El dominantlığının tespitinde torakal BT görüntüleri aracılığıyla elde edilen sağ ve sol pektoralis minör kası ölçümlerinin kullanılması
The use of right and left pectoralis minor muscle measurements obtained from thoracic CT images in the determination of hand dominance
- Tez No: 982172
- Danışmanlar: PROF. DR. KEMALETTİN ACAR
- Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
- Konular: Adli Tıp, Forensic Medicine
- Anahtar Kelimeler: Belirtilmemiş.
- Yıl: 2025
- Dil: Türkçe
- Üniversite: Pamukkale Üniversitesi
- Enstitü: Tıp Fakültesi
- Ana Bilim Dalı: Adli Tıp Ana Bilim Dalı
- Bilim Dalı: Belirtilmemiş.
- Sayfa Sayısı: Belirtilmemiş.
Özet
Bu çalışma, el baskınlığı (el tercihi) kavramının adli tıp ve adli bilimler pratiğindeki yerini inceleyerek, el tercihi belirlenmesinde bilgisayarlı tomografi aracılığıyla pektoralis minör kası morfometrik ölçümlerinin arasındaki ilişkiyi araştırmayı amaçlamaktadır. El baskınlığı, cinayet, intihar, kaza gibi şüpheli ölüm vakalarının orijinini aydınlatmada, savunma yaraları, ateşli silah yaralanmaları, kesici-delici alet yaralanmaları gibi olaylarda failin ya da mağdurun el tercihinin tespitinde önemli bir parametre olarak kullanılmaktadır. Ayrıca adli belge incelemesi, maluliyet değerlendirmesi ve suçlunun profillenmesi gibi alanlarda da el tercihi belirlenmesi pratik değere sahiptir. El tercihinin biyolojik temelleri hakkında birçok hipotez ileri sürülse de tek başına bu durumu açıklayabilecek kesin belirleyici bir faktör tespit edilememiştir. Araştırmalar genetik yatkınlık kadar intrauterin stres, hormonal maruziyet, nörogelişimsel ve sosyo-kültürel faktörlerin de rol oynadığını göstermektedir. Literatürde el baskınlığı genellikle antropolojik kemik ölçümleri, radyolojik görüntüleme yöntemleri (fMRI, PET), motor performans testleri (kavrama gücü, parmak vurma testleri) ve anket temelli ölçeklendirmeler (Edinburgh El Tercihi Ölçeği, Annett Ölçeği) ile değerlendirilmiştir. Ancak kas hacmi ve alan ölçümleri üzerinden el baskınlığına dair veriler sınırlıdır. Özellikle pektoralis minör kası, omuz kuşağı hareketlerinde ve skapulanın pozisyonlanmasında işlevsel rol oynayan, anatomik konumu nedeniyle kolay ulaşılabilir bir kas olup, morfometrisinin el tercihiyle korelasyonuna dair radyolojik bir çalışma bulunmamaktadır. Tezde; pektoralis minör kasının sağ ve sol taraf genişlik, kalınlık, alan ve hacim ölçümleri karşılaştırılarak bireylerin el baskınlığıyla olası ilişkisi sorgulanmaktadır. Çalışmamıza dahil edilen 140 olgunun %42,14'ünün (n=59) kadın, %57,86'sının (n=81) erkek olup, olguların 50'sini (%35.7) kanser tanılı hastalar oluştururken, kalan 90'ı (%64,3) KOAH, astım, interstisyel akciğer hastalıkları, travma olgularından oluşmuştur. Araştırmada seçilen 140 hastanın 130'u sağ elini dominant kullanırken (%92,9), 10'u sol elini dominant bir şekilde kullandığı görülmüştür. Korelasyon analizleri sonucunda, sağ ve sol pektoralis minör kaslarına ait tüm ölçümler arasında yüksek düzeyde pozitif ve anlamlı korelasyonlar bulunmuştur, bu durum, bilateral kas gelişiminin simetrik bir yapıda olduğunu, pektoralis minör kasının morfometrik açıdan iki taraflı bütünlük gösterdiğini ve ölçümler arasında yapısal bir denge olduğunu göstermektedir. 18-64 yaş aralığında seçilen vakaların genel yaş ortalaması 47,61 olarak bulunmuş, sağ pektoralis minör kas hacmi ortalama ~16.598 mm³, sol pektoralis minör kas hacmi ~17.036 mm³ olarak ölçülmüştür. Yaş ile kas hacmi arasındaki ilişki incelendiğinde, korelasyon katsayısının zayıf ve negatif yönde olduğu, yaş arttıkça kas hacminin azaldığı, ancak anlamlılık düzeyine ulaşmadığı görülmüştür. Cinsiyet değişkeniyle yapılan analizler sonucunda, erkek bireylerin hem sağ hem sol pektoralis minör kaslarına ait hemen tüm ölçümlerde kadınlara kıyasla istatistiksel olarak anlamlı biçimde daha yüksek değerlere sahip olduğu bulunmuştur. Takip edilen hastalık grubuna (kanser vs. diğer) göre yapılan karşılaştırmalarda ise pektoralis minör kas ölçümlerinde istatistiksel olarak anlamlı bir fark bulunmamıştır. Dominant el kullanımı açısından yapılan değerlendirmelerde ise yalnızca sol pektoralis minör kas genişliği değişkeninde anlamlı bir fark gözlenmiş (p=0,048); sol elini dominant kullanan bireylerin bu parametresinin daha yüksek olduğu saptanmıştır Sonuç olarak, pektoralis minör kası morfometrisinin el baskınlığına katkısını incelemek, adli tıp pratiğinde yeni bir destekleyici parametre sunabilir. Çalışmanın çıktılarının, adli bilimler literatürüne katkı sağlaması ve ileride yapılacak benzer araştırmalar için temel teşkil etmesi hedeflenmektedir.
Özet (Çeviri)
This study aims to examine the place of the concept of handedness (hand preference) in the practice of forensic medicine and forensic sciences, and to investigate the role of upper extremity muscle measurements — specifically, the morphometry of the pectoralis minor muscle — in determining hand preference. Handedness is considered an important parameter for clarifying the origin of suspicious death cases such as homicide, suicide, or accidents, and for identifying the hand preference of the perpetrator or victim in incidents involving defensive wounds, firearm injuries, and injuries caused by sharp or penetrating objects. Moreover, determining hand preference has practical value in areas such as forensic document examination, disability assessment, and offender profiling. Although many hypotheses have been proposed regarding the biological basis of handedness, no single decisive factor has yet been identified to fully explain this phenomenon. Studies indicate that, in addition to genetic predisposition, factors such as intrauterine stress, hormonal exposure, neurodevelopmental processes, and sociocultural influences also play a role. In the literature, handedness has generally been evaluated through anthropological bone measurements, radiological imaging methods (fMRI, PET), motor performance tests (such as grip strength and finger tapping tests), and questionnaire-based scales (Edinburgh Handedness Inventory, Annett Scale). However, data on handedness derived from muscle volume and area measurements remain limited. The pectoralis minor muscle, in particular, plays a functional role in shoulder girdle movements and scapular positioning, and due to its anatomical location, it is easily accessible. Nevertheless, there are no radiological studies investigating the correlation between its morphometry and hand preference. In this thesis, the possible relationship between hand dominance and the length, width, area, and volume measurements of the right and left pectoralis minor muscles was examined. Of the 140 cases included in the study, 42.14% (n=59) were female and 57.86% (n=81) were male. Fifty cases (35.7%) consisted of patients diagnosed with cancer, while the remaining 90 cases (64.3%) included patients with conditions such as COPD, asthma, interstitial lung diseases, and trauma. Among the 140 participants, 130 (92.9%) were found to be right-hand dominant, and 10 (7.1%) were left-hand dominant. Correlation analyses revealed a high level of positive and significant correlations between all measurements of the right and left pectoralis minor muscles. This finding indicates that bilateral muscle development is structurally symmetrical, that the pectoralis minor muscle exhibits bilateral morphometric integrity, and that there is structural balance between the measurements. The overall mean age of the cases, which were within the 18–64 age range, was found to be 47.61 years. The mean right pectoralis minor muscle volume was approximately 16,598 mm³, while the mean left muscle volume was approximately 17,036 mm³. Examination of the relationship between age and muscle volume revealed a weak negative correlation, suggesting that muscle volume decreases with age; however, this was not statistically significant. Analyses according to sex showed that male individuals had statistically significantly higher values than female individuals in almost all measurements of both the right and left pectoralis minor muscles. Comparisons according to disease group (cancer vs. others) revealed no statistically significant differences in pectoralis minor muscle measurements. In evaluations regarding dominant hand use, a significant difference was observed only in the variable of left pectoralis minor muscle width (p=0.048), which was found to be higher in individuals who were left-hand dominant. In conclusion, investigating the contribution of pectoralis minor muscle morphometry to the determination of handedness may provide a new supportive parameter in forensic medical practice. The findings of this study are expected to contribute to the forensic science literature and to serve as a basis for future similar research.
Benzer Tezler
- Omuz, dirsek ve bilek eklemlerinin aktif hareket genişliklerinin ölçümü
Başlık çevirisi yok
SEVGİ ANAR
Yüksek Lisans
Türkçe
1992
MorfolojiTrakya ÜniversitesiMorfoloji (anatomi) Ana Bilim Dalı
PROF.DR. RECEP MESUT
- Manual ability measure-36 (MAM-36) ölçeğinin türkçe geçerlilik güvenilirlik çalışması
Reliability and validity studies of turkish version of manual ability measure-36 (MAM-36)
GÜLSER CİNBAZ
Yüksek Lisans
Türkçe
2017
Fizyoterapi ve RehabilitasyonDokuz Eylül ÜniversitesiFizyoterapi ve Rehabilitasyon Ana Bilim Dalı
PROF. DR. BİLGE KARA
- Ankara ili Kirkitli el dokumaları satış yerlerinde pazarlanan ürün çeşitleri tüketici tercihleri ve bunları etkileyen faktörler
Başlık çevirisi yok
CAVİDAN ERGENOKON
Yüksek Lisans
Türkçe
1986
El SanatlarıGazi ÜniversitesiEl Sanatları Eğitimi Ana Bilim Dalı
PROF. DR. FİRDEVS KAYA