türkiye'de farklı ideolojilere sahip gazetelerin dijital haberlerinde Rusya-Ukrayna savaşı sırasında kadınlarla ilgili olan haber metinlerinin incelenmesi amaçlanmaktadır. Haber metinlerini incelemek amacıyla Teun Van Dijk'in Eleştirel Söylem Çözümlemesi kullanılmıştır. Çalışmanın veri kaynakları Türkiye, Sabah, Star, Sözcü, Korkusuz, Cumhuriyet, Yeni Şafak, Yeni Akit ve Milat Gazeteleri'nin resmi internet sayfalarında yer alan haberleri kapsamaktadır. Çalışmaya dahil edilen haberler, Rusya'nın Ukrayna'yı işgal ettiği 24 Şubat 2022 tarihi ile 31 Aralık 2022 tarihi arasında Ukraynalı kadınların konu alındığı haberlerdir. Bu haberlere ulaşmak için“Ukrayna”,“Ukraynalı kadınlar”,“Ukrayna-Rusya Savaşı”,“Göç”ve“Sığınmacı/Mülteci”anahtar kelimeleri ve bunların kombinasyonları ile taramalar yapılmıştır. Araştırmanın bulgularına göre; tematik yapı açısından tüm gazetelerin haber başlıklarında ve haber girişlerinde kadınların ve çocukların savaştaki mağduriyetleri, Ukraynalı kadınların direniş ve cesareti, uluslararası dayanışma ve çağrılar ortak olarak ele alınmış ve fotoğraflarla desteklenmiştir. Şematik yapıda ana olayın sunumunun tüm haberlerde verildiği, diğer unsurlar açısından gazeteler arasında farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Sentaktik çözümleme bakımından tüm gazetelerde aktif ve basit yapılı cümlelerin çoğunlukta olduğu tespit edilmiştir. En az pasif cümlelere yer verilirken bileşik cümlelere de belirli miktarda yer verildiği görülmüştür. Bölgesel uyum bulgularında referansal ve nedensel ilişkilerin çoğunlukta olduğu, ancak gazeteler arasında farklılıklar olduğu belirlenmiştir. Kelime seçimlerine gazetelerin en fazla kullandıkları kelimelerin Ukrayna, kadın, savaş ve Rusya olduğu görülürken sağ görüşlü gazetelerde Türkiye, çocuk ve anne kelimeleri kullanım sıklığının daha fazla olduğu gözlemlenmiştir. Haber retoriği bulgularına göre birkaç haber dışındaki tüm haberlerde fotoğraflardan faydalanılırken diğer haberlerde videolara yer verilmiştir. Tüm gazetelerde fotoğraf kullanımından sonra en fazla inandırıcı bilgilere ve son olarak görgü tanıklarının ifadelerine yer verilmiştir.
Özet (Çeviri)
The purpose of this study is to examine how newspapers with different ideological orientations in Turkey framed women in their digital news during the Russia-Ukraine war. Teun Van Dijk's Critical Discourse Analysis was employed to analyze the chosen the news texts. The data sources involve news published on the official websites of Türkiye, Sabah, Star, Sözcü, Korkusuz, Cumhuriyet, Yeni Şafak, Yeni Akit, and Milat. The sample includes texts featuring Ukrainian women which published between February 24, 2022—the date of Russia's invasion of Ukraine—and December 31, 2022. Relevant text sources were identified through keywords of“Ukraine,”“Ukrainian women,”“Ukraine-Russia War,”“migration,”and“refugee,”as well as their various combinations. The findings indicate that, all newspapers commonly highlighted the victimization of women and children in war, the resistance and bravery of Ukrainian women, and international solidarity and calls for action—often illustrated with photographs in terms of thematic structure. Regarding the schematic structure, all newspapers presented the main event, but they were different for the inclusion of other shematic elements. From a syntactic perspective, simple and active sentence constructions predominated across all newspapers, with minimal use of passive voice and moderate use of complex sentences. Cohesion analysis revealed that referential and causal relationships were prevalent, although variations emerged among the newspapers. In terms of word choice,“Ukraine,”“women,”“war,”and“Russia”were used most frequently across all texts, while right-wing newspapers showed a relatively higher usage of“Turkey,”“children,”and“mother.”As for rhetorical strategies, most news utilized photographs, with some also including videos. Following photographs, newspapers primarily relied on credible information sources, and lastly, on statements from eyewitnesses.
Benzer Tezler
- Ukrayna-Rusya savaşında medyanın kamuoyu üzerindeki rolü
The role of the media on public opinion in the Ukraine-Russia war
MERVE ÇOLAK
Yüksek Lisans
Türkçe
2024
GazetecilikÜsküdar ÜniversitesiMedya ve Kültürel Çalışmalar Ana Bilim Dalı
PROF. DR. SÜLEYMAN İRVAN
- Yeni iletişim teknolojileri çağında savaş haberleri söylemi: Rusya-Ukrayna savaşı örneği
War news discourse in the age of new communication technologies: The example of the Russian-Ukraine war
MUSTAFA AKARİ
Yüksek Lisans
Türkçe
2023
GazetecilikSelçuk ÜniversitesiGazetecilik Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ FATMA BETÜL AYDIN VAROL
- The European union between solidarism and pluralism: A comparative study of the EU's response to two mass migration flows
Dayanışmacılık ve çoğulculuk arasında Avrupa Birliği: AB'nin iki kitlesel göç akınına yanıtının karşılaştırmalı bir çalışması
HATİCE ZEYNEP ŞEN
Yüksek Lisans
İngilizce
2024
Uluslararası İlişkilerTürk-Alman ÜniversitesiAvrupa ve Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı
PROF. DR. KAI OPPERMANN
- Evaluating the impact and strategic role of cyberwarfare in the Russia–Ukraine war
Rusya-Ukrayna Savaşı'nda siber savaşın etkisinin ve stratejik rolünün değerlendirilmesi
NASIM TAVAKKOLI
Doktora
İngilizce
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolSabancı ÜniversitesiSiber Güvenlik Ana Bilim Dalı
PROF. DR. ERKAY SAVAŞ
DR. ÖĞR. ÜYESİ ORÇUN ÇETİN
- Sovyet Rusya'nın dağılmasının Rus basınındaki yankıları
Repercussions of the Collapse of Soviet Russian in the Russian Press
ULVIYYA HEPAKSAZ