Akıllı şehir uygulamalarında görme engellilerin durumu üzerine bir araştırma
A study on the situation of visually impaired ındividuals in smart city applications
- Tez No: 981990
- Danışmanlar: PROF. DR. METE SEZGİN
- Tez Türü: Yüksek Lisans
- Konular: Turizm, Tourism
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Selçuk Üniversitesi
- Enstitü: Sosyal Bilimler Enstitüsü
- Ana Bilim Dalı: Turizm İşletmeciliği Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Turizm İşletmeciliği Bilim Dalı
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu araştırma, Konya'da yaşayan görme engelli bireylerin şehir yaşamındaki erişilebilirlik deneyimlerini ve akıllı şehir uygulamalarının bu deneyimler üzerindeki etkisini nitel bir yaklaşımla incelemeyi amaçlamaktadır. Turizm, toplumsal ve ekonomik kalkınmada önemli bir rol oynarken, erişilebilir turizm, engelli bireylerin kentsel hizmetlere ve turistik mekanlara eşit erişimini sağlamayı hedeflemektedir. Akıllı şehirler, bilgi ve iletişim teknolojilerinin entegrasyonuyla, görme engelli bireylerin bağımsız hareket kabiliyetini ve sosyal katılımını artırma potansiyeline sahiptir. Ancak, fiziksel ve dijital engeller, bu bireylerin şehir yaşamını ve turizm deneyimlerini kısıtlamaktadır. Araştırma, 17 görme engelli bireyle yapılan görüşmeler ve Konya Büyükşehir Belediyesi yetkilisiyle gerçekleştirilen yarı yapılandırılmış görüşmeye dayanmaktadır. Beş maddelik Likert ölçeği ve açık uçlu sorularla toplanan veriler, tematik analizle değerlendirilmiştir. Bulgular, Konya'da yaklaşık 500 tesiste erişilebilirlik çalışmaları yapıldığını ve 149 erişilebilirlik belgesi alındığını göstermektedir. Hissedilebilir yüzeyler, sesli yönlendirme cihazları ve Braille yazılı levhalar gibi uygulamalar, görme engelli bireylerin fiziksel erişimini desteklerken; kaldırım işgalleri, düzensiz kent mobilyaları, sesli sistemlerin yetersizliği ve dijital platformların erişilemezliği gibi sorunlar, erişilebilirlik talepleriyle uyumsuzluk yaratmaktadır. Likert ölçeği sonuçları, erişilebilirlik uygulamalarının (ortalama 1.41-2.06) yetersiz olduğunu ve özellikle yaya yollarının (ortalama 1.41) ciddi engeller barındırdığını ortaya koymaktadır. Katılımcılar, şehir planlamasında görüşlerine yeterince yer verilmediğini ve toplumsal farkındalığın düşük olduğunu belirtmiştir. Sonuç olarak, Konya'daki akıllı şehir uygulamaları, görme engelli bireylerin sosyal ve turistik katılımını kısmen desteklemekte, ancak tam kapsayıcılık için fiziksel altyapı, teknolojik entegrasyon ve toplumsal farkındalığın artırılması gerekmektedir. Öneriler arasında, sesli navigasyon sistemlerinin yaygınlaştırılması, ekran okuyucu uyumlu dijital hizmetlerin geliştirilmesi, engelli dernekleriyle iş birliğinin artırılması, erişilebilirlik denetimlerinin güçlendirilmesi ve toplumsal farkındalık kampanyalarının düzenlenmesi yer almaktadır. Bu araştırma, akıllı şehir teknolojilerinin erişilebilir turizmi ve sosyal katılımı geliştirmedeki rolünü vurgulayarak, kapsayıcı kent politikalarına katkı sunmayı hedeflemektedir.
Özet (Çeviri)
This research aims to examine the accessibility experiences of visually impaired individuals living in Konya and the impact of smart city applications on these experiences through a qualitative approach. While tourism plays a significant role in social and economic development, accessible tourism aims to ensure equal access to urban services and tourist attractions for individuals with disabilities. Smart cities, through the integration of information and communication technologies, have the potential to enhance the independent mobility and social participation of visually impaired individuals. However, physical and digital barriers restrict these individuals' urban life and tourism experiences. The research is based on interviews conducted with 17 visually impaired individuals and a semi-structured interview with a representative from the Konya Metropolitan Municipality. Data collected through a five-point Likert scale and open-ended questions were analyzed using thematic analysis. Findings reveal that accessibility improvements have been implemented in approximately 500 facilities in Konya, and 149 accessibility certificates have been obtained. Applications such as tactile paving, audible guidance systems, and Braille signage support physical access for the visually impaired; however, problems such as sidewalk obstructions, irregular urban furniture placement, insufficient audio systems, and inaccessible digital platforms create inconsistencies with accessibility demands. Likert scale results indicate that accessibility implementations (with averages ranging from 1.41 to 2.06) are inadequate, with pedestrian pathways (average 1.41) being the most problematic. Participants stated that their views are not sufficiently included in urban planning and that social awareness is low. In conclusion, smart city applications in Konya partially support the social and touristic participation of visually impaired individuals. However, full inclusivity requires improvements in physical infrastructure, technological integration, and increased public awareness. Recommendations include expanding audio navigation systems, developing screen reader-compatible digital services, enhancing cooperation with disability organizations, strengthening accessibility audits, and organizing public awareness campaigns. This research highlights the role of smart city technologies in promoting accessible tourism and social inclusion, aiming to contribute to inclusive urban policies.
Benzer Tezler
- Improved trajectory tracking via multi obstacle avoidance utilizing nonlinear model predictive controller
Doğrusal olmayan model öngörülü kontrol kullanılarak çoklu engellerden kaçınma ile geliştirilmiş yörünge takibi
ÖNDER HOROZ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Teknik ÜniversitesiKontrol ve Otomasyon Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DOÇ. DR. ALİ FUAT ERGENÇ
- Determining the barriers and opportunities for the integration of extended reality in disaster management using MCDM methods
Afet yönetiminde genişletilmiş gerçeklik teknolojilerinin entegrasyonu önündeki engeller ve fırsatların ÇKKV yöntemleriyle belirlenmesi
EREN MERT KAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Bilim ve Teknolojiİstanbul Teknik ÜniversitesiAfet ve Acil Durum Yönetimi Ana Bilim Dalı (disiplinlerarası)
DOÇ. DR. ÖMER EKMECİOĞLU
- Enhancing smart environments through an ai-assisted IORT agent
Akıllı ortamların yapay zekâ destekli bir İORT aracısıyla güçlendirilmesi
YAKUP KAYATAŞ
Yüksek Lisans
İngilizce
2025
Bilim ve Teknolojiİstanbul Teknik ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ SANEM KABADAYI
- Intelligent coordinate determination system for autonomous vehicles using computer vision and web mining
Bilgisayarlı görme ve web madenciliği kullanarak otonom araçlar için akıllı koordinat belirleme sistemi
ERDAL ALIMOVSKI
Doktora
İngilizce
2024
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve Kontrolİstanbul Sabahattin Zaim ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
PROF. AHMET EMİN KUZUCUOĞLU
DOÇ. GÖKHAN ERDEMİR
- Nesnelerin interneti için kenar bilişim tabanlı akıllı görsel algılama analizi
Edge computing based intelligent visual sensing analysis for the internet of things(IoT)
EMRAH ŞİMŞEK
Yüksek Lisans
Türkçe
2019
Bilgisayar Mühendisliği Bilimleri-Bilgisayar ve KontrolAtatürk ÜniversitesiBilgisayar Mühendisliği Ana Bilim Dalı
DR. ÖĞR. ÜYESİ BARIŞ ÖZYER